1914

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu
Milenijum: 2. milenijum
Vjekovi: 19. vijek20. vijek21. vijek
Decenija: 1880-e  1890-e  1900-e  – 1910-e –  1920-e  1930-e  1940-e
Godine: 1911 1912 191319141915 1916 1917
1914 u drugim kalendarima
Gregorijanski 1914
MCMXIV
Ab urbe condita 2667
Islamski 1332 – 1333
Iranski 1292 – 1293
Hebrejski 5674 – 5675
Bizantski 7422 – 7423
Koptski 1630 – 1631
Hindu kalendari
 - Vikram Samvat 1969 – 1970
 - Shaka Samvat 1836 – 1837
 - Kali Yuga 5015 – 5016
Kineski
 - Kontinualno 4550 – 4551
 - 60 godina Yang Drvo Tigar
(od kineske N. g.)
Holocenski kalendar 11914
p  r  u
Podrobnije: Kalendarska era

Godina 1914 (MCMXIV) bila je redovna godina koja počinje u četvrtak po gregorijanskom odn. redovna godina koja počinje u srijedu po 13 dana zaostajućem julijanskom kalendaru (link pokazuje kalendar).

Ove godine je počeo rat kasnije nazvan Veliki rat i Prvi svjetski rat. Prema konceptu Erica Hobsbawma ovo je razmeđe Dugog 19-og i Kratkog 20. veka.

1914:
123456789101112
RođenjaSmrti

Događaji[uredi - уреди | uredi izvor]

Januar/Siječanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Februar/Veljača[uredi - уреди | uredi izvor]

Mart/Ožujak[uredi - уреди | uredi izvor]

April/Travanj[uredi - уреди | uredi izvor]

  • 9. 4. - Incident u Tampiku između američkih i vojnika Victoriana Huerte dovešće do američke okupacije luke Veracruz do novembra.
  • 15. 4. - U Venecueli pronađeno prvo značajno nalazište nafte (do 1929. zemlja će postati njen najveći izvoznik na svetu).
  • 18. 4. - U Monaku završen prvi međunarodni kongres kriminalističke policije sa učesnicima iz 24 zemlje.
  • 20. 4. - Masakr u Ludlowu: Nacionalna garda Kolorada i čuvari kompanije napali šatorsko naselje štrajkujućih rudara i njihovih porodica, poginulo 19-25 osoba.
  • 24 - 25. 4. - Larne gun-running: u Irsku prokrijumčareno 25.000 pušaka i 3-5 miliona metaka za Alsterske dobrovoljce (lojaliste).
  • 26. 4. - Umro zagrebački nadbiskup Juraj Posilović, slijediće mu Antun Bauer (do 1937).

Maj/Svibanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Jun/Juni/Lipanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Ferdinand i Sofija u Sarajevu

