1868

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Ovo je članak o godini 1868.
Milenijum: 2. milenijum
Vjekovi: 18. vijek19. vijek20. vijek
Decenija: 1830-e  1840-e  1850-e  – 1860-e –  1870-e  1880-e  1890-e
Godine: 1865 1866 186718681869 1870 1871
1868 u drugim kalendarima
Gregorijanski 1868
MDCCCLXVIII
Ab urbe condita 2621
Islamski 1284 – 1285
Iranski 1246 – 1247
Hebrejski 5628 – 5629
Bizantski 7376 – 7377
Koptski 1584 – 1585
Hindu kalendari
 - Vikram Samvat 1923 – 1924
 - Shaka Samvat 1790 – 1791
 - Kali Yuga 4969 – 4970
Kineski
 - Kontinualno 4504 – 4505
 - 60 godina Yang Zemlja Zmaj
(od kineske N. g.)
Holocenski kalendar 11868
p  r  u
Podrobnije: Kalendarska era

Godina 1868 bila je prijestupna godina koja počinje u srijedu po gregorijanskom odn. prijestupna godina koja počinje u ponedjeljak po 12 dana zaostajućem julijanskom kalendaru (link pokazuje kalendar).


Događaji[uredi - уреди | uredi izvor]

Januar/Siječanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Februar/Veljača[uredi - уреди | uredi izvor]

  • februar - Srpsko-rumunski ugovor, uglavnom o potrebi unapređenja trgovine.
  • 3. 2. - Osnovana Tehničarska družina Srbije, danas Savez inženjera i tehničara Srbije.
  • 8. 2. - Pogubljen Lai Wenguang, lider slomljene Nianske pobune u Kini.
  • februar - Posle zapadnih konzula, i Rusija poručuje Srbiji da popusti u ratnoj spremi, zbog evropske situacije.
  • 24. 2. - Predstavnički dom SAD glasa za opoziv predsednika Johnsona - prvi takav slučaj u istoriji SAD, posledica političke borbe predsednika, južnog demokrate, i radikalnih republikanaca (stvar se prosleđuje Senatu).
  • 27. 2. - Benjamin Disraeli prvi put postaje britanski premijer (do decembra).

Mart/Ožujak[uredi - уреди | uredi izvor]

April/Travanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Maj/Svibanj[uredi - уреди | uredi izvor]

  • 1. 5. - Otvorena zgrada Bolnice varoši i okruga Beograda (kasnije Očna klinika).
  • 16. 5. - Senat SAD oslobodio predsednika Johnsona jednim glasom razlike.
  • 18. 5. - Islam postao zakonom priznata veroispovest u Kneževini Srbiji, s punim pravom i slobodom veroispovedanja.
  • 26. 5. - Fenijanac Michael Barrett je poslednja osoba javno obešena u UK - Parlament je tri dana kasnije ukinuo javna pogubljenja.
  • 30. 5. - Poslednje javno pogubljenje u Beču.
  • 31. 5. - Pariski biciklistički klub održao valjda prvu biciklističku trku na svetu, u Saint-Cloudu.

Jun/Juni/Lipanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Jul/Juli/Srpanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Avgust/August/Kolovoz[uredi - уреди | uredi izvor]

  • 10. 8. - Carskim reskriptom Franje Josifa potvrđena Uredba o uređenju autonomnih srpskih crkveno-školskih poslova (izglasana 1865), ali sa umanjenim nadležnostima[5].
  • 13. 8. - Aricanski zemljotres: potres kod Arice (tada Peru, danas Čile) ubija preko 25.000 ljudi i izaziva cunami.
  • avgust - U Srbiji osnovan Odbor za škole i učitelje u Staroj Srbiji, Makedoniji, Bosni i Hercegovini[6].
  • 18. 8. - Pomračenje Sunca vidljivo iz Indije i Jugoistočne Azije: Jules Janssen registrovao spektralnu liniju helijuma, mada je pomislio da se radi o natrijumu; sijamski kralj Mongkut je tačno proračunao pomračenje i zarazio se malarijom posmatrajući ga.
  • 22 - 23. 8. - Neredi u Yangzhou: kineska rulja napala prostorije britanskih hrišćanskih misionara.
  • 22. - 25. 8. - Treća skupština Ujedinjene omladine srpske održana u Velikom Bečkereku: izraženo žaljenje zbog Mihajlovog ubistva (neki omladinski prvaci uhapšeni pod optužbom da su njegovi pokretači), donesen "ustav" organizacije[7].

Septembar/Rujan[uredi - уреди | uredi izvor]

Oktobar/Listopad[uredi - уреди | uredi izvor]

Novembar/Studeni[uredi - уреди | uredi izvor]

Hrvatska 1868.

Decembar/Prosinac[uredi - уреди | uredi izvor]

  • 3. 12. - William Ewart Gladstone prvi put postaje britanski premijer (do 1874), nakon što su liberali pobedili na izborima.
  • 5. 12. - Ugarsko-hrvatski sabor donio zakonski članak 41. o Domobranstvu: osobit položaj Kraljevskog hrvatskog domobranstva.
  • 8. 12. - Prougarski banski namjesnik Hrvatske Levin Rauch imenovan za bana, unionista Koloman Bedeković prvi hrvatski ministar u Pešti; kralj Franjo Josip dostavio hrvatskom saboru krunidbenu zavjernicu u hrvatskom izvorniku[4].
  • 9. 12. - U Londonu instaliran prvi semafor, sa gasnim svetlima - ubrzo je eksplodirao.
  • 11. 12. - Petersburška deklaracija o zabrani eksplozivnih projektila ispod 400 g.
  • 14. 12. (2. 12. po j.k.) - Srbija zaključila poštanski ugovor sa Austrougarskom (nezavisno od Porte).
  • decembar - Vrhunac Kritske krize, prekid diplomatskih odnosa Grčke i Osmanske carevine, turska flota blokira grčku luku Siru[10].
  • 26. 12. - Prvi broj dvojezičnog sedmičnog lista "Sarajevski cvjetnik", urednik Mehmed Šaćir Kurtćehajić (izlazi do 1872).
  • 18 - 31. 12. (6-19. 12. po j.k.) - Nikoljski odbor - činovnici i inteligencija se izjašnjavaju o promenama ustava Srbije.

Kroz godinu[uredi - уреди | uredi izvor]

Rođenja[uredi - уреди | uredi izvor]

Januar/Siječanj – Jun/Lipanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Jul/Srpanj – Decembar/Prosinac[uredi - уреди | uredi izvor]

Smrti[uredi - уреди | uredi izvor]

Glavni članak: :Kategorija:Umrli 1868.

Januar/Siječanj – Jun/Lipanj[uredi - уреди | uredi izvor]

Jul/Srpanj – Decembar/Prosinac[uredi - уреди | uredi izvor]

Reference[uredi - уреди | uredi izvor]

  1. Istorija s. n. V-1, 356-7
  2. Srpske novine, 2. jul (po starom) 1868
  3. Istorija s. n. V-1, 353-4
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 Horvat, Ponovni savez s Ugarskom
  5. Istorija s. n. V-2, 202
  6. Istorija s. n. V-1, 499
  7. Istorija s. n. V-2, 185-7
  8. Istorija s. n. V-1, 354
  9. Frejdzon. V.I. Hrvatsko-ruski dodiri 1868-1870.. historiografija.hr
  10. Istorija s. n. V-1, 351
  11. Tomić, Svetozar (1946). Piva i Pivljani. rastko.rs
Literatura