Kratak pregled događaja u istoriji gejeva, lezbejki, biseksualnih, transrodnihi transeksualnih osoba.
- Pri kraju gornjeg paleolita ljudi su počeli da ostavljaju artifakte i umetnine koji sugerišu homoeroticizam. Primeri uključuju nekoliko pećinskih crteža i stotine falusnih "štapova", među kojima je jedan isklesani dupli dildo koji izgleda kao da je služio dvema ženama za istovremenu upotrebu. Ovaj dildo je nađen u Gorge d'Enfer u današnjoj Francuskoj[1]
c. 8.000 - 5.000. pre nove ere[2] [uredi - уреди]
- Mogući primer homoerotike u evropskoj umetnosti u mezolitu jeste crtež u kamenu na kome je prikazana grupa žena i muškaraca koji plešu oko dve centralne muške figure sa penisima u erekciji[3][4].
c. 2350. vek pre nove ere [uredi - уреди]
- Sagrađena je zajednička grobnica muškog para, Khnumhotepa i Niankhkhnuma. Veruje se da su njih dvojica bili ljubavnici, što bi ih učinilo prvim zabeleženim gej parom u istoriji[5][6].
U babilonskom Hamurabijevom zakoniku pominju se dvorske sluge, takozvani "girsequ", čiji je zadatak bio da seksualno opslužuju muškarce vladajuće klase[7]. Sumero-vavilonska "girsequ" je obično prevođena kao evnuh[8]. U prevodu na srpski ova reč je prevedena kao "favorit"[9]. Girsequ se pominje u članovima 187, 192 i 193. U istim članovima pominje se i reč "salzikrum", koja je složenica: muškarac-žena i kojom se možda označavala lezbejka[10]. Hamurabijev zakonik je "muškoj ženi" davao veća prava pri nasleđivanju nego drugim ženama (od 178. člana)[11].U srpskom prevodu salzikrum je prevedena kao "javna ženska"[9].
- c. 630. pne. – rođena je Sapfo prva poznata lezbejka u istoriji, čija je ljubav prema devojkama slavljena kao Sokratova ljubav prema dečacima. Vodila je školu za devojke na ostrvu Lezbosu, iz čijeg imena je izveden današnji termin „lezbejka“[12]
- c. 600. pne. – Zapisi iz Tere – na ostrvu Tera (danas Santorini) pronađeni su natpisi na zidu koji datiraju iz 7. ili 6. veka pre nove ere. Ovi grafiti sadrže veoma direktno izrečena svedočanstva o seksualnim odnosima. Neki od njih glase: "Pidipiad je imao seks", "Timagor, Emferes i ja smo imali seks", "Krimon je imao seks sa Amocionom ovde", "Pored Delfiniona† Krimon je ovde imao seks sa dečakom, bratom Batiklea"[13]
- †Zid se nalazi pored hrama Apolona Delfiniona.
- 338. pne. - Sveta četa Tebe, koja je bila sastavljena od ljubavnika, pretrpela je jedini i konačni poraz sukobljena sa Filipom II Makedonskim u bitci kod Heroneje. Prema pisanju Plutarha, posle bitke je Filip II obilazio bojište i kada je naišao na mrtve ljubavne parove, rasplakao se i rekao: "Neka budu istrebljeni oni koji misle da su ovi učinili ili osećali nešto sramno."[16]
- 324. pne. – umire Hefestion, ljubavnik Aleksandra Velikog. Aleksandar je bio izvan sebe zbog Hefestionove smrti: obrijao je glavu u znak žalosti, dao je da se lekar koji je (neuspešno) lečio Hefestiona razapne na krst, uništio je grad Ekbatanu, zabranio je sve proslave i festivale u kraljevstvu. Zajedno sa telom Hefestiona krenuo je u Babilon, gde je priredio veličanstvenu sahranu. Poslao je pitanje Amonovom proročištu da li može Hefestiona da proglasi bogom. Proročište mu nije dalo božanski status, ali mu je dozvolilo da Hefestion bude slavljen sa herojskim počastima, te Aleksandar je gradio svetilišta u njegovu slavu. Mnogi povezuju smrt Hefestiona sa Aleksandrovom, koja je usledila svega osam meseci kasnije.[17]
- 149. pne. - Donet je zakon po nazivu Lex Scantinia, koji je zabranjivao pederastiju i pasivnu ulogu u istopolnim odnosima između slobodnih građana Rima. Zakon je predviđao smrtnu kaznu.[18][19][20]
- Vidi dalje: LGBT istorija antičkog Rima, Lex Scantinia.
- 1 – Umire car Ai (漢哀帝 – Han Aidi), koji je poznat i po tome što je bio gej car Kine. Tradicionalni istoričari govore o ljubavi između cara i Dong Xian (董賢). Njihovu ljubav su istoričari opisivali kao "strast odsečenog rukava" (斷袖之癖 - dùanxìu zhī pǐ) prema priči da su jednog popodneva car Ai i Dong Xian zajedno uspavali, kada se car probudio i želeo da ustane iz kreveta, odsekao je svoj rukav na kome je Dong Xian ležao kako ga ne bi probudio. Na smrtnoj postelji car Ai je Dong Xiana proizveo u vrhovnog komandanta, ali ga je carica Wang Zhi (王娡)naterala da izvrši samoubistvo [23].
- 54 - Neron postaje car Rima. Svetonije navodi da je Neron bio venčan sa dvojicom muškaraca, od kojih je jedan imao počasti kakve bi imala carica[24]. Gej veze su bile prihvaćene i institucionalizovane u to vreme u Rimu[25].
- Dalje: Homoseksualnost i Biblija.
- 68. - Na presto Rima dolazi Galba, o kome Svetojnije navodi da je više voleo muškarce i to "odrasle, snažne muškarce"[26]. Ovo može biti jedini primer iz istorije Rima kada se za nekog eksplicitno navodi da je voleo odrasle muškarce, pa se Galba može smatrati najbliži onom što podrazumeva današnji termin gej.
- 98 - Trajan, jedan od najvoljenijih careva Rima, započinje svoju vladavinu. Trajan je, takođe, bio poznat i po svojoj ljubavi prema mladim muškarima. Ovo je Abgarus, kralj Edese, iskoristio u svoju korist. Kada je Trajan bio besan na njega zbog neposlušnosti, Abgarus mu je poslao svog zgodnog sina Arbandesa i time dobio oprost[27].
- 130 – Antinoj, ljubavnik cara Hadrijana, umro je udavivši se u Nilu. Hadrijan je bio slomljen Antinojevom smrću i odao je vrlo ekstravagantnu počast svom ljubavniku. Na mestu gde je Antinoj umro, Hadrijan je podigao grad Antinopolis. Samog Antinoja proglasio je bogom, čime je on učinjen poslednjim novim bogom antike. Njegove statue postavljene su širom Rimskog carstva, takođe podignuti su hramovi u Bitaniji, Atini i Mantineji, kao i proročišta. Po divinaciji, Antinoj je u Egiptu poistovećen sa Ozirisom. S obzirom na veliki broj statua, Antinoj je jedan od najbolje sačuvanih likova antike.
- 177 - Atenagora Atinski je preljubnike i pederaste proglasio protivnicima Hrišćanstva, osuđujući ih na ekskomunikaciju, koja je bila najveća crkvena kazna u to vreme, kada su hrišćani još uvek bili proganjani[28].
