1969

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Ovo je članak o godini 1969.
Disambig.svg Za ostala značenja v. 1969 (razvrstavanje).

< | 19. vijek | 20. vijek | 21. vijek | >
< | 1930-e | 1940-e | 1950-e | 1960-e | 1970-e | 1980-e | 1990-e | >
<< | < | 1965. | 1966. | 1967. | 1968. | 1969. | 1970. | 1971. | 1972. | 1973. | > | >>


1969 u drugim kalendarima
Gregorijanski 1969
MCMLXIX
Ab urbe condita 2722
Islamski 1388 – 1389
Iranski 1347 – 1348
Hebrejski 5729 – 5730
Bizantski 7477 – 7478
Koptski 1685 – 1686
Hindu kalendari
 - Vikram Samvat 2024 – 2025
 - Shaka Samvat 1891 – 1892
 - Kali Yuga 5070 – 5071
Kineski
 - Kontinualno 4605 – 4606
 - 60 godina Yin Zemlja P(ij)etao
(od kineske N. g.)
Holocenski kalendar 11969
p  r  u
Podrobnije: Kalendarska era

Godina 1969 (MCMLXIX) bila je redovna godina koja počinje u srijedu.

Događaji[uredi - уреди | uredi izvor]

Januar/Siječanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Februar/Veljača[uredi - уреди | uredi izvor]

Jaser Arafat (desno)
  • februar - Sastanak SK Srbije - odbacuju se zahtevi za "Republiku Kosovo".
  • februar - U Gvineji otkrivena vojna zavera, predsednik Sékou Touré će narediti pogubljenje 13 osoba, među kojima umetnika i političara Fodéba Keïte (u maju).
  • 14 - 20. 2. - Niz članaka Miloša Žanka u "Borbi" osuđuje "Hrvatski književni list" zbog nacionalizma.
  • 21. 2. - III plenum CK SK Hrvatske osudio "Hrvatski književni list".
  • 22. 2. - Pakistanska vlada povukla nakon nereda optužbu za pobunu protiv Sheikh Mujibur Rahmana, sutradan se vraća u Istočni Pakistan uz masovni doček.
  • 23. 2. - Trgovačka delegacija iz SFRJ otputovala u NR Kinu, nakon 10 godina prekida odnosa[3].
  • 24. 2. - 9. 3. - Svetski šampionat u hokeju na ledu: timovi grupe B igraju u Ljubljani (28. 2. - 9. 3.) a grupe C u Skoplju (24. 2. - 2. 3.).
  • 27. 2. - U SFRJ povezuju bugarsku kampanju povodom Makedonije sa sovjetskom doktrinom ograničenog suvereniteta[7].
  • 28. 2. - Podmorski zemljotres pogađa Portugal i Maroko, praćen cunamijem (1,2 m u Kazablanci).

Mart/Ožujak[uredi - уреди | uredi izvor]

