Zvornik

Izvor: Wikipedia
Zvornik

Панорама Зворника.jpg

Grb
Osnovni podaci
Država  Bosna i Hercegovina
Entitet  Republika Srpska
Stanovništvo
Stanovništvo (1991) 14.584
Položaj
Koordinate 44°23′N 19°06′E / 44.39, 19.10
Vremenska zona centralnoevropska:
UTC+1
Zvornik na karti BiH
Zvornik
Zvornik
Zvornik (BiH)
Ostali podaci


Koordinate: 44° 23′ 24" SGŠ, 19° 06′ 00" IGD

Zvornik

Zvornik je grad i središte općine u istočnom dijelu Bosne i Hercegovine na istočnim obroncima Majevice. Administrativno pripada Republici Srpskoj. Prijeratna općina Zvornik se prostirala na 500 km² sa 14.500 stanovnika u gradu i 50.000 stanovnika u općini po popisu iz 2008. Danas je općina Zvornik površinski ograničena na 387 km².

Historija[uredi - уреди]

Zvornik se prvi put spominje u 1410. godine, i to pod imenom Zvonik, a 1519. pod sadašnjim nazivom Zvornik. Zvornički stari grad (tvrđava) nastao je znatno ranije, vjerovatno u drugoj polovini 13. ili na početku 14. vijeka. Zvorničku tvrđavu (Kula-grad) je po legendi napravila prokleta Jerina, žena Despota Stefana Brankovića, poznatija po gradnji grada Smedereva. Podignut je na pogodnom mjestu gdje Drina polako izlazi u plodnu ravnicu i gdje su od davnina prolazili i ukrštavali se važni putevi (posebno za Dubrovnik i Vrh Bosnu i dolinom Drine do njenog ušća pa dalje za Sirmijum-Sremska Mitrovica). To je doprinijelo da se razvije grad, kao jedan od značajnijih trgovačkih centara. Uporedo sa privrednim razvojem Zvornik dobija sve odlike naprednog gradskog naselja. Zato nije slučajno što su docnije Osmanlije od njega napravili svoj administrativni centar, odnosno sandžak.

Osmanski period[uredi - уреди]

Nakon pada Bosne pod osmanlijsku vlast formirana su tri sandžaka: Bosanski 1463., Hercegovački 1470. i Zvornički 1480. Zvorničkom sandžaku pripadala je cijela sjeveroistočna Bosna.

U sastav Zvorničkog sandžaka ulazili su: Kadiluk Srebrenica sa nahijama: Srebrenica, Ludmer, Kuslat i Subin
Kadiluk Zvornik sa nahijama: Zvornik, Perin, Teočak i Koraj
Kadiluk Gornja i Donja Tuzla sa nahijama: Donja Tuzla, Gornja Tuzla, Sapna, Spreča, Gostilj,Dramesin, Paske, Visovi, Jasenica i Smoluća
Kadiluk Gračanica sa nahijama: Gračanica, Grdačac, Srebrenik, Soko, Završ i Nenaviste
Kadiluk Bijeljina sa nahijama: Bijeljina i Janja
Kadiluk Birce i Knežina
Kadiluk Krupanj i Bohorina
Kadiluk Loznica ili Jadar i Pticar
Kadiluk Šabac sa Šapcem, Donjom i Gornjom Mačvom
Kadiluk Brvenik sa nahijama: Brvenik i Gošćanica

Postosmanski period[uredi - уреди]

Godine 1878. osmanlijsku vlast zamijenila je Austro-Ugarska. Zvornik je i dalje ostao kotarsko (sresko) sjedište, sa razvijenim zanastvom i trgovinom. Iz popisa stanovništva 1910, vidi se da je grad te godine imao 732 kuće i 3.688 stanovnika, od čega 2.092 muslimana, 754 pravoslavaca, 185 katolika, 9 evangelista, 148 jevreja i 498 vojnih lica. Za vrijeme kraljevine Jugoslavije (1918-1941) Zvornik je sjedište Sreza. Od 1929. pripadao je Drinskoj banovini sa sjedištem u Sarajevu. U toku Drugog svjetskog rata, odnosno NOB-e (1941-1945), Zvornik je bio u sastavu Nezavisne države Hrvatske. Nakon Drugog svjetskog rata, Zvornik je središte sreza i opštine, docnije Međuopštinske regionalne zajednice (opštine Zvornik, Bratunac, Srebrenica, Vlasenica i Šekovići).

