1894

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije

< | 18. vijek | 19. vijek | 20. vijek | >
< | 1860-e | 1870-e | 1880-e | 1890-e | 1900-e | 1910-e | 1920-e | >
<< | < | 1890. | 1891. | 1892. | 1893. | 1894. | 1895. | 1896. | 1897. | 1898. | > | >>


1894 u drugim kalendarima
Gregorijanski 1894
MDCCCXCIV
Ab urbe condita 2647
Islamski 1311 – 1312
Iranski 1272 – 1273
Hebrejski 5654 – 5655
Bizantski 7402 – 7403
Koptski 1610 – 1611
Hindu kalendari
 - Vikram Samvat 1949 – 1950
 - Shaka Samvat 1816 – 1817
 - Kali Yuga 4995 – 4996
Kineski
 - Kontinualno 4530 – 4531
 - 60 godina Yang Drvo Konj
(od kineske N. g.)
Holocenski kalendar 11894
p  r  u
Podrobnije: Kalendarska era

Godina 1894 (MDCCCXCIV) bila je redovna godina koja počinje u ponedjeljak po gregorijanskom, odn. redovna godina koja počinje u subotu po 12 dana zaostajućem julijanskom kalendaru (linkovi pokazuju godišnje kalendare).


Događaji[uredi - уреди | uredi izvor]

Januar/Siječanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Februar/Veljača[uredi - уреди | uredi izvor]

Mart/Ožujak[uredi - уреди | uredi izvor]

  • 2. 3. - Britanski premijer William Ewart Gladstone dao ostavku iz protivljenja povećanoj potrošnji za mornaricu, naslediće ga Archibald Primrose, erl od Roseberyja (do 1895).
  • 5. 3. - Zakon o lokalnoj vladi u Engleskoj i Velsu: izabrana lokalna veća, žene sa imovinom imaju pravo glasa.
  • 11. 3. - Skandal u Bugarskoj: Marija Milkova, supruga jednog oficira, optužuje predsednika vlade Stambolova da je u ljubavnoj vezi s njom i njenom sestrom, suprugom ministra vojnog Mihaila Savova - ovaj će izazvati Stambolova na dvoboj, zbog čega je smenjen.
  • 13. 3. - U pariskom varijeteu Divan Fayounau odigran prvi profesionalni striptiz.
  • 15. 3. - Franko-nemački ugovor o razgraničenju nemačkog Kameruna i francuskih poseda, nezadovoljni Britanci, pa i neki u Nemačkoj.
  • mart - Kuga u kineskom gradu Kantonu, u maju se širi i na Hong Kong, za nekoliko meseci umire 100.000 ljudi (→ Treća pandemija kuge).
  • mart - U Rio de Janeiru posle pola godine suzbijena pobuna mornarice, nastavlja se Federalistička revolucija u državi Rio Grande do Sul.
  • 16. 3. - Praizvedba Massenetove opere Thaïs.
  • 25. 3. - "Coxeyjeva armija" nezaposlenih kreće iz Massillon, Ohio na Vašington, jedna grupa otela voz ali ih presrela vojska. U SAD je u ovo vreme najgora ekonomska kriza u dosadašnjoj istoriji (Panika 1893.).
  • 29. 3. - U Vranovu kod Smedereva osnovana prva zemljoradničko-kreditna zadruga u Srbiji (početak zadrugarskog pokreta).

April/Travanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Gledanje kinetoskopa
  • proleće i ostatak godine - "Nečuveni zulumi" nad Srbima u pećkoj, pazarskoj, prizrenskoj i prištevskoj nahiji[1].
  • proleće - Prvi sasunski otpor: jermenska Socijaldemokratska partija Hnčak organizuje pobunu na istoku Osmanskog carstva protiv poreza.