- 249. - Filip Arapin, prvi hrišćanski rimski car, pokušao je da zakonom zabrani mušku prostituciju u Carstvu, ali zakon je nadalje bio ignorisan i u mnogim delovima Carstva još godinama nadalje je prikupljan porez od muške prostitucije[31]
- c. 650 - u tekstu Kur'ana se osuđuje seksualni odnos između muškaraca[36].
- Dalje: Islam i homoseksualnost.
- Dalje: Pederastija u islamskom svetu.
- 1073. Papa Grgur VII je naredio javno spaljivanje Sapfine poezije. Fragmenti njenih pesama su sačuvani zahvljajući tome što je njena poezija bila citirana na mnogim mestima[38]
- 1327 - Engleska - Kralj Edward II je zbačen s prestola i ubijen. O njegovom odnosu sa Piers Gavestonom hroničari su pisali da je "preteran", "neumeren" i "izvan mere i razuma", i kritikovali su njegovu strast prema "ogavnom i zabranjenom seksu"[39] Prema kasnijim navodima, kralj Edward II je ubijen nabijanjem užarene metalne šipke kroz analni otvor[40]
- 1373 - Antwerpen, Belgija - dvojica muškaraca, Willem Case i Jan van Aersdone su optuženi zbog seksualnih odnosa (wyle faicten) i ubijeni[41]. U srednjovekovnoj Evropi počinje progon osoba koji stupaju u seksualne odnose sa osobama istog pola. Case i Aersdone su samo jedan takav primer; a izuzetak su samo po tome što su njihova imena ostala sačuvana u beleškama.
- 1391 - Machelen, Belgija - Optuženo je 15 muškaraca i 2 žene za istopolne odnose; od njih, jedan je priznao i pogubljen je[41].
- 1432 - Firenca, Italija - organizovana je prvo zvanično administrativno telo u istoriji koje je za svoj primarni cilj imalo borbu protiv homoseksualnosti. Naziv ovog suda je bio "Uffiziali di Notte" (Oficiri noći). Po gradu su bile postavljene kutije u koje su građani mogli anonimno da ubacuju imena osumnjičenih. Ovaj sud je bio aktivan do 1502. godine. Za vreme njegovog rada organizovano je čak oko 15.000 suđenja, a osuđeno je oko 2.000 muškaraca[42].
- 1533 - Engleska - Kralj Henry VIII donosi zakon, Buggery Act 1533, kojim se svi seksualni odnosi, koji ne služe reprodukciji, smatraju krivičnim. Zakon je kažnjavao seksualne odnose sa životinjama, masturbaciju, oralani i analni seks i seks između muškaraca. Za istopolni seks između muškaraca predviđena kazna je smrt vešanjem. Ovo je prvi u nizu engleskih tzv. sodomy laws, koji zabranjuju homoseksualne osnose (lezbejski odnosi nikada nisu bili zabranjeni u Engleskoj) sve do 1967. godine[44]
- 1811 - Holandija – dekriminalizuje homoseksualnost.
- 1813 - Bavarska – dekriminalizacija seksualnog odnosa između muškaraca
- 1835 - Poljska – po prvi put u istoriji Poljska kriminalizuje homoseksualnost
- 1836 - Velika Britanija – poslednje izvršenje smrtne kazne zbog homoseksualnosti u Britaniji
- 1861 - Engleska – kazna za „sodomiju“ se umanjuje sa vešanja na kaznu zatvora.
- 1901. – Nemačka – Spisateljica Minna Wettstein-Adelt objavljuje roman "Sind es Fraues?", koji govori o grupi nezavisnih žena u Ženevi. Knjiga je jedan od prvih pozitivnih prikaza lezbejki. Werrstein-Adelt je roman objavila pod pseudonimom Aimée Duc.
- 1924. - Sjedinjene Američke Države – osnovana je prva gej organizacija u Chicagou pod nazivom „Society for Human Rights“ (Društvo za ljudska prava). Nekoliko meseci kasnije zatvorena je od strane policije.
- 1932. - Poljska – novi krivični zakon dekriminalizuje homoseksaulnost u Poljskoj.
-
- Po oslobađanju koncentracionih logora od strane Saveznika, zatvorenici koji su bili osuđeni zbog homoseksualnosti po Paragrafu 175 nisu oslobođeni, već ostaju zatvoreni da bi odslužili punu kaznu.
- Dalje: Položaj LGBT osoba u Holandiji.
- Danska – osnovana je gej organizacija „Forbundet af 1948“.
- Dalje: Položaj LGBT osoba u Švedskoj.
- Grčka – dekriminaclizacija homoseksualnosti.
- 7.6. – umire Alan Turing, otac savremenih kompjutera, umire od trovanja cijanidom 18 meseci po terapiji hormonskim smanjivanjem libida, kao kazne za homoseksualnost.
- Francuska – osnovana je prva gej organizacija u Francuskoj pod nazivom „Arcadie“.
- 27.7. - Ujedinjeno Kraljevstvo – Sexual Offence Act 1967 (Zakon o seksualnim prekršajima) stupa na snagu. Zakonom se dekriminalizuje muška homoseksaulnost u Engleskoj i Velsu, pod uslovima da u seksualnom aktu učestvuju samo dvojica muškaraca, da su obojica imaju više od 21, da nijedan nije mentalno retardiran, da nisu članovi vojske ili flote i da nijedan nije stanovnik delova UK-a u kojima je hooseksualost i dalje zabranjena (Škotska i Severna Irska).
- Dalje: Položaj LGBT osoba u Kanadi.
- Švedska – prva zemlja koja dozvoljava transeksualnim osobama da zakonski promene pol i obezbeđuje besplatnu hormonsku terapiju.
- 19.5. - Hong Kong – dekriminalizacija homoseksualnosti.
- 20.6. - Rusija – organizuje se prva proslava ponosa LGBT osoba. Proslava se održava u Moskvi i traje 10 dana.
- Norveška – stupa na snagu zakon o registrovanim partnerstvima istopolnih osoba. Istopolni parovi dobijaju jednaka prava kao i venčani heteroseksualni parovi, osim prava na usvajanje dece i venčanja u crkvi.
- 25. april – SAD – održava se teći LGBT marš na Washington, D.C.. Procenjuje se da je učestvovalo od 300.000 pa čak do 2.000.000 osoba[57].
-
-
- 25.5. - Kanada – u slučaju Egan vs. Canada, Vrhovni sud Kanade je doneo presudu da je zabranjena diskriminacija po osnovama seksualne orijetacije po članu 15 Kanadske povelje o pravima i slobodama, koja je deo ustava. Član 15 Povelje ne pominje seksualnu orijentaciju direktno, ali je sastvaljen tako da omogućuje sudu da doda nove moguće osnove po kojima se diskriminacija zabranjuje. Ova presuda ima veliki značaj, jer se član 15 odnosi na sve zakone koji štite od diskriminacije.
- Bosna i Hercegovina – dekriminalitzacija homoseksualnosti. Republika Srpska će, međutim, uljoniti homoseksualnost iz krivičnog zakona tek 1998. godine.
