1890

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Milenijum: 2. milenijum
Vjekovi: 18. vijek19. vijek20. vijek
Decenija: 1860-e  1870-e  1880-e  – 1890-e –  1900-e  1910-e  1920-e
Godine: 1887 1888 188918901891 1892 1893
1890 u drugim kalendarima
Gregorijanski 1890
MDCCCXC
Ab urbe condita 2643
Islamski 1307 – 1308
Iranski 1268 – 1269
Hebrejski 5650 – 5651
Bizantski 7398 – 7399
Koptski 1606 – 1607
Hindu kalendari
 - Vikram Samvat 1945 – 1946
 - Shaka Samvat 1812 – 1813
 - Kali Yuga 4991 – 4992
Kineski
 - Kontinualno 4526 – 4527
 - 60 godina Yang Metal Tigar
(od kineske N. g.)
Holocenski kalendar 11890
p  r  u
Podrobnije: Kalendarska era

Godina 1890 (MDCCCXC) bila je redovna godina koja počinje u srijedu po gregorijanskom, odn. redovna godina koja počinje u ponedjeljak po 12 dana zaostajućem julijanskom kalendaru (linkovi pokazuju godišnje kalendare).


Događaji[uredi - уреди | uredi izvor]

Januar/Siječanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Februar/Veljača[uredi - уреди | uredi izvor]

  • februar (po j.k.) - Predsednik srpske skupštine Nikola Pašić primljen u Rusiji s velikim počastima, dogovorio nabavku oružja i zajam.
  • 4. 2. - Nemački car Wilhelm II doneo Februarsku uredbu o zaštiti radnika, protivno savetu kancelara Bizmarka.
  • 20. 2. - Izbori za nemački Rajstag: socijaldemokrati dobijaju najviše glasova, 19,7%, ali su zbog izbornog zakona peti po broju mandata.
  • 22. 2. - Srbija preuzela monopol soli od Anglo-austrijske banke.
  • 22. 2. - Pucanje brane Walnut Grove u Arizoni, poginulo između 50 i 150 ljudi.
  • 26. 2. - Vele- i maloprodaja, kao i prerada duvana u Srbiji u državnim rukama.
  • 27. 2. - Nemački istraživač Carl Peters sklopio ugovor sa ugandanskim vladarom Mwangom II ali nije ratifikovan u Nemačkoj.
  • 28. 2. - Britanski brod RMS Quetta naleteo na stenu u Torresovom prolazu, poginulo 134 od 292 ljudi na brodu.

Mart/Ožujak[uredi - уреди | uredi izvor]

Bismarck: "Pilot odlazi sa broda"

April/Travanj[uredi - уреди | uredi izvor]

  • 12. 4. - Počelo uređivanje beogradske Botaničke bašte.
  • 18. 4. - Ustanovljeno Srpsko brodarsko društvo (proradilo '93, glavno plovilo parobrod "Deligrad").
  • 27. 4. - Izmene u srpskom vojnom zakonu - 2. i 3. poziv su organizovani kao narodna vojska.
  • 27. 4. - U Washingtonu DC zaključena prva Međunarodna konferencija američkih država.
  • 29. 4. - Zakon protiv otvaranja dućana na praznike u Srbiji.

Maj/Svibanj[uredi - уреди | uredi izvor]

  • 31. 5. - Završen Ulmer Münster, sa 161,5 m najviša građevina na svetu do 1901, i danas (2016) najviša crkva na svetu.