  • 2. 3. - Počinje Kinesko-sovjetski granični sukob, naročito oko ade Zhenbao/Damanski na reci Usuri.
  • 2. 3. - Prvi test let Concorde-a u francuskom Tuluzu.
  • 3. 3. - Lansiran Apollo 9, testira se lunarni modul.
  • 4. 3. - Urušavanje u nekom jugo. rudniku, 2 mrtvih, mnogi zarobljeni[5].
  • 10. 3. - U Parizu pronađen mrtav četnički emigrant Andrija Lončarić, suosnivač militantnog Srpskog oslobodilačkog pokreta Otadžbina[8].
  • 10. 3. - Objavljen roman "Kum".
  • 11 - 15. 3. - Deveti kongres SKJ u Beogradu. Partije iz istočnog bloka bojkotuju sastanak. U predsedništvu CK SKJ jednak broj članova iz republika i odgovarajući iz pokrajina, članove biraju republički/pokrajinski kongresi - "federalizacija SKJ"; usvojen Titov stav da komunisti i svi radni ljudi treba odlučnije da ulaze u direktne obračune s nacio­nalistima svih vrsta i boja, pre svega, u vlastitoj sredini[9].
  • 14. 3. - Preko 5.000 demonstranata u šetnji do jugoslovenske ambasade u Pragu - podržavaju Tita i kongres SKJ, kojeg partije iz istočnog bloka bojkotuju[10]
  • 17. 3. - Golda Meir premijer Izraela (do 1974).
  • 17. 3. - TV Sarajevo počinje da emituje samostalan program.
  • 18. 3. - Počinje Operation Breakfast, deo Operacije Menu - tajno američko bombardovanje komunističkih baza u neutralnoj Kambodži.
  • 19. 3. - Britanski padobranci se iskrcali na Angvilu nakon što je na tom ostrvu jednostrano proglašena nezavisnost.
  • 20. 3. - Rezolucija Saveta bezbednosti UN 264 traži povlačenje južnoafričkih trupa iz Namibije - na teritoriji je u toku Južnoafrički granični rat sa SWAPO-om.
  • 21. i 28. 3. - Pobede Čehoslovačke nad SSSR u hokeju izazivaju spontane demonstracije u Čehoslovačkoj.
  • 22. 3. - Mirko Čanadanović izabran za predsednika Pokrajinskog komiteta SK Vojvodine.
  • 23. 3. - Manfred Wolf iz DDR-a skočio 165 metara na Planici - svetski rekord.
  • 23. 3. - Sedam Albanaca osuđeno u Skoplju zbog "raspirivanja nacionalne mržnje".
  • 25. 3. - Vojni predsednik Pakistana Ayub Khan usled nemira širom zemlje i pobune u Bengalu, dolazi Yahya Khan (do 1971).
  • 29. 3. - U Madridu održan natjecanje za pjesmu Eurovizije na kome četiri zemlje osvajaju najveći broj bodova te su organizatori prisiljeni proglasiti četiri umjesto jednog pobjednika. Jugoslovenski predstavnik Ivan & 3M je 13-ti.

April/Travanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Maj/Svibanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Jun/Juni/Lipanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Spomenik "Hrabrima", Ostra kod Čačka

Jul/Juli/Srpanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Apollo 11: čovek na Mesecu (Aldrin)

Avgust/August/Kolovoz[uredi - уреди | uredi izvor]

  • 2. 8. - Nixon u poseti Rumuniji.
  • 4. 8. - U Parizu počeli tajni pregovori između SAD i Severnog Vijetnama - ubrzo prekinuti.
  • 5. 8. - Američki Mariner 7 proleće pored Marsa.
  • 9. 8. - Pripadnici kulta Charlesa Mansona ubili petoro ljudi, među kojima glumicu Sharon Tate. Sutradan ubili i jedan bogati bračni par.
  • 11. 8. - Nacionalizovani rudnici bakra u Zambiji (preko 50% nacionalnih prihoda).
  • 12 - 14. 8. - Battle of the Bogside - veliki okršaj Odbrambene asocijacije građana Derryja i Kraljevskog alsterskog redarstva koji dovodi do raspoređivanja britanske vojske (irski premijer tražio plave šlemove).
  • 13. 8. - Kinesko-sovjetski pogranični konflikt.
  • avgust - Otvoren Hotel Jugoslavija, najveći i najmoderniji u Jugoslaviji i jedan od najboljih u istočnoj Evropi - dvokrevetna soba 20 dolara dnevno, apartman 36-52 dolara[15] (dolar iz 1969. jednak 6,6 dolara iz 2017).
  • 15 - 18. 8. - Woodstock festival.
  • 16. 8. - V. V. Giri izabran za predsednika Indije, što je pobeda premijerke Indire Gandhi.
  • 17. 8. - Uragan Camille kategorije 5 razara američku državu Misisipi, 248 mrtvih.
  • 19 - 21. 8. - Demonstracije povodom godišnjice invazije na Čehoslovačku, najviše u Pragu i Brnu - petoro mrtvih u sukobu s milicijom i vojskom[16].
  • 21. 8. - Ludi Australac pokušao da zapali džamiju Al Aksa.
  • 31. 8. - Vojna diktatura u Brazilu: oboleli gen. Artur da Costa e Silva privremeno zamenjen tročlanom huntom.