- 8.5. - Južna Afrika – prva država koja eksplicitno zabranjuje diskriminaciju na osnovu seksualne orijetacije u Ustavu.
- 1.8. - Holandija/Nizozemska, Amsterdam – počinju pete Gay Games, sa 14.700 učesnika i učesnica.
- 12.10. - Sjedinjene Američke Države – Matthew Shepard umire u bolnici od povreda koje je dobio prilikom u napadu motivisanom homofobijom. Napad na Matthewa i njegova smrt je bio povod za veliku kampanju protiv nasilja iz mržnje i protiv homofobije. Matthew Shepard je, verovatno, najpoznatija žrtva homofobije. Njegove ubice su osuđene na po dve doživotne kazne zatvora.
- Videti dalje: Seksualna orijentacija i vojska.
- Videti dalje: Istopolni brakovi u Kaliforniji.
- Videti dalje: Registrovana partnerstva u Vermontu.
- 30. novembar - Ujedinjeno Kraljevstvo – pravo na slobodno stupanje u seksulne odnose izjednačava se na 16 godina za sve parove. Raniji zakon predviđao je 16 godina za heteroseksualne odnose i 18 godina starosti za istopolne odnose[68]
- Videti dalje: Zakonska granica za stupanje u seksualne odnose i Položaj LGBT osoba u Ujedinjenom Kraljevstvu.
- Izrael – priznaje se imigraciono pravo istopolnim partnerima/partnerkama državljana/državljanki Izraela.
- 7. mart - Kina - Kineska psihijatrijska asocijacija je uklonila homoseksualnost sa liste Kineske klasifikacije i dijagnostičkih kriterija mentalnih poremećaja, čime je svoj stav usaglasila sa Svetskom zdravstvenom asocijacijom da je homoseksualnost noramalna varijanta ljudske seksualnosti. Kineski psihijatri su doneli ovu odluku na osnovu jednogodišnjeg istraživanja[69].
-
- 9. mart - Srbija – upad u prostorije Queeria (Kvirija) centra u Beogradu. Dvadesetak neonacista upalo je u tadašnje prostorije Kvirija centra i Socijaldemokratske omladine u Beogradskoj 8 i pretuklo članove i članice koji su se tu zatekli. Pri tome je napravljena velika materijalna šteta[71].
|
- Dalje: Istopolni brak u Holandiji, Položaj LGBT osoba u Holandiji.
-
- 30.6. - Srbija – napad na prvu gej paradu u Beogradu. Gomila navijača, ultranacionalista, neonacista, čak i pripadnika klera napada učenice i učesnike prve organizovane gej parade na Balkanu. Policija nije efikasno reagovala, a državni zvaničnici nikada nisu dali zvanično saopštenje.
- 1.8. - Nemačka – stupa na snagu zakon o registrovanom partnerstvu istopolnih parova.
- 1.9. - Srbija – pokrenut Queeria on-line magazin
- Nemačka – savezna vlada izdaje zvanično izvinjenje gejevima za stradanje u Holokaustu i za progon posle Drugog svetsog rata do ukidanja notornog Paragrafa 175.
- Švedska – priznaje pravo na usvajanje dece od strane registrovanih istopolnih parova, postižući tako gotovo puno izjednačenje u pravima venčanih heteroseksualnih i registrovanih istopolnih parova (sa jedinom razlikom da se istopolni parovi ne mogu venčati u crkvi).
- 15. jun - Srbija, Niš – zvanično osnovana organizacija Lambda – Centar za promociju i unapređenje LGBT ljudskih prava i queer kulture u Nišu. Lambda počinje sa neformalnim sastancima i radom marta meseca iste godine[75].
- Dalje: Položaj LGBT osoba u Srbiji.
- 29. jun - Hrvatska, Zagreb – održana prva parada ponosa LGBT osoba, pod nazivom „Gay Pride Zagreb 2002“ („Gay“ je već naredne godine izbačeno iz naziva, kako bi se prikazala inkluzivnost u odnosu na lezbejke, biseksualne, trans i druge osobe), sa motoom Iskorak KONTRA predrasuda. Na učesnike i učesnice parade bio je bačen suzavac i povređene su 32 osobe. Uhapšeno je 27 osoba, ali nijedna nije procesuirana. Ovo je ujedno i (do sada) jedina proslava LGBT ponosa u Hrvatskoj kojoj su prisustvovale osobe iz državnog vrha, uključujući i ministra unutrašnjih poslova Šime Lučina[76].
|
- 8. - Austrija – starosna granica za dobrovoljni seksulni odnos je izjednačena na 14 godina.
- 22.9. - Švajcarska, Cirih – registrovanim istopolnim parovima u ciriškom kantonu data su jednaka prava po pitanju poreza, nasledstva i socijalnog osiguranja koja imaju venčani heteroseksualni parovi.
- 24.10. – u devedesetoj godini umro gej aktivista Harry Hay, jedan od osnivača Mattachine Society, prve gej organizacije u SAD.
- 2.11. - Australija – šeste po redu Gay Games otvorene u Sidneju, sa 12.100 učesnika i učesnica, pod geslom Under New Skies.
- 30. januar - Belgija – usvaja se zakon o istopolnom braku. Belgija postaje druga država u Evropi, koja izjednačava prava venčanih heteroseksualih i istopolnih parova, sa izuzetkom usvajanja dece, što će biti omogućeno tek 2006. Zbog procedure koju zakon predviđa, prvo istopolno venčanje u Belgiji održano je tek juna iste godine. Zakon je donet sa 91 glasom za i 22 glasa protiv[77].
- Dalje: Položaj LGBT osoba u Belgiji i Istopolni brak u Belgiji
- 1.1. - Australija, Tasmanija – stupa na snagu zakon o civiljnoj zajednici između istopolnih parova. Tasmanija postaje prva australijska država koja priznaje parnersko pravo istopolnim parovima.
- 7.1. - Sjedinjene Američke Države, Illinois – demokartski guverner, Milorad Rod Blagojević, izdvaja 3,7 miliona dolara za izgradnju centra za LGBT zajednicu - Center on Halsted u Chicagou.
- 8.1. – Sjedinjene Američke Države, New Jersey – usvaja se zakon o istopolnom partnerstvu, koje daje većinu parava koja imaju heteroseksualni venčani parovi. Guverner James McGreevy potpisuje zakon četiri dana kasnije, čime New Jersey postaje peta država u SAD koja daje ovakav status gej i lezbejskim parovima.
- 10.2. - Ujedinjeno Kraljevstvo – House of Lords usvaja zakon pod nazivom Gender Recognition Bill, kojim se dozvoljava transeksaulnim i transrodnim osobama da promene svoj zvanični rod.
- 12.2. – Sjedinjene Američke Države, California, San Francisco – gradski zvaničnici počinju da izdaju venčane listove istopolnim parovima, čime krše državni zakon, što imenuju društvenom neposlušnošću. Prvi venčani par su lezbejske aktvistkinje Del Matin i Phyllis Lyon.
- 14.2. - Sjedinjene Američke Države – savetnici predsednika George W. Busha saopštavaju da on podržava Federal Marriage Amendment, koji bi bio uključen u ustav i kojim bi se onemogućio istopolni brak na federalnom nivou (amandman do danas nije izglasan).