Geografija[uredi - уреди]

Zvornik ima povoljan geostrateški položaj jer se u njemu ukrštaju važni putevi prema Sarajevu, Beogradu, Novom Sadu, Bijeljini i Tuzli. Skoro da je geografski lociran tačno na sredini puta za tri velika urbana centra: Beograd, Novi Sad i Sarajevo. Preko dva mosta na rijeci Drini odvija se drumski i željeznički saobraćaj sa svim dijelovima bivše Jugoslavije.

Opština Zvornik se graniči sa opštinama Bratunac, Milići, Vlasenica, (na jugu), Šekovići, Osmaci,Kalesija, (na zapadu), Lopare, Ugljevik i Bijeljina (na sjeveru), a na istoku rijekom Drinom i Srbijom.

Opština ima šezdeset i jedno naseljeno mjesto sa oko 13.000 domaćinstava organizovanih u 40 mjesnih zajednica. Pored grada Zvornika veća naseljena mjesta su: Kozluk, Karakaj, Pilica, Lokanj, Tršić, Drinjača, Čelopek, Roćević, Šepak, Orahovac,((D.Glumina))i dr.

Teritorija opštine Zvornik, neposredno prije rata prostirala se uz lijevu obalu rijeke Drine u dužini od 52 km, dok se u dubini najviše prostire 26 km. 90% površine opštine Zvornik je brdsko planinsko područje. Nadmorska visina kreće se oko 130 do 916 metara. Sam grad nalazi se na nadmorskoj visini od 146 metara. Klima je umjereno kontinentalna.

Politika[uredi - уреди]

Slavni ljudi[uredi - уреди]

  • Filip Kljajić-Fića, narodni heroj;
  • dr Mitar Perušić, nastavnik Univerziteta u Istočnom Sarajevu
  • Nada Obrić, popularna pjevačica
  • Mr Himzo Tulić, sazlija
  • Marko Šćekić, poznati košarkaš
  • Dragan Mićić, poznati fudbaler i trener
  • Miralem Pjanić, poznati fudbaler
  • Sejad Salihović, poznati fudbaler
  • Samir Muratović, poznati fudbaler
  • Rade Đokić, poznati fudbaler
  • Miroslav Stevanović, poznati fudbaler
  • Njegica Balorda, poznata manekenka
  • Ferid Berbić,
  • Kjašif Smajlović, novinar
  • Miodrag R.Savić, poznati šahista
  • Ermin Bičakčić, poznati fudbaler
  • Nikola Vasiljević, poznati fudbaler
  • Danilo Kulišić, mladi pijanista
  • Stanislav Tomić, satiričar iz Zvornika dobitnik je "Vibove nagrade".

Predsjednici opštine Zvornik od 1945. godine:

1. Nikola Manojlović (1945-1946)
2. Desa Popović (1946-1947)
3. Murat Muratović (1947-1949)
4. Osman Fidahić (1949-1950)
5. Mahmut Kavazović (1951-1952)
6. Mehmed Mustafić (1952-1954)
7. Mahmut Kavazović (1954-1955)
8. Ljubiša Popović (1955-1956)
9. Bahrija Kavazović (1956-1957)
10. Branko Ilić (prva polovina 1958.)
11. Vojo Perić (1958-1963)
12. Cvijan Đapanović (1963-1967)
13. Ljubinko Micić (1967-1974)
14. Mujo Vilić (1974-1981)
15. Hrusto Tupeković (1981-1983)
16. Mehmed Cekić (1983-1985)
17. Kemal Kadrić (1985-1986)
18. Dragan Miličević (1986-1988)
19. Mustafa Kamisalić (1988-1990)
20. Abdulah Pašić (1990-1992)
21. Branko Grujić (1992-1995)
22. Jovan Mitrović (1995-1998)
23. Mirko Rebić (1998-2000)
24. Jovan Mitrović
25. Boško Milić
26. Dragica Lazić
27. Stevo Savić
28. Milorad Đokić
29. Budimir Aćimović (2004 -2006)
30. Zoran Stevanović (od 2007)
31. Dalibor Matić