Jun/Juni/Lipanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Jul/Juli/Srpanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Avgust/August/Kolovoz[uredi - уреди | uredi izvor]

  • 5. 8. - Anglo-francuski sporazum: Francuzi priznaju britanski protektorat nad Zanzibarom u zamenu za priznanje u vezi Madagaskara, definisana i granica uticaja u zapadnoj Africi.
  • 6. 8. - Rat struja: u Njujorku prvi put upotrebljena električna stolica, pogubljen osuđeni ubica William Kemmler.
  • avgust - Sastanak nemačkog odn. ruskog cara Wilhelma II i Aleksandra III tokom ruskih manevara u Narvi, ali pozvan je i francuski pomoćnik načelnika generalštaba, s kojim se razgovora o vojnom savezu protiv Nemačke[1] (→ Francusko-ruska alijansa).
  • 20. 8. - Londonski ugovor određuje granice portugalskih kolonija Angola i Mozambik.

Septembar/Rujan[uredi - уреди | uredi izvor]

Oktobar/Listopad[uredi - уреди | uredi izvor]

Novembar/Studeni[uredi - уреди | uredi izvor]

  • 4. 11. - Otvorena prva podzemna železnica, City and South London Railway, takođe prva sa električnom vučom.
  • 6. 11. - Na 9. sjednici Dalmatinskog sabora raspravljalo se o prijedlogu zastupnika Mihe Klaića od 29. listopada o uvođenju hrvatskog kao naukovnog jezika u zadarskoj gimnaziji umjesto talijanskog; usvojen je s 33 glasa za, 1 protiv, 4 nisu glasovali.
  • 10. 11. - Britanska torpedna krstarica HMS Serpent se nasukala uz severozapadnu Španiju, 172 mrtvih, samo troje preživelih.
  • novembar - Scotland Yard se seli na novu lokaciju, New Scotland Yard.
  • novembar - Panika 1890.: londonska Barings Bank zamalo bankrotirala zbog loših zajmova Argentini čiji GDP pada 11% 1890-91, finansijska kriza se širi i na Brazil, SAD, Evropu.
  • 23. 11. - Holandski kralj Willem III umire bez muškog naslednika:
  • 29. 11. - Ustav Meiji stupa na snagu u Japanu, prvi put se sastaje nacionalna skupština Kokkai.

Decembar/Prosinac[uredi - уреди | uredi izvor]

Kroz godinu[uredi - уреди | uredi izvor]

Spomenik knezu Mihailu oko 1890., desno su "Dardaneli"
  • 1890-1910 - Doba obeleženo Art nouveau-om, poznatim i kao Jugendstil (u Nemačkoj), Secesija (u Austriji, → Bečka moderna).
  • Alfred Thayer Mahan objavio uticajnu knjigu "Uticaj pomorske sile na istoriju".
  • Argentina proglasila moratorijum na dugove - još neke latinoameričke zemlje doživele isto sledeće decenije.
  • Narodna banka Srbije se preselila u zdanje u ulici Kralja Petra.
  • leto - Bugarske vladike dobile berate u Skoplju i Ohridu; u Ohridu ubijen srpski pop Stojan Krstić, uzbuđenje u Srbiji.
  • Carigradska (tj. grčka) patrijaršija u Skoplju ukinula službu na slovenskom jeziku (loše za Srbe).
  • Kuluk se u Crnoj Gori može platiti i novcem.
  • Nauka i tehnika

Rođenja[uredi - уреди | uredi izvor]

Januar/Siječanj – Mart/Ožujak[uredi - уреди | uredi izvor]

April/Travanj – Jun/Lipanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Jul/Srpanj – Septembar/Rujan[uredi - уреди | uredi izvor]

Oktobar/Listopad – Decembar/Prosinac[uredi - уреди | uredi izvor]

Kroz godinu[uredi - уреди | uredi izvor]

Smrti[uredi - уреди | uredi izvor]

Glavni članak: :Kategorija:Umrli 1890.

Januar/Siječanj – Jun/Lipanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Jul/Srpanj – Decembar/Prosinac[uredi - уреди | uredi izvor]

Reference[uredi - уреди | uredi izvor]

  1. Glenn H. Snyder (2007). Alliance Politics. Cornell University Press. str. 112–. ISBN 0-8014-8428-6. http://books.google.com/books?id=dlHcxUrjPB4C&pg=PA112.