- 15.2. – Sjedinjene Američke Države, California, San Francisco – gradski i opštinski zvaničnici su morali da odbiju stotine zahteva za venčanje, jer se pojavilo više hiljada gejeva i lezbejki sa željom da se venča. Grad tvrdi da može da venča samo 400 do 600 parova u toku dana, odnosno oko 1 par po minutu.
- 16.2. – Sjedinjene Američke Države, California, San Francisco – grad procenjuje da je za 4 dana venčano oko 2000 gej i lezbejskih parova.
- 17.2. – Sjedinjene Američke Države, California, San Francisco – sudija višeg suda u San Francisku odlučuje da odloži donošenje odluke o sprečavanju gradske vlade da izdaje venčane listove i da poništi 2.464 gej i lezbejka braka, koliko ih je sklpoljeno za prethodnih 5 dana.
- 18.2. – Sjedinjene Američke Države, California – državna agencija Kalifornije koja registruje brakove izjavljuje da neće prihvatiti formulare koji su promenjeni za registraciju istopolnih brakova.
- 19.2. – Sjedinjene Američke Države, California – grad San Francisco pokreće tužbu protiv države Kalifornije i zahteva da prizna izdate venčane listove istopolnih parova koji su venčani.
- 20.2. - Kambodža – kralj Norodom Sianuk izjavljuje da bi država Kamboža morala da dozvoli istopolne brakove. Takođe, izjavljuje da bi transrodne osobe morale da budu jednako tretirane u Kambodži.
- 22.2. – Sjedinjene Američke Države, California – glavni državni tužilac Bill Lockyer odbacuje zahtev guvernera Schwarzeneggera, tvrdeći da je njegova kancelarija nezavisna i da će se boriti protiv kalifornijskog zakona o braku koji je ograničen na heteroseksualne parove.
- 24.2. – Sjedinjene Američke Države – predsednik George W. Bush izjavljuje da će podržati ustavni amandman Federal Marriage Amendment, tvrdeći da se on slaže sa njegovim principima i željom da zaštiti „svetost braka“ između muškara i žene.
- 26.2. – Sjedinjene Američke Države, California, San Francisco – Rosie O’Donnell se venčava sa svojom partnerkom Kelli Carpenter.
- 3.3. – Sjedinjene Američke Države, Oregon, Multnomah County – okrug koji uključuje i grad Portland postaje drugi okrug u SAD u kome se zakonski venčavaju istopolni parovi, pošto su okružni savetnici presudili da je državni zakon koji zabranjuje istopolna venčanja protivan ustavu Oregona. Za narednih mesec i po dana obavljeno je 3.022 gej i lezbejskih venčanja.
- 5.3. – Sjedinjene Američke Države, Wisconsin – usvaja se ustavni amandman kojim se zabranjuju istopolna venčanja.
- 5.3. – Sjedinjene Američke Države, Kansas – usvaja se amandman o zabrani istopolnih venčanja.
- 5.3. – Sjedinjene Američke Države, California – vrhovni sud Kalifornije naređuje gradu San Francisku da prestane da izdaje venčane listove gej i lezbejskim parovima. San Francisko po prvi put posle 12.2. prestaje da venčava istopolne parove. Istovremeno gradski javni tužilac podnosi tužbu protiv Države Kalifornije zbog protivustvnosti zabrane istopolnoh venčanja.
- 7.3. – umro otvoreno gej glumac Paul Winfield
- 19.3. – Kanada, Quebec – država Quebec se pridružuje Ontariju i Britanskoj Kolumbiji u priznavanju istopolnih brakova.
- 1.4. – Kanada, Quebec – sklopljen je prvi gej brak u Quebecu: Michael Hendricks i René Leboeuf su se venčali u Montrealu.
- 20.4. – Brazil, Rio Grande do Sul – prva brazilska država koja legalizuje civilnu zajednicu između istopolnih parova.
- 17.5. - Sjedinjene Američke Države, Massachusetts – legalizuju se istopolni brakovi. Massachusetts postaje prva američka država koja legalizuje gej i lezbejske brakove.
- 30.6. - Španija/Španjolska – ministar pravde Juan Fernando López Aguilar najavljuje donošenje nekoliko zakona, među kojima su i zakon o istopolnim brakovima, kao i zakon kojim se omogućava transeksualnim i transrodnim osobama da promene svoje ime i zvanični rod, bez obavezne operacije.
- 9.8. - Nepal – policija napada bar i hapsi 39 članova Društva plavog dijamanta, organizacije koja radi na povećanju svesti o ljudskim pravima gejeva i o AIDS-u, i podigli optužbe zbog „širenja perverzije“. Par dana nakon incidenta, UNAIDS i Human Rights Watch pozivaju vladu Nepala da oslobode uhapšene osobe.
- 12.8. - Sjedinjene Američke Države, California – vrhovni sud Kalifornije je poništio skoro 4000 brakova gejeva i lezbejki koji su sklopljeni u San Francisku izneđu 12.2. i 11.3. Donesen je zaključak da je grad prekoračio svoja prava kada je izdavao venčane listove istopolnim parovima ignorišući državni zakon.
- 23.9. – Sjedinjene Američke Države, California – guverner Arnold Schwarzenegger potpisuje uredbu „SB 1234“ kojom se definiše termin „zločin iz mržnje“ (hate crime) (koji uključuje i nasilje protiv LGBT osoba). Zakon podstiče stvaranje lokalnih protokola, kao i podizanje svesti i treninge o zločinu iz mržnje u policiji.
- 25.9. - Sjedinjene Američke Države, California – guverner Arnold Schwarzenegger potpisuje akt „AB 2900“ kojim se rodni identitet i seksualna orijentacija ulkjučuju u antidiskriminacione zakone.
- 27.9. - Sjedinjene Američke Države, California – guverner Arnold Schwarzenegger potpisuje akt „SB 1193“, kojim se dodeljuje 10.000 dolara suprugu/supruzi, odnosno predviđenom korisniku/korisnici, preminulog člana/članice vojske. Uredba važi retroaktivno od 1.3. 2003 godine za partnere i partnerke LGBT vojnika, odnosno vojnikinja.
- 30.9. - Sjedinjene Američke Države – održano glasanje o Federal Marriage Amendment-u, koji je dobio 186 glasova „za“ i 227 glasova „protiv“.
- 1.10. - Španija/Španjolska – kabinet španskog premijera José Luis Rodríguez Zapatero odobrava zakon o legalizaciji istopolnih brakova. Vlada se nada da će zakon biti izglasan u parlamentu.
- 29.10. - Nemačka – proširuju se prava istopolnih registrovnaih parova na usvajanje dece; partner/ka ima pravo da usvoji dete svog/svoje partnera/ke.
- 2.11. - Sjedinjene Američke Države – George W. Bush je ponovo izabran za predsednika. Na istovremno održanom referendumu 11 država odlučuje da u državne ustave uljuči amandman kojim se zabranjuju istopolni brakovi. U večini tih država zabranjene su i građanske zajednice i domaća partnerstva.
- 18.11. - Ujedinjeno Kraljevstvo – zakon o civilnim partnerstvima dobija kraljevski pristanak.