Vanjske veze[uredi - уреди]


 
Administrativna podjela Bosne i Hercegovine
Zastava Bosne i Hercegovine
Entiteti Bosne i Hercegovine
Republika Srpska | Federacija Bosne i Hercegovine
Federalni Distrikti Bosne i Hercegovine
Brčko distrikt
Regije Republike Srpske
Banjalučka | Dobojska | Bijeljinska | Zvornička | Sarajevsko-romanijska | Fočanska | Trebinjska
Kantoni Federacije Bosne i Hercegovine
Bosansko-podrinjski | Hercegovačko-neretvanski | Posavski | Sarajevo | Srednjobosanski | Tuzlanski | Unsko-sanski | Zapadnohercegovački | Zeničko-dobojski| Zapadnobosanski
Službeni gradovi Bosne i Hercegovine
Banja Luka | Istočno Sarajevo| Mostar | Sarajevo
Općine Bosne i Hercegovine
Banja Luka | Banovići | Berkovići | Bihać | Bijeljina | Bileća | Bosanska Dubica | Bosanska Kostajnica | Bosanska Krupa | Bosanski Brod | Bosanski Novi | Bosanski Petrovac | Bosanski Šamac | Bosansko Grahovo | Bratunac | Breza | Bugojno | Busovača | Bužim | Cazin | Centar | Čajniče | Čapljina | Čelić | Čelinac | Čitluk | Derventa | Drvar | Doboj | Doboj Istok | Doboj Jug | Dobretići | Domaljevac-Šamac | Donji Vakuf | Donji Žabar | Foča | Foča-Ustikolina | Fojnica | Gacko | Glamoč | Goražde | Gornji Vakuf-Uskoplje | Gračanica | Gradačac | Gradiška | Grude | Hadžići | Han-Pijesak | Ilidža | Ilijaš | Istočna Ilidža | Istočni Drvar | Istočni Mostar (općina) | Istočni Stari Grad | Istočno Novo Sarajevo | Jablanica | Jajce | Jezero | Kakanj | Kalesija | Kalinovik | Kiseljak | Kladanj | Konjic | Ključ | Kotor-Varoš | Kreševo | Krupa na Uni | Kupres | Kupres (RS) | Laktaši | Livno | Lopare | Lukavac | Ljubinje | Ljubuški | Maglaj | Milići | Modriča | Mostar | Mrkonjić Grad | Neum | Nevesinje | Novi Grad | Novo Sarajevo | Novi Travnik | Odžak | Olovo | Orašje | Osmaci | Oštra Luka | Pale | Pale-Prača | Pelagićevo | Petrovac | Petrovo | Posušje | Prijedor | Prnjavor | Prozor | Ravno | Ribnik | Rogatica | Rudo | Sanski Most | Sapna | Skender-Vakuf | Sokolac | Srbac | Srebrenica | Srebrenik | Stari Grad | Stolac | Šekovići | Šipovo | Široki Brijeg | Teočak | Tešanj | Teslić | Tomislavgrad | Travnik | Trebinje | Trnovo | Trnovo (FBiH) | Tuzla | Ugljevik | Usora | Ustiprača | Vareš | Velika Kladuša | Višegrad | Visoko | Vitez | Vlasenica | Vogošća | Zavidovići | Zenica | Zvornik | Žepče | Živinice