Maj/Svibanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Mark Twain u Teslinoj laboratoriji
  • 1. 5. - U željezari u Varešu prvi put u BiH proslavljen Prvi maj - po odobrenju vlasti, ali ubrzo otpušteno 12 stranih radnika pokretača ideje.
  • 1. 5. - U nekoliko gradova Srbije prvi put proslavljen Prvi maj.
  • 1. 5. - "Coxeyeva armija" stigla u Washington, Jacob Coxey uhapšen.
  • 1. 5. - Neredi nezaposlenih u Cleveland, Ohio.
  • 5. 5. - 5. 11. - Međunarodna izložba u Antverpenu.
  • 8. 5. - Rafael Yglesias Castro je novi predsednik Kostarike (do 1902).
  • 11. 5. - Pulmanov štrajk počinje bez odobrenja sindikata, nakon što su snižene plate. Prekinuta je većina železničkog saobraćaja zapadno od Detroita.
  • 12. 5. - Britansko-belgijski (Anglo-kongoanski) ugovor: belgijski kralj Leopold II bi dao Britancima istočni deo Konga (veza juga Afrike i Ugande) u zamenu za najam nad sudanskim provincijama Bahr el-Ghazal i Ekvatorija (blokiranje francuskog prodora) - Francuzi, ali i Nemci, protestuju zbog ovoga, pa Leopold odustaje u avgustu, dobija samo enklavu Lado.
  • 14. 5. - Otvoren Blackpool Tower u Blackpoolu, Engleska - kula visine 158 m inspirisana Ajfelovom.
  • maj - Osuđeni neki potpisnici rumunskog Transilvanskog memoranduma u Austro-Ugarskoj, pomilovani sledeće godine.
  • maj - U Srbiji navodno otkriven karađorđevićevski agent Mihailo Čebinac, vlasti impliciraju i radikale u zaveru.
  • 17. 5. (5. 5. po j.k.) - Kasacioni sud u Srbiji presuđuje da je ukaz od 17 (29) aprila nezakonit.
  • 21. 5. (9. 5. po j.k.) - Dvorski udar u Srbiji: ukinut ustav iz 1888., vraćen onaj iz 1869. - bez potresa u zemlji.
  • 21. 5. - Kraljica Viktorija zvanično otvorila Mančesterski kanal i Dokove, kojim je ovaj grad, 64 km u unutrašnjosti, povezan sa Irskim morem - Mančesterska luka će biti treća najprometnija u UK.
  • 22. 5. - Započela gradnja zgrade Hrvatskog narodnog kazališta u Zagrebu.
  • 26. 5. - Emanuel Lasker pobedio Steinitza i postao prvak sveta u šahu (do 1921).
  • 30. 5. - Lideri pokreta Fasci Siciliani dobili stroge zatvorske kazne na suđenju u Palermu.
  • 31. 5. - Usvojena ostavka bugarskog predsednika vlade Stefana Stambolova, sledi Konstantin Stoilov (do 1899) - prestaje turkofilska politika, doći će do izmirenja sa Rusijom.

Jun/Juni/Lipanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Tower Bridge u Londonu

Jul/Juli/Srpanj[uredi - уреди | uredi izvor]

  • leto - Guglielmo Marconi (20) počinje eksperimente sa radio-talasima, napravio je detektor za munje.

Avgust/August/Kolovoz[uredi - уреди | uredi izvor]

Prvi kinesko-japanski rat, Bitka kod reke Yalu
  • 10. 8. - General Andrés Avelino Cáceres je ponovo predsednik Perua, nakon izbora u kojima je optužen za prevaru - od oktobra dolazi do građanskog rata, sledećeg marta ga je zbacila koalicija na čelu sa bivšim predsednikom de Piérolom.
  • 14. 8. - Franko-kongoanski ugovor: belgijski kralj se odriče potraživanja na jugu Sudana severno od 5° 30'.
  • 21. 8. - 4. 9. - Prvi sasunski otpor: masakr pobunjenih Jermena, početak Hamidovih masakara 1894-96.
  • 31. 8. - Zakon o industrijskom izmirenju i arbitraciji na Novom Zelandu: priznati sindikati, prvi obavezni sistem državne arbitracije.

Septembar/Rujan[uredi - уреди | uredi izvor]

  • 15. 9. - Bitka za Pjongjang: Japanci zauzimaju grad, kineska vojska se povlači iz Koreje na obalu reke Yalu.
  • septembar - Sukob Đakovičana i hajduka Bajrama Curija[1].
  • 17. 9. - Bitka kod reke Yalu je ubedljiva japanska pomorska pobeda, Kinezi izgubili pet brodova.

Oktobar/Listopad[uredi - уреди | uredi izvor]

Novembar/Studeni[uredi - уреди | uredi izvor]

Decembar/Prosinac[uredi - уреди | uredi izvor]

Zgrada Reichstaga

Kroz godinu[uredi - уреди | uredi izvor]

Rođenja[uredi - уреди | uredi izvor]

Januar/Siječanj – Mart/Ožujak[uredi - уреди | uredi izvor]

April/Travanj – Jun/Lipanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Jul/Srpanj – Septembar/Rujan[uredi - уреди | uredi izvor]

Oktobar/Listopad – Decembar/Prosinac[uredi - уреди | uredi izvor]

Smrti[uredi - уреди | uredi izvor]

Glavni članak: :Kategorija:Umrli 1894.

Januar/Siječanj – Jun/Lipanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Jul/Srpanj – Decembar/Prosinac[uredi - уреди | uredi izvor]

Reference[uredi - уреди | uredi izvor]