- 9.12. – Novi Zeland – parlament usvaja zakon o civilnoj zajednici, kojim se priznaju istoponi i de facto parovi. zajednici, kojim se priznaju
- 1.1. – Nemačka – stupaju na snagu izmene zakona koje uređuju usvajanju dece partnera/ki u registrovanim istopolnim parovima, kao i izmene koje se tiču poreskih olakšica.
- Dalje: Položaj LGBT osoba u Rusiji.
- Dalje: Položaj LGBT osoba u Sjedinjenim Američkim Državama.
- 22. jun - Hrvatska, Zagreb – Интерnacionala Pride 2006, Zagreb - "Živ(j)eti slobodno" – prvi internacionalna proslava ponosa LGBT osoba i peta takva manifestacija u Zagrebu. Pride je organizovan kao prvi istočnoevropski pride. Učestvovali su aktivisti i aktivistkinje iz 13 zemalja i oko 30 organizacija. Podršku su dali i drugi pokreti iz Hrvatske: radnički-sidikalni pokret, feministički pokret, ekološki pokret itd. Интерnacionala Pride je trajao 3 dana[87].
- Dalje: Zagreb Pride.
|
- Dalje: Istopolna zajednica u Češkoj.
- Dalje: Istopolna zajednica u Sloveniji.
- Dalje: Položaj LGBT osoba u Nemačkoj.
- Dalje: Istopolni brakovi u Južnoj Africi.
- Dalje: Istopolne zajednice u New Jerseyu.
Status istopolnih zajednica u Evropi
██ Istopolni brak
██ Registrovana partnerstva
██ Neregistrovane kohabitacije
██ Pitanje u razmatranju
██ Ne priznaju se ili nepoznat status
██ Istopolni brak je zabranjen
- Vidi dalje: Istopolno partnerstvo u Švajcarskoj.
- Videti dalje: Položaj LGBT osoba u Ujedinjenom Kraljevstvu.
- Videti dalje: Istopolno partnerstvo u Meksiku.
- Videti dalje: Istopolno partnerstvo u Washingtonu.
- 26. januar - SAD, New Hampshire - usvaja se zakon o registrovanom partnerstvu, kojim se istopolnim parovima garantuju prava slična onima u bračnoj zajednici[100].
- Videti dalje: Istopolno partnerstvo u New Hampshireu.
- 25. maj – SAD, Iowa i Colorado - usvajaju se zakoni o zabrani diskriminacije na osnovu seksualne orijentacije i rodnog identiteta u privatnom sektoru[103].
- Videti dalje: Položaj LGBT osoba u Sjedinjenim Američkim Državama.
- 9. avgust – SAD – organizuje se prva debata predsedničkih kandidata na temu LGBT prava, emitovana na televiziji Logo. Na debati su se pojavili samo demokratski kandidati i kandidatkinja, dok se republikanci nisu odazvali[105]
- Videti dalje: Istopolna partnerstva u Urugvaju, Položaj LGBT osoba u Urugvaju.
- 17. decembar – Mađarska – usvaja se zakon o registrovanim partnerstvima istopolnih parova. Zakon stupa na snagu 1.1.2009. Zakonom se garantuju sva prava koja su garantovana brakom, osim usvajanja dece[107].
- Videti dalje: Istopolna partnerstva u Mađarskoj, Položaj LGBT osoba u Mađarskoj.
- Videti dalje: Položaj LGBT osoba u Nemačkoj.
- 11. jun - Norveška - donosi se zakon o istopolnim brakovima, čime Norveška postaje četvrta evropska država koja u potpunosti izjednačava prava istopolnih i heteroseksualnih parova[109]. Zakon stupa na snagu 1.1.2009.
- Videti dalje: Istopolni brak u Norveškoj.
-
-
- 1. januar - Severni Kipar - Na snagu stupa novi krivični zakonik, kojim se dekriminalizuje homoseksualnost. Ovim Severni Kipar postaje poslednja teritorija u Evropi koja je ukinula zakonsku zabranu homoseksualnosti[113]
-
-
- Vidi dalje: Istopolne zajednice u Mađarskoj, Položaj LGBT osoba u Mađarskoj.
-
-
-
-
- Dalje: Istopolni brak u Švedskoj i Položaj LGBT osoba u Švedskoj.
-
- Dalje: Položaj LGBT osoba u Mađarskoj i Istopolne zajednice u Mađarskoj.
-
- 15. maj - Finska - omogućuje se usvajanje dece jednog/e od partnera/ki u istopolnoj zajednici. Zajedničko usvajanje dece nije omogućeno[126].
-
- 1. jun - Nevada, SAD - usvaja se zakon o istopolnim zajednicama, koji stupa na snagu 1. oktobra, 2009.[127]
-
- 2. jul - Indija - vrhovni sud u Delhiju je doneo odluku po kojoj se istopolni odnosi ne smatraju krivičnim delom. Pre dekriminalizacije homoseksualnost je bila kažnjiva prema odredbama koje su u zakon uneli britanski kolonisti[129].
- 6. jul - Washington, D.C., SAD - priznaju se istopoli brakovi koji su sklopljeni u drugim državama (u Americi ili inostranstvu), ali nije moguće sklopiti istopolne brakove u Washingtonu[130]
- 26. jul - Washington - SAD - stupa na snagu zakon o registrovanim partnerstvima, u javnosti poznat kao "sve-osim-braka" (all-but-marriage), koji garantuje sva prava istopolnim parovima koja su garantovana venčanim parovima. Zakon je izglasan 15. aprila, sa 62-35 glasova, a potpisan je 18. maja[131]
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
- ↑ Uncovering the prehistory of sex, Timothy Taylor, British Archaeology, Nr.15, jun, 1996.
- ↑ Na sajtu Queer Heritage se navodi 5.000 godina pre nove ere kao moguće vreme nastanka crteža[1], dok se na sajtu Teksaškog univerziteta u Ostinu, odeljenja za klasičnu arheologiju, pominje 8.000. godina pne.[2]
- ↑ Queer Heritage
- ↑ Fotografija pomenutog crteža.
- ↑ Greg Reeder. "Same-sex desire, conjugal constructs, and the tomb of Niankhkhnum and Khnumhotep". World Archaeology 32/2, str 193-208. Routledge, part of the Taylor & Francis Group. http://puck.ingentaconnect.com/vl=13879631/cl=14/nw=1/rpsv/cgi-bin/linker?ini=routledg&reqidx=/cw/routledg/00438243/v32n2/s5/p193. pristupljeno na 16. 08. 2008.. - neophodno je registrovanje.
- ↑ The tomb of Khnumhotep and Niankhkhnum
- ↑ David F. Greenberg: "The Construction of Homosexuality", University of Chicago Press, 1988, ISBN 0-226-30628-3 Pregled knjige dostupan online ovde.
- ↑ Glossary
- ↑ 9.0 9.1 Hamurabijev zakonik, prevod: Ced. Marković, 1925
- ↑ Eunuchs are able to procreate, "Born Eunuchs": Homosexual Identity in the Ancient World
- ↑ Male Daughters, Barren Women and Virgins
- ↑ Sapfo sa Lezbosa na gay-serbia.com-u.
- ↑ Journal of Homosexuality vom 20. April 1990: Edward Brongersma JD: "The Thera Inscriptions Ritual or Slander?"