Septembar/Rujan[uredi - уреди | uredi izvor]

Oktobar/Listopad[uredi - уреди | uredi izvor]

Novembar/Studeni[uredi - уреди | uredi izvor]

Skenderija na markici 1983.

Decembar/Prosinac[uredi - уреди | uredi izvor]

Tokom godine[uredi - уреди | uredi izvor]

  • Privreda SFRJ: proizvodnja +12-14%, izvoz +20%, 300 miliona dolara od turizma (4,5 miliona turista[15]), 250 miliona od gastarbajterskih pošiljki, najbolja žetva u 10 godina; nema dovoljno gotovine, kriza nelikvidnosti u industriji, mreža dugova između preduzeća, koja kasne s platama[20].
  • U inostranstvo je poslan 1.541 građanin SFRJ radi specijalizovane obuke, a u SFRJ je došlo 868 stranih eksperata i 1.687 studenata iz Trećeg sveta. Od 1.379 jugo-eksperata u inozemstvu, 214 radi u UN i specijaliziranim agencijama, po čemu je SFRJ četvrta na svijetu, iza V. Britanije, Francuske i SAD[21].
  • Završen agregat A (120 MW) TE Plomin (Istra).
  • Otvoren Hotel Jugoslavija u Beogradu, tada najveći i najmoderniji u SFRJ.
  • Izašla knjiga Filosofija palanke.
  • Meša Selimović dobio Njegoševu nagradu za "Derviš i smrt".
  • Oživljavanje verske aktivnosti u SFRJ, naročito katoličke[22]
  • Izmišljen Unix.
  • U SAD objavljena knjiga Everything You Always Wanted to Know About Sex* (*But Were Afraid to Ask) doktora Davida Reubena.
  • Petar Šegedin, preds. Društva književnika Hrvatske, tvrdi u "Kolu" da su hrvatski interesi sistematski podređeni srpskim.
  • Knjiga "Srbi u prošlosti" Jovana Potkozarca tvrdi da su Dalmatinci i Bosanci Srbi (zabranjena 1970).
  • Vincenzo Balestrieri pobedio u jugoslovenskoj trci glisera (Split)[11].
  • Uspostavljeni diplomatski odnosi Jugoslavije i Perua[11].
  • Zvanično odobreno isticanje albanske zastave u SFRJ (praktično od '67).

U toku[uredi - уреди | uredi izvor]

1969. u temama[uredi - уреди | uredi izvor]

Rođenja[uredi - уреди | uredi izvor]

Januar/Siječanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Februar/Veljača[uredi - уреди | uredi izvor]

Mart/Ožujak[uredi - уреди | uredi izvor]

April/Travanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Maj/Svibanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Jun/Juni/Lipanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Jul/Juli/Srpanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Avgust/August/Kolovoz[uredi - уреди | uredi izvor]

Septembar/Rujan[uredi - уреди | uredi izvor]

Oktobar/Listopad[uredi - уреди | uredi izvor]

Novembar/Studeni[uredi - уреди | uredi izvor]

Decembar/Studeni[uredi - уреди | uredi izvor]

Kroz godinu[uredi - уреди | uredi izvor]

Smrti[uredi - уреди | uredi izvor]

Glavni članak: :Kategorija:Umrli 1969.

Januar/Siječanj – Mart/Ožujak[uredi - уреди | uredi izvor]

April/Travanj – Jun/Lipanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Jul/Srpanj – Septembar/Rujan[uredi - уреди | uredi izvor]

Oktobar/Listopad – Decembar/Prosinac[uredi - уреди | uredi izvor]

Kroz godinu[uredi - уреди | uredi izvor]

Nobelova nagrada za 1969. godinu[uredi - уреди | uredi izvor]

Reference[uredi - уреди | uredi izvor]

Literatura
  • Milan Bajec, Ivan Dolničar (1981). Jugoslavija 1941-1981, Beograd: Eksport pres.

Spoljne veze[uredi - уреди | uredi izvor]