John Gorton

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu
The Right Honourable
Sir John Gorton
GCMG  CH
JohnGorton1968.jpg
19. premijer Australije
Na položaju
10. januar 1968 – 10. mart 1971
MonarhElizabeta II
Generalni guvernerLord Casey
Sir Paul Hasluck
DeputyJohn McEwen
Doug Anthony
PrethodiJohn McEwen
SlijediWilliam McMahon
ministar obrane
Na položaju
19. mart 1971 – 13. august 1971
PremijerWilliam McMahon
PrethodiMalcolm Fraser
SlijediDavid Fairbairn
ministar obrazovanja i obuke i nauke
Na položaju
16. februar 1962 – 28. februar 1968
PremijerRobert Menzies
Harold Holt
John McEwen
sam
SlijediMalcolm Fraser
ministar rada
Na položaju
18. decembar 1963 – 28. februar 1967
PremijerRobert Menzies
Harold Holt
PrethodiGordon Freeth
SlijediBert Kelly
ministar unutrašnjih poslova
Na položaju
18. decembar 1963 – 4. mart 1964
PremijerRobert Menzies
PrethodiGordon Freeth
SlijediDoug Anthony
ministar mornarice
Na položaju
10. decembar 1958 – 18. decembar 1963
PremijerRobert Menzies
PrethodiCharles Davidson
SlijediJim Forbes
vođa Liberalne stranke
Na položaju
9. januar 1968 – 10. mart 1971
DeputyWilliam McMahon
PrethodiHarold Holt
SlijediWilliam McMahon
zamjenik vođe Liberalne stranke
Na položaju
10. mart 1971 – 18. august 1971
PremijerWilliam McMahon
PrethodiWilliam McMahon
SlijediBilly Snedden
Senator za Victorju
Na položaju
22. februar 1950 – 1. februar 1968
SlijediIvor Greenwood
Član Australijski Parliament
za Higgins
Na položaju
24. februar 1968 – 11. novembar 1975
PrethodiHarold Holt
SlijediRoger Shipton
Lični detalji
RođenjeJohn Grey Gorton
9. septembar 1911. (1911-09-09)
uncertain – Wellington, Novi Zeland, ili Prahran, Victoria, Australija
Smrt19. maj 2002. (dob: 90)
St Vincent's Hospital, Sydney, Australija
PočivališteMelbourne General Cemetery
Politička strankaLiberal (1949–1975, 1993–2002)
Ostale političke
afilijacije
Nacionalna (do 1949)
političar (1975–1993)
Supružnik/ciBettina Brown
(v. 1935 —  umrla 1983)

Nancy Home
(v. 1993)
Djeca3
ObrazovanjeSydney Church of England Grammar School
Geelong Grammar School
Alma materBrasenose College, Oxford
Vojna služba
VjernostAustralija
Služba/rodRoyal Australian Air Force
Godine službe1940–1944
ČinFlight Lieutenant
Unit
Bitke/ratoviDrugi svjetski rat

Sir John Grey Gorton GCMG  CH (9. septembar 1911 – 19. maj 2002) bio je australijski desničarski političar koji je od 1968. do 1971. godine služio kao premijer i vođa vladajuće Liberalne stranke.

Rođen kao nezakonito dijete poduzetnika, Gorton se kao mladić obrazovao na Oxfordu gdje je upoznao suprugu Bettinu sa kojom će imati troje djece. Za vrijeme Drugog svjetskog rata je služio kao lovački pilot u Australijskom ratnom zrakoplovstvu te je za vrijeme borbi sa Japancima oboren i ranjen 1942. godine, pri čemu mu je trajno deformirano lice. Političku je karijeru započeo 1946. godine, ispočetka kao član Nacionalne stranke, a potom njihovih koalicijskih partnera liberala. Godine 1950. je izabran u Senat gdje će ostati 18 godina. Stekao je reputaciju vatrenog antikomunista, kako na unutrašnjem planu, gdje se zalagao za zabranu Komunističke partije, tako i na vanjskom, gdje je zdušno podržavao SAD u Hladnom ratu te smatrao komunističku Kinu takvom opasnošću da zbog nje Australija mora razviti vlastito nuklearno oružje. Godine 1958. je prvi put ušao kao ministar u vladu, i sa vremenom se istakao kao jedan od najsposobnijih, predlažući mnoge reforme koje će biti usvojene 1970-ih.

Premijerom je postao nakon što je nerazjašnjeni nestanak premijera Harolda Holta 1967. godine izazvao natjecanje za mjesto vođe liberala. Mandat mu je obilježio kontinuitet sa politikom svojih prethodnika, uključujući australijsko učešće u sve nepopularnijem vijetnamskom ratu. Godine 1969. je na izborima potvrdio premijerski mandat, iako sa znantno smanjenom većinom. Godine 1971. je nakon jedva izbjegnutog pokušaja da ga se u stranačkom puču svrgne podnio ostavku. Kao član parlamenta se istakao liberalnim stavovima u unutrašnjoj politici, zalažući se za legalizaciju homoseksualnosti i abortusa. Kasnije je postao žestok kritičar svog stranačkog druga i premijera Malcolma Frasera.

Vanjske veze[uredi - уреди | uredi kôd]