- ↑ Tukidid, Peloponeski rat 6.54.1. nadalje
- ↑ Tekst knjige Levitske
- ↑ Plutarh, Pelopida, XVIII
- ↑ Anabasis 7a i Anabasis 7b, Arijan (engleski prevod)
- ↑ Joh. Frid. Christ. (1726), Historia legis Scantiniae (Historia de la ley Scantinia)
- ↑ Wilhelm Rein, Das Criminalrecht der Römer von Romulus bis auf Justinianus (Historia penal romana desde Romulo hasta Justinian I), 1844, p. 864
- ↑ Gisela Bleibtreu-Ehrenberg, Tabu Homosexualität - Die Geschichte eines Vorurteils (El tabú de la homosexualidad: historia de un prejuidio), 1978, p. 187
- ↑ Svetonije, Julius 2-3; Plutarh, Caesar 2-3; Cassius Dio, Roman History 43.20
- ↑ Strabo 4.4.6
- ↑ Axel Schock, Karen Susan Fessel: "OUT!", Querverlag Berlin, 2004, ISBN 3-89656-111-1 Str. 15 (PDF - na nemačkom)
- ↑ Suetonius: De Vita Caesarum--Nero
- ↑ Paul Halsall: Homosexual Eros in Early Greece (1986)
- ↑ Svetonije, Galba, 22
- ↑ Epitome of Book LXVIII, Cassius Dio
- ↑ 28.0 28.1 28.2 Homosexuality in the Middle Ages, Warren Johansson and William A. Percy, na sajtu Humbolt Univerziteta.
- ↑ Epitome of Book LXXX, Cassius Dio.
- ↑ Historia Augusta
- ↑ Willem den Boer: "Some Minor Roman Historians", Brill Archive, 1972, ISBN 90-04-03545-1, Str.70.
- ↑ Kama Sutra, prevod na engleski
- ↑ Tekst prevoda na engleski 77 Novele
- ↑ Tekst prevoda na engleski 141. Novele
- ↑ Die sittliche Beurteilung der Homosexualität:Moralhistorische Anmerkungen zum christlichen Standpunkt, Dr. theol. Josef Spindelböck, u Verantwortete Freiheit. Beiträge zur theologischen Ethik, Josefa Spindelböcka (na nemačkom)
- ↑ LIWĀṬ IM FIQH: MÄNNLICHE HOMOSEXUALITÄT?, Arno Schmitt
- ↑ Biography: Abu Nuwas
- ↑ ANNOTATED BIBLIOGRAPHY FOR THE STUDY OF WOMEN'S LITERATURE, SAPPHO OF LESBOS, Dr. Kathleen Collins
- ↑ Flores Historiarum
- ↑ Jan von Flocken (1. novembar 2007). "Eduard II. – Grausamer Tod eines schwulen Königs". Welt online. http://www.welt.de/wissenschaft/history/article1320282/Eduard_II_Grausamer_Tod_eines_schwulen_Koenigs.html. pristupljeno na 14.7.2009.
- ↑ 41.0 41.1 [3]
- ↑ Kent Gerard, Gert Hekma, "The Pursuit of Sodomy: Male Homosexuality in Renaissance and Enlightenment Europe", Haworth Press, ISBN 0-86656-491-8, pp. 27-31
- ↑ Larry P. Gross, James D. Woods: "The Columbia Reader on Lesbians and Gay Men in Media, Society, and Politics",Columbia University Press, 1999, ISBN 0-231-10446-4, p.158
- ↑ The Law in England, 1290-1885
- ↑ 45.0 45.1 Queer Heritage, a timeline 1700-1900
- ↑ § 175 na sajtu schwulencity.de
- ↑ Gay Studies From the French Cultures, Rommel Mendès-Leite, Pierre-Olivier de Busscher
- ↑ Prikaz i istorija antologije
- ↑ Archiv für Sexualwissenschaft
- ↑ "LGBT and Swedish Law". RFSL. http://www.rfsl.se/?p=3377. pristupljeno na 9.1.2009.
- ↑ Zvanični sajt organizacije COC Nederland
- ↑ Zvanični sajt RFSL-a na engleskom
- ↑ Mattachine Society na glbtq.com-u.
- ↑ McLeod, Donald (01.03.1996.) (PDF). Lesbian and Gay Liberation in Canada. Toronto: ECW Press. pp. 40-47. ISBN 1550222732. https://tspace.library.utoronto.ca/bitstream/1807/4397/56/Donald+W.+McLeod%2C+Lesbian+and+Gay+Liberation+in+Canada.1969.pdf.
- ↑ Stonewall and Beyond: Lesbian and Gay Culture na sajtu Columbia Universitya
- ↑ Arkadija, gej-lezbejski lobi 1990-1995
- ↑ Changing Times, Changing Demands: Motivations, Concerns and Needs of People Involved in Social Change
- ↑ "Russia: Information on whether men have in fact been released from jail subsequent to the 27 May 1993 legislation lifting the ban on consensual homosexual relations". Immigration and Refugee Board of Canada. 01. 08. 1993.. http://www.unhcr.org/refworld/docid/3ae6aaf693.html. pristupljeno na 6.7.2009.
- ↑ Tekst zakona na sajtu Bioblioteke kongresa
- ↑ "U.S. 8th Circuit Court of Appeals — JaAnn Brandon v Charles B. Laux". FindLaw. http://caselaw.lp.findlaw.com/cgi-bin/getcase.pl?court=8th&navby=docket&no=973708p. pristupljeno na 6.7.2009.
- ↑ Albania: Parliament Legalizes Homosexuality, IGLHRC, 01.04.1995
- ↑ Zvanični sajt Labrisa
- ↑ "Services gay ban lifted". BBC News. 12.1. 2000.. http://news.bbc.co.uk/2/hi/uk_news/politics/599810.stm. pristupljeno na 21. 09. 2008..
- ↑ State Ballot Measures
- ↑ The Vermont Guide to Civil Unions
- ↑ O Lori na sajtu lori.com
- ↑ O nama na sajtu queeria.org
- ↑ Explanatory Notes to Sexual Offences (Amendment) Act 2000 na vladinom sajtu za javno informisanje UK-a.
- ↑ Homosexuality Not an Illness, Chinese Say u The New York Timesu.
- ↑ Tekst zakona na portugalskom, objavljen u službenom listu.
- ↑ Saopštenje za javnost
- ↑ Going Dutch u The Guardianu
- ↑ Tekst zakona na portugalskom, objavljen u službenom listu.
- ↑ Zvanični sajt Iskoraka
- ↑ Zvanični sajt Lambde
- ↑ Zagreb Ppide 2002 na sajtu Zagreb Pridea
- ↑ Beleške o zakonu na holandskom i na francuskom, Belgijski senet, preuteto na dan: 2.8.2009
- ↑ Federal Marriage Amendment - H.J. Res 56
- ↑ "Gay Marriage Ban Falls Short of Majority". The Washington Post. http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/06/07/AR2006060700929_pf.html. pristupljeno na 2.8.2009.
- ↑ Zagreb Pride 2003 na sajtu Zagreb Pridea
- ↑ Zagreb Pride 2004 na sajtu Zagreb Pridea.
