13. jula

13. juli/jul/srpanj (13. 7.) je 194. dan godine po gregorijanskom kalendaru (195. u prestupnoj godini). Do kraja godine ima još 171 dan.

Događaji

982. – Saraceni u savezu s Bizantom pobjeđuju cara Otona II. kod Crotonea.
1822. – kod Termopila grčka vojska pobedila tursku vojsku u ratu za nezavisnost Grčke.
1837. – u Bakingamsku palatu palatu u Londonu uselila se Viktorija I, kao prvi britanski monarh.
1878. – završen je Berlinski kongres. Na njemu su evropske sile (Nemačka, Austro-Ugarska, Rusija, Engleska i Francuska) uspostavile novi odnos snaga na Balkanu. Na kongresu je revidiran Sanstefanski mirovni ugovor zaključen između Rusije i Turske 3. marta. Srbija i Crna Gora stekle su međunarodno priznanje i znatno proširile svoje teritorije. Austro-Ugarska je dobila pravo da okupira Bosnu i Hercegovinu.
1919. – britanski dirižabl R34 sleteo u Norflok čime je postao prva letelica koja je preletela Atlantski okean, od Velike Britanije do Sjedinjenih Američkih Država. Putovanje je trajalo 182 časa efektivnog leta.
1930. – u Montevideu, glavnom gradu Urugvaja počelo je prvo svetskog fudbalsko prvenstvo. Na njemu je učestvovalo 13 timova, a tim Kraljevine Jugoslavije osvojio treće mesto, pošto je još u prvom kolu pobedio tim Brazila, a u polufinalu izgubio od domaćina, ekipe Urugvaj. „Malo finale“ se tada nije igralo.
1941. – u Crnoj Gori za vrijeme drugog svjetskog rata podignut ustanak protiv italijanskih okupatora.Najmasovniji ustanak u okupiranoj Evropi je okupio preko 30.000 ustanika, bez obzira na političku pripadnost.
1943. – ključna faza Kurske bitke u Drugom svetskom ratu okončana je pobedom sovjetske vojske. U bici je učestvovalo oko 6.000 tenkova. Nemačka vojska je izgubila oko 2.900 tenkova. Poginulo je i povređeno najmanje 230.000 vojnika.
1944. – počela je sovjetska ofanziva na Pribaltik u Drugom svetskom ratu. Crvena armija zauzela je grad Viljnus u Litvaniji.
1975. – lansiran je američki svemirski brod „Apolo“ iz Kejp Kanaverala u Floridi. Ovaj svemirski brod učestvovao je u prvoj sovjetsko-američkoj misiji u svemiru.
1977. – Njujork zbog nestanka struje ostao u potpunom mraku. Policija je uhapsila oko 3.000 pljačkaša.
1985. – rok koncerti pod nazivom „Live Aid“ u organizaciji pevača i humanitarnog radnika Boba Geldofa održani naporedo u Londonu i Filadelfiji. Preko 60 miliona dolara je bilo prikupljeno. Televizijski prenos koncerta je pratilo oko 1,5 milijarda gledalaca širom sveta.
1985. – sovjetski skakač motkom Sergej Bubka prvi put u istoriji tog sporta preskočio šest metara u Parizu, čime je postigao i svetski rekord.
1992. – Jicak Rabin preuzeo dužnost premijera Izraela i rekao da je spreman posetiti prestonice arapskih zemalja radi postizanja mira na Bliskom istoku.
1995. – na Cetinju proglašena autokefalna Crnogorska pravoslavna crkva, koju dosad nije priznala nijedna pravoslavna crkva na svetu. Svečanosti je prisustvovalo oko 300 vernika.
1996. – u Berlinu je održan festival pod nazivom „Love Parade“. Na ulicama Berlina uz tehno muziku igralo je oko 500.000 ljudi. Bio je to najveći javni skup u tom gradu posle Drugog svetskog rata.
1999. – u centru Teherana više hiljada iranskih studenata sukobilo se s policijom zbog odluke vlasti da zabrani sve mitinge i nezvanična okupljanja.
2001. – general Pervez Mušaraf, pakistanski predsednik, stigao u Indiju na samit posvećen smirivanju odnosa Pakistana i Indije.
2001. – Li Šaomin, kinesko-američki naučnik, osuđen u Kini zbog špijuniranja u korist Tajvana. Kineske vlasti naredile njegovu deportaciju. Sjedinjene Američke Države su zatražile od Kine da reši i slučajeve pet zatvorenih naučnika, takođe američkih državljana.
2003. – Kuvajtski emir šeik Jaber al-Ahmed al-Sabah donio je dekret kojim se odvaja mandat premijera od krune, prvi put od kada je Kuvajt stekao nezavisnost (1961).
2006. – Započeo s radom Twitter.

.

Rođenja

100. pre n.e. - Gaj Julije Cezar, rimski imperator. .
1608. – Ferdinand III, car Svetog Rimskog Carstva (u. 1657.).
1841. – Otto Wagner, austrijski arhitekt.
1901. – Mate Ujević, hrvatski pjesnik i enciklopedist (u. 1967.).
1927. – Silvio Francesco, talijanski pjevač.
1928. – Bob Crane, američki glumac (u. 1978.).
1935. – Kurt Westergaard, danski karikaturist.
1940. – Mirko Marjanović, pripovjedač, romanopisac, književni i likovni kritičar.
1940. – Patrick Stewart, engleski kazališni i filmski glumac.
1942. – Harison Ford - američki glumac.
1944. – Ernő Rubik, mađarski arhitekt i vajar.
1954. – Sezen Aksu, turska pjevačka diva.
1956. – Michael Spinks, američki boksač.
1960. – Frane Perišin, hrvatski kazališni, televizijski i filmski glumac.
1968. – Robert Gant, američki glumac.
1974. – Jarno Trulli, talijanski vozač f1.
1985. – Guillermo Ochoa, meksički nogometaš.
1989. – Saša Čađo, srpska košarkašica.

.

Smrti

1793. – Jean-Paul Marat, francuski revolucionar (r. 1743.) -.
1903. – Béni Kállay (Benjamin von Kállay), mađarski i austrougarski političar (r. 1839.).
1906. – Josip Eugen Tomić, hrvatski književnik (r. 1843.).
1921. – Gabriel Lippmann, francuski fizičar.
1943. – Ivan Goran Kovačić, hrvatski pjesnik, pripovjedač, esejist i kritik (r. 1913.).
1951. – Arnold Šenberg, austrijski kompozitor. .
1954. – Frida Kalo, meksička slikarka. .

.

Blagdani

.

Praznici i dani sećanja

Dan Državnosti Crne Gore - obuhvata oba značajna crnogorska datuma : 13.jul 1878.g i 13.jul 1941.g.

Vidi takođe: Godišnji kalendar - Dnevni kalendar