1893

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije

< | 18. vijek | 19. vijek | 20. vijek | >
< | 1860-e | 1870-e | 1880-e | 1890-e | 1900-e | 1910-e | 1920-e | >
<< | < | 1889. | 1890. | 1891. | 1892. | 1893. | 1894. | 1895. | 1896. | 1897. | > | >>


1893 u drugim kalendarima
Gregorijanski 1893
MDCCCXCIII
Ab urbe condita 2646
Islamski 1310 – 1311
Iranski 1271 – 1272
Hebrejski 5653 – 5654
Bizantski 7401 – 7402
Koptski 1609 – 1610
Hindu kalendari
 - Vikram Samvat 1948 – 1949
 - Shaka Samvat 1815 – 1816
 - Kali Yuga 4994 – 4995
Kineski
 - Kontinualno 4529 – 4530
 - 60 godina Yin Voda Zmija
(od kineske N. g.)
Holocenski kalendar 11893
p  r  u
Podrobnije: Kalendarska era

Godina 1893 (MDCCCXCIII) bila je redovna godina koja počinje u nedjelju po gregorijanskom, odn. redovna godina koja počinje u petak po 12 dana zaostajućem julijanskom kalendaru (linkovi pokazuju godišnje kalendare).


Događaji[uredi - уреди | uredi izvor]

Januar/Siječanj[uredi - уреди | uredi izvor]

  • 1. 1. - Francuska zvanično anektirala otok Kerguelen u južnom Indijskom oceanu, kao i otoke Amsterdam i Saint-Paul.
  • 8. 1. - Škotska kitolovačka ekspedicija otkrila Otok Dundee pored Antarktika.
  • januar - U Italiji izbija Skandal Banca Romana - korupcijski skandal u jednoj od emisionih banaka kompromituje i politički sistem.
  • 17. 1. - Kraljevina Havaji: Komitet bezbednosti, sastavljen od zapadnjaka, zbacio kraljicu Liliuokalani uz pomoć američkih marinaca i mornara - sledeće godine proglašena republika, aneksija Sjedinjenim Državama 1898.
  • 20. 1. - Masakr u Caltavuturu: vojska ubila 13 seljaka koji su simbolično zauzeli zemlju blizu Palerma na Siciliji.
  • početkom godine - U Foči osnovano sokolsko društvo, ali austrougarske vlasti ga zabranile i uništile gimnastičke sprave[1].
  • januar-februar - Bivši kralj Milan i Natalija se sastali u Bijaricu.

Februar/Veljača[uredi - уреди | uredi izvor]

Filmski studio "Black Maria"

Mart/Ožujak[uredi - уреди | uredi izvor]

  • 2. 3. (18. 2. po j.k.) - Arhijerejski sabor poništio akt iz 1888. o razvodu Milana i Natalije.
  • 4. 3. (20. 2. po j.k.) - Krvoproliće u Goračićima u Dragačevu, nakon što je liberalna vlada pokušala da otme opštinu radikalima - desetak mrtvih u intervenciji vojske.
  • 4. 3. - Grover Cleveland počinje drugi, neuzastopni, mandat predsednika SAD.
  • 9. 3. (25. 2. po j.k.) - Izbori u Srbiji: NRS opet ima većinu, liberali malo iza, naprednjaci daleko iza.
  • 10. 3. - Obala Slonovače postaje francuska kolonija (do 1960).
  • 13. 3. - Otvoren luksuzni njujorški hotel Waldorf–Astoria (prva zgrada).
  • 20. 3. - Poznati kriminalac Adam Worth osuđen u Belgiji na sedam godina (pušten 1897).

April/Travanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Maj/Svibanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Jun/Juni/Lipanj[uredi - уреди | uredi izvor]

HMS Victoria u suhom doku
  • jun - Južni Solomonski Otoci proglašeni za britanski protektorat.
  • 15. 6. - Izbori u Nemačkoj, najviše glasova za socijaldemokrate, ali su zbog izbornog zakona tek četvrta partija u Rajhstagu.
  • 17. 6. - Počinje zlatna groznica na jugozapadu Australije, nastaje grad Kalgoorlie.
  • 20. 6. - Lizzie Borden oslobođena optužbe da je ubila roditelje.
  • 22. 6. - Tokom manevara kod Libana, britanski bojni brod HMS Victoria potonuo nakon sudara sa bojnim brodom HMS Camperdown, poginulo 358 ljudi uključujući kontra-admirala Georgea Tryona. Preživeo je John Jellicoe, kasniji komandant britanske mornarice.
  • 29 - 30. 6. - Održana biciklistička trka Beč-Berlin.