- ↑ Zagreb Pride 2005 na sajtu Zagreb Pridea
- ↑ Krivični zakonik na sajtu Narodne skupštine Republike Srbije
- ↑ Moscow's First Gay Pride Parade Disrupted by Police and Hecklers na sajtu Washington Posta
- ↑ Melee at Moscow Pride: Parade Ends with Violence, Injuries Arrests na sajtu San Francisco Bay Timesa
- ↑ A joint resolution proposing an amendment to the Constitution of the United States relating to marriage. na sajtu U.S. Senatea
- ↑ Internacionala Pride na sajtu Zagreb Pridea
- ↑ Country's first same-sex unions
- ↑ Registracija istospolne partnerske skupnosti na Državnom portalu Republike Slovenije
- ↑ Outgames
- ↑ Declaration of Montreal
- ↑ Wowereit: Berlin’s charming and very determined mayor na citymayors.com
- ↑ South Africa's Parliament OKs same-sex marriage - vest na PlanetOut.com
- ↑ Historic recognition of LGBT organisations at the United Nations na sajtu ILGA-e
- ↑ New Jersey Legislature Votes to Allow Civil Unions u New York Timesu.
- ↑ "First same-sex union registered in Switzerland". swissinfo.ch. 2.1.2007.. http://www.swissinfo.org/eng/top_news/detail/First_same_sex_union_registered_in_Switzerland.html?siteSect=106&sid=7396788&cKey=1167839391000. pristupljeno na 21. 09. 2008..
- ↑ "Gay rights laws challenge fails". BBC News. 10.1.2007.. http://news.bbc.co.uk/2/hi/uk_news/politics/6243323.stm. pristupljeno na 21. 09. 2008..
- ↑ Tekst zakona - PDF na španskom jeziku.
- ↑ "Same-sex partnership bill passes in Washington State". The Advocate. 12.4.2007. http://www.advocate.com/news_detail_ektid44385.asp. pristupljeno na 21. 09. 2008..
- ↑ "New Hampshire Legislature Passes Civil Unions Bill; Governor Set To Sign Bill Into Law". HRC. 26.4.2007.. http://www.hrc.org/3012.htm. pristupljeno na 21. 09. 2008..
- ↑ Vermont Bans Gender Identity Discrimination
- ↑ "First sex-swap mayor is sworn in", BBC News, 24. 05. 2007.. Preuzeto na 21.9., 2008.
- ↑ "Extending Civil Rights to Gay Citizens". http://www.progressivestates.org/content/615/protecting-parents-from-workplace-discrimination. pristupljeno na 21. 09. 2008..
- ↑ Zagreb Pride 2007 na sajtu Zagreb Pridea.
- ↑ "Democratic candidates talk gay issues in historic presidential forum". The Advocate. 11.8.2007.. http://www.advocate.com/news_detail_ektid47967.asp. pristupljeno na 21. 09. 2008..
- ↑ "Uruguay Passes Civil-Union Law". San Francisco Bay Times. 6.12.2007.. http://www.sfbaytimes.com/index.php?sec=article&article_id=7116. pristupljeno na 21. 09. 2008..
- ↑ "Hungary OKs Civil Partnerships". San Francisco Bay Times. 27.12.2007.. http://www.sfbaytimes.com/index.php?sec=article&article_id=7222. pristupljeno na 21. 09. 2008..
- ↑ "Berlin remembers persecuted gays". BBC News. 27.5.2008.. http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/7422826.stm. pristupljeno na 21. 09. 2008..
- ↑ Norway legalises gay marriage
- ↑ Zagreb Pride 2008. na sajtu Zagreb Pridea
- ↑ Saopštenje za štampu Generalne skupštine Ujedinjenih nacija, 18.12.2008
- ↑ Catherine Stein (12.06.08). "Same sex marriage law passed by wide majority". Aftenposten.no. http://www.aftenposten.no/english/local/article2479146.ece. pristupljeno na 1.3.2010..
- ↑ Marc Shoffman (13.11.2006.). "Northern Cyprus decriminalises homosexuality". Pink News. http://www.pinknews.co.uk/news/articles/2005-2726.html. pristupljeno na 1.3.2010..
- ↑ Iceland makes history as lesbian Prime Minister takes office
- ↑ "Hungarian government proposes registered same-sex partnerships". Pink News. 12.2.2009.. http://www.pinknews.co.uk/news/articles/2005-11133.html. pristupljeno na 1.3.2010..
- ↑ "Argentina officially ends trials for homosexual acts in military". 365gay.com. 2.3.2009.. http://www.webcitation.org/5jitIkg97. pristupljeno na 1.3.2010..
- ↑ "Philippines ends ban on gays in military". 365gay.com. 3.3.2009.. http://www.webcitation.org/5jitI9SVT. pristupljeno na 1.3.2010..
- ↑ "Denmark OKs adoptions by gay couples". 20.3.2009.. http://www.365gay.com/news/denmark-oks-adoptions-by-gay-couples/. pristupljeno na 1.3.2010.. - (Argivirano ovde)
- ↑ "Vt. senate passes gay marriage bill". http://www.webcitation.org/5jitH3BtD. pristupljeno na 1.3.2010..
- ↑ Usvojen Zakon o zabrani diskriminacije na sajtu Politike
- ↑ Sweden allows same-sex marriage na BBC News-u.
- ↑ Iowa Gay Marriage Ban Unconstitutional na CBS News-u
- ↑ Vermont Legislature gives final OK to gay marriage u LA Times-u.
- ↑ "Hungary introduces registered partnership for same-sex partners". ILGA. 20.4.2009. http://www.ilga-europe.org/europe/news/hungary_introduces_registered_partnership_for_same_sex_partners. pristupljeno na 28.7.2009.
- ↑ "Uruguay To Lift Ban On Gays In The Military". 13.5.2009.. http://www.huffingtonpost.com/2009/05/13/uruguay-to-lift-ban-on-ga_n_203004.html. pristupljeno na 1.3.2010..
- ↑ "Finland allows gay couples to adopt partner's children". Pink News. 15.5.2009. http://www.pinknews.co.uk/news/articles/2005-12468.html. pristupljeno na 28.7.2009.
- ↑ "Nevada lawmakers reject veto of partnership bill". 365 gay. 6.1.2009. http://www.365gay.com/news/nevada-lawmakers-reject-veto-of-partnership-bill/. pristupljeno na 28.7.2009..
- ↑ "Gay udruge: Odobrenjem 'Anti-gay prosvjeda' Zagreb postaje nesiguran grad". HRT. http://dnevnik.hr/vijesti/hrvatska/gay-udruge-odobrenjem-anti-gay-prosvjeda-zagreb-postaje-nesiguran-grad.html. pristupljeno na 2.8.2009.
- ↑ "Gay sex decriminalised in India". BBC. http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/8129836.stm. pristupljeno na 2.8.2009.
- ↑ "Washington, D.C., Recognizes Same-Sex Marriages". New York Times. 7.7.2009. http://www.nytimes.com/2009/07/08/us/08marriage.html. pristupljeno na 2.8.2009.
- ↑ "SB 5688 - 2009-10 Expanding the rights and responsibilities of state registered domestic partners.". Washington State Legislature. http://apps.leg.wa.gov/billinfo/summary.aspx?bill=5688&year=2009. pristupljeno na 2.8.2009.