Jul/Juli/Srpanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Tabori u vreme Julske krize
  • 6. 7. - Nemačka daje podršku Austrougarskoj u odnosu prema Srbiji (tzv. blanko-ček).
  • 10. 7. - Ruski poslanik Nikolaj Hartvig umro od infarkta u austrougarskom poslanstvu (Srbi veruju da je otrovan, velika sahrana četiri dana kasnije).[5]
  • 11. 7. - Babe Ruth debitovao u Major League bejzbolu.
  • 12. 7. - Hionija Guseva pokušala da ubije Raspućina.
  • 14. 7. - Zakon o vladi Irske prošao i kroz Gornji dom britanskog parlamenta, okruzima Alstera omogućeno da se izjasne hoće li učestvovati u samoupravi.
  • 15. 7. - Meksički predsednik Victoriano Huerta dao ostavku.
  • 17. 7. (4. 7. po j.k.) - U Sankt Peterburgu počinju štrajkovi i neredi s mnogo sukoba i vandalizma (naročito 20 - 23. 7.)[6].
  • 20 - 23. 7. - Francuski predsednik Poincaré i premijer Viviani u poseti Rusiji.
  • 23. 7. - Austro-Ugarska uputila Srbiji ultimatum s ponižavajućim zahtevima, s rokom od 48 časova za odgovor (predaja telegrama tempirana odlaskom francuskog predsednika Poenkarea iz Rusije).
  • 23. 7. - Jaka oluja pogodila Budimpeštu.
  • 25. 7. - Prekinuti diplomatski odnosi između Srbije i Austrougarske; naređena evakuacija Beograda, sedište vlade preneto u Niš.
  • 25. 7. - Socijaldemokratska okupljanja u Nemačkoj protiv rata.
  • 26. 7. - Počela opšta mobilizacija u Srbiji.
  • 26. 7. - U BiH uvedena vojna uprava ("iznimne mjere"), počinju hapšenja Srba i drugih; u Dalmaciji zabranjena srpska, projugoslovenska i neka hrvatska udruženja.
  • 26. 7. - Howth gun-running: doneseno 900 pušaka za Irske dobrovoljce; u dablinskoj ulici Bachelor's Walk došlo do incidenta u kome su britanski vojnici ubili trojicu civila.
  • 28. 7. - Nakon odbijenog ultimatuma, Austro-Ugarska telegramom objavljuje rat Srbiji, što označava početak Prvog svjetskog rata - prvi plotuni upućeni na Beograd (bombardovanje počelo sledeće noći).
  • 28. 7. - Ujutru mobilizacija u Crnoj Gori.
  • 31. 7. - Mobilizacija u Rusiji.
  • 31. 7. - U Parizu ubijen socijalista i antimilitarista Jean Jaurès.

Avgust/August/Kolovoz[uredi - уреди | uredi izvor]

Spomenik na Ceru
Bivši Tannenberški spomenik (i Hindenburgov mauzolej)

Septembar/Rujan[uredi - уреди | uredi izvor]

Komemorativna medalja Prve bitke na Marni
Spomenik na Gučevu

Oktobar/Listopad[uredi - уреди | uredi izvor]

Novembar/Studeni[uredi - уреди | uredi izvor]

Spomenik 1300 kaplara na Rajcu

Decembar/Prosinac[uredi - уреди | uredi izvor]

Kroz godinu[uredi - уреди | uredi izvor]

  • Gandi se vratio u Indiju i dobio počasni naziv Mahātmā ("Velika duša").

Rođenja[uredi - уреди | uredi izvor]

Januar/Siječanj – Mart/Ožujak[uredi - уреди | uredi izvor]

April/Travanj – Jun/Lipanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Jul/Srpanj – Septembar/Rujan[uredi - уреди | uredi izvor]

Oktobar/Listopad – Decembar/Prosinac[uredi - уреди | uredi izvor]

Kroz godinu[uredi - уреди | uredi izvor]

Smrti[uredi - уреди | uredi izvor]

Glavni članak: :Kategorija:Umrli 1914.

Januar/Siječanj – Jun/Lipanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Jul/Srpanj – Decembar/Prosinac[uredi - уреди | uredi izvor]

Dani sećanja[uredi - уреди | uredi izvor]

Nobelove nagrade[uredi - уреди | uredi izvor]

Literatura/Spoljne veze[uredi - уреди | uredi izvor]

Reference[uredi - уреди | uredi izvor]

  1. Politika, 3. marta 1914, str. 2
  2. Istorija srpskog naroda, knjiga 6, tom 1, str. 258
  3. Istorija srpskog naroda, knj. 6, tom 1, str. 200
  4. "Vreme", 10. jul 1937 (foto)
  5. "Vreme", 10. jul 1939
  6. Joan Neuberger (19 June 1993). Hooliganism: Crime, Culture, and Power in St. Petersburg, 1900-1914. University of California Press. str. 255–. ISBN 978-0-520-91307-3. http://books.google.com/books?id=XSo2txqxwNwC&pg=PA255. 
  7. Max Hastings, Catastrophe: Europe Goes to War 1914
  8. Aug 22, 1914: Heavy casualties suffered in the Battles of the Frontiers, history.com

Vidi takođe: Godišnji kalendar - Dnevni kalendar