Jul/Juli/Srpanj[uredi - уреди | uredi izvor]

  • 1. 7. - Predsednik Cleveland operisan u tajnosti, kako se ne bi pogoršala ekonomska depresija i jer je u toku borba za opoziv Zakona o kupovini srebra, čija je posledica pad rezervi zlata.
  • 6. 7. - Princ Džordž, vojvoda od Jorka, kasnije George V, kralj Ujedinjenog Kraljevstva, oženio se Marijom od Teka (kraljevski par 1910-36).
  • 11. 7. - Mikimoto Kōkichi uspeo proizvesti poluloptaste bisere (sferični biseri u komercijalno značajnim količinama tek 1920-tih).
  • 11. 7. - Liberalna revolucija u Nikaragvi, na vlast dolazi José Santos Zelaya (do 1909), konzervativci poraženi do kraja meseca.
  • 12. 7. - Istoričar Frederick Jackson Turner održao u Čikagu predavanje "Značaj granice u američkoj istoriji": teza o Granici kao sredstvu oblikovanja američke demokratije.
  • 20. 7. - S topovima uperenim u veliku palatu u Bangkoku, Francuzi uputili ultimatum Sijamu, sledi blokada obale.
"Inauguracija Korintskog kanala"
  • 25. 7. - Zvanično otvoren Korintski kanal - širina je mala, ima velikih problema sa odronima, kanalisanim vetrom i plimskim strujama, tako da je saobraćaj mnogo niži od očekivanog.
  • 28. 7. - Radikalna građanska unija diže pobunu u Argentini, u Buenos Airesu je vodi Hipólito Yrigoyen - revolucija traje u dve etape do oktobra, vlada je slomila.

Avgust/August/Kolovoz[uredi - уреди | uredi izvor]

Septembar/Rujan[uredi - уреди | uredi izvor]

  • 1. 9. - Predlog zakona o vladi Irske (Drugi predlog o samoupravi) usvojen malom razlikom u donjem domu britanskog parlamenta, da bi bio oboren u gornjem domu 8. septembra.
  • 3. 9. - Legislativni izbori u Francuskoj, oportunistički republikanci Casimir-Periera zadržavaju najveći broj mandata (premijer 1893-94, predsednik 1894-95).
  • 7. 9. (26. 8. po j.k.) - Kralj Aleksandar Obrenović položio venac na Karađorđev grob.
  • 7. 9. - Ruski monitor "Rusalka" potonuo sa 177 članova posade u Finskom zalivu.
  • 8. 9. - Papina enciklika Laetitiae sanctae o posvećenosti krunici.
  • 9. 9. - Esther Cleveland je prvo dete rođeno u Beloj kući.
  • 11 - 27. 9. - U Čikagu se održava Parlament svetskih religija, zapažen je hinduistički monah Swami Vivekananda.
  • septembar - Druga Pobuna mornarice u Brazilu protiv predsednika Pejšotua, traje do sledećeg marta.
  • 19. 9. - Novi Zeland uveo opće biračko pravo žene.
  • 21. 9. - Braća Duryea prvi put vozili automobil na benzinski pogon u SAD, u Springfield, Massachusetts, kasnije će osnovati i prvu kompaniju u SAD za proizvodnju takvih vozila, Duryea Motor Wagon Company.
  • septembar po j.k. - Kralj Aleksandar se u Abaciji (Opatiji) sastao sa ex-kraljem Milanom.

Oktobar/Listopad[uredi - уреди | uredi izvor]

Bugarske aktivnosti u Makedoniji i Istočnoj Trakiji 1893-1912, → VMRO

Novembar/Studeni[uredi - уреди | uredi izvor]

Decembar/Prosinac[uredi - уреди | uredi izvor]

  • 2. 12. - Otvoren GUM, Glavni univerzalni magazin, u Moskvi.
  • 5. 12. (23. 11. po j.k.) - Nova srpska vlada: general, "dvorski" radikal, Sava Grujić umesto Lazara Dokića (radikali želeli Pašića). Nikola Pašić odneo prevagu nad Lazarom Dokićem u Radikalnoj stranci (izbegnut rascep).
  • 9. 12. - Anarhista Auguste Vaillant bacio bombu u francuskom parlamentu, 20 poslanika lakše povređeno - dva dana kasnije donesen prvi od Lois scélérates kojima je ograničena sloboda govora.

Kroz godinu[uredi - уреди | uredi izvor]

"Krik"

Rođenja[uredi - уреди | uredi izvor]

Januar/Siječanj – Mart/Ožujak[uredi - уреди | uredi izvor]

April/Travanj – Jun/Lipanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Jul/Srpanj – Septembar/Rujan[uredi - уреди | uredi izvor]

Oktobar/Listopad – Decembar/Prosinac[uredi - уреди | uredi izvor]

Kroz godinu[uredi - уреди | uredi izvor]

Smrti[uredi - уреди | uredi izvor]

Glavni članak: :Kategorija:Umrli 1893.

Januar/Siječanj – Jun/Lipanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Jul/Srpanj – Decembar/Prosinac[uredi - уреди | uredi izvor]

Kroz godinu[uredi - уреди | uredi izvor]

Reference[uredi - уреди | uredi izvor]

  1. Nedeljković, Saša. Повест српског сокола. rastko.rs