- ↑ "From Rep. Mark Pocan: Wisconsin Becomes First Midwestern State to Legislatively Enact Protections for Same-Sex Couples". http://fairwisconsin.blogspot.com/2009/06/from-rep-mark-pocan-wisconsin-becomes.html. pristupljeno na 12.9.2009..
- ↑ "Lutheran Group Eases Limits on Gay Clergy". New York Times. http://www.nytimes.com/2009/08/22/us/22lutherans.html?hpw. pristupljeno na 22.8.2009..
- ↑ "ELCA validates 'chaste' same-sex relationships". StarTribune. http://www.startribune.com/lifestyle/faith/53738512.html. pristupljeno na 12.9.2009..
- ↑ "'Brilliant' news for lesbian couples". BBC. 30.8.2009.. http://news.bbc.co.uk/2/hi/uk_news/8229401.stm. pristupljeno na 12.9.2009..
- ↑ "Children can now have two lesbian mothers and no father on birth certificate". The Daily Telegraph. 31.8.2009.. http://www.telegraph.co.uk/health/healthnews/6106983/Children-can-now-have-two-lesbian-mothers-and-no-father-on-birth-certificate.html. pristupljeno na 12.9.2009..
- ↑ "Lesbian partners to be named on birth certificates". The Guardian. 31.8.2009.. http://www.guardian.co.uk/society/2009/aug/31/lesbian-partners-birth-certificates. pristupljeno na 12.9.2009..
- ↑ "Gay marriage now legal in Vermont". Pink News. 1.9.2009.. http://www.pinknews.co.uk/news/articles/2005-13861.html. pristupljeno na 12.9.2009..
- ↑ "Same-sex marriages begin in Vermont". abc news. 1.9.2009.. http://abcnews.go.com/US/wireStory?id=8459174. pristupljeno na 12.9.2009..
- ↑ "Gay adoption now legal in Uruguay". Pink News. http://www.pinknews.co.uk/news/articles/2005-14004.html. pristupljeno na 12.9.2009..
- ↑ ""Povorka ponosa" se neće održati". B92. 19.9.2009.. http://www.b92.net/info/vesti/index.php?yyyy=2009&mm=09&dd=19&nav_category=11&nav_id=382249. pristupljeno na 21.10.2009..
- ↑ "Swedish Church: Gay Marriage, Ja". The Advocate. 22.10.2009.. http://www.advocate.com/article.aspx?id=100650. pristupljeno na 23.10.2009..
- ↑ "Švedska:Crkva odobrila gej venčanja". B92. 22.10.2009.. http://www.b92.net/info/vesti/index.php?yyyy=2009&mm=10&dd=22&nav_category=78&nav_id=388191. pristupljeno na 23.10.2009..
- ↑ Zvanični sajt
- ↑ Tekst Povelje na engleskom jeziku
- ↑ "Mexico City backs gay marriage in Latin American first". BBC News. 21.12.2009.. http://news.bbc.co.uk/2/hi/americas/8425269.stm. pristupljeno na 10.1.2010..
- ↑ "Die ersten homosexuellen Paare trauten sich". Der Standard. 1.1.2010.. http://derstandard.at/1262208795505/Eintragung-am-Standesamt-Die-ersten-homosexuellen-Paare-trauten-sich. pristupljeno na 10.1.2010..
- ↑ "In France, Transsexuals Celebrate a Small Victory". Time. 1.3.2010.. http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1968767,00.html. pristupljeno na 16.6.2010..
- ↑ "France de-lists transgenderism as a mental illness". Pink News. 15.2.2010.. http://www.pinknews.co.uk/2010/02/15/france-de-lists-transgenderism-as-a-mental-illness/. pristupljeno na 16.6.2010..
- ↑ "Transgender Victory in France". The Advocate. 2.3.2010.. http://www.advocate.com/News/Daily_News/2010/03/02/Transgender_Victory_in_France/?utm_source=feedburner&utm_medium=feed&utm_campaign=Feed%3A+AdvocatecomDailyNews+%28Advocate.com+Daily+News%29. pristupljeno na 16.6.2010.
- ↑ "Komitet ministara Saveta Evrope dao preporuke za borbu protiv diskriminacije GLBT osoba". Kancelarija Saveta Evrope u Beogradu. http://www.coe.org.rs/def/news_sr_def/?conid=1721. pristupljeno na 16.6.2010.
- ↑ "Discrimination on the basis of sexual orientation and gender identity, Resolution 1728 (2010)". CoE. http://www.assembly.coe.int/Mainf.asp?link=/Documents/AdoptedText/ta10/ERES1728.htm. pristupljeno na 16.6.2010.
- ↑ "Discrimination on the basis of sexual orientation and gender identity, Recommendation 1915 (2010)". CoE. http://www.assembly.coe.int/Mainf.asp?link=/Documents/AdoptedText/ta10/EREC1915.htm. pristupljeno na 16.6.2010.
- ↑ Hatton, Barry. "Portugal's president ratifies gay marriage law", Associated Press, Google News, 17. maj, 2010. Preuzeto na 16.6.2010.
- ↑ "Portugal's president to ratify same-sex marriage law". BBC News. 17. maj, 2010.. http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/8688503.stm. pristupljeno na 16.6.2010.
- ↑ "Iceland passes gay marriage law in unanimous vote". Reuters. 11.6.2010.. http://www.reuters.com/article/idUSTRE65A3V020100611. pristupljeno na 16.6.2010.
- ↑ "Zagreb Pride: Ljudska prava nemaju cijenu!". Zagreb Pride. 20.6.2010.. http://www.zagreb-pride.net/web/index.php?option=com_content&view=frontpage&Itemid=78&lang=hr. pristupljeno na 20.6.2010.
- ↑ "Josipović podržao Zagreb Pride: Svi imaju pravo na seksualno izražavanje". vijesti.net. 9.6.2010. http://www.index.hr/vijesti/clanak/josipovic-podrzao-zagreb-pride-svi-imaju-pravo-na-seksualno-izrazavanje/495684.aspx. pristupljeno na 20.6.2010.
- ↑ "Nakon Gay Pridea zabilježena dva napada na sudionike". Jutarnji list. 19.6.2010. http://www.jutarnji.hr/deveti-zagreb-gay-pride/840344/. pristupljeno na 20.6.2010.
- ↑ "Boletín Oficial de la República Argentina" (španski). http://www.infobae.com/download/55/0345567.pdf. pristupljeno na 30.7.2010.
- ↑ "Se publicó en el Boletín Oficial la ley de matrimonio homosexual". http://www.primeraedicionweb.com.ar/nota/digital/22741/se-publico-en-el-boletin-oficial-la-ley-de-matrimonio-homosexual.html. pristupljeno na 30.7.2010.
- ↑ "Crna Gora donela antidiskriminacioni zakon". GayEcho. http://gayecho.com/vesti.aspx?id=11232&grid=2054. pristupljeno na 30.7.2010.
- ↑ "Florida Halts Gay Adoption Ban". The Advocate. 22.9.2010.. http://www.advocate.com/News/Daily_News/2010/09/22/Florida_Ends_Gay_Adoption_Ban/?utm_source=feedburner&utm_medium=feed&utm_campaign=Feed%3A+AdvocatecomDailyNews+%28Advocate.com+Daily+News%29. pristupljeno na 23.9.2010.
