Februarski pohod

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Februarski pohod
Deo Drugog svetskog rata
Fevruarski pohod.jpg
Kretanje partizanskih jedinica za vreme Februarskog pohoda.
Vrijeme: februar 1944.
Mjesto: Istočna, centralna i zapadna Makedonija
Rezultat: Strateška pobeda Narodnooslobodilačke vojske Jugoslavije
Teritorijalne
promjene:
oslobođenje novih teritorija
Sukobljene strane
Flag of the Democratic Federal Yugoslavia.svg
Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije
Flag of Treći rajh
Nemački Vermaht
Flag of Bugarska
Kraljevina Bugarska

Februarski pohod 1944. godine je bila ofanziva makedonskih partizana na teritoriji istočne, centralne i zapadne Makedonije.

Nakon februarskog pohoda makedonski partizani su oslobodili deo Makedonije, i pojavili se kao faktor na jugoslovenskom frontu.

Situacija pre pohoda[uredi - уреди | uredi izvor]

U drugoj polovini decembra 1943. godina i u januaru 1944. godine, glavnina jedinica NOV i POM, zajedno sa partijskim i vojnim rukovodstvom, nalazila se na području Meglena, Egejska Makedonija, južno od planine Kožuf. Nakon formiranja Druge makedonske brigade 20. decembra 1943. godine u tom reonu, kod sela Fuštani, Glavni štab NOV i PO Makedonije formirao je tri borbene grupe od partizanskih jedinica koje su tamo bile prisutne i dao im zadaću da krenu u napad na okupatorske snage kod Tikveša, Đevđelije i Mariova.[1]

Aktivnosti jedinica NOV i POM prinudile su nemačke i bugarske snage da pokrenu dve ofanzivne operacije protiv partizana u rejonu Meglena, gde se nalazila njihova operativna baza. U Prvoj ofanzivi, koja je trajala od 4. do 8. januara 1944. godine, učestvovali su samo nemački vojnici iz Soluna i Vodena, a u Drugoj ofanzivi, uz nemačke, učestvovale su i bugarske jedinice iz 17. divizije u Štipu, a koja je trajala od 16. do 20. januara 1944. godine.

Februarski pohod[uredi - уреди | uredi izvor]

Borci 1. makedonsko-kosovske brigade tokom Februarskog marša.

Po završetku ovih ofanziva u kojima su partizanske snage pobedile, Glavni štab Makedonije ocenio je da su obezbeđeni uslovi za jedinice NOVJ s područja Meglena da pokrenu vojne operacije i tako se probiju prema centralnoj, zapadnoj i istočnoj Makedoniji. Glavni štab je izradio sledeći plan:

  • Druga borbena grupa, koju je sačinjavala Druga makedonska brigada, trebala je ujutro 31. januara 1944. godine da krene od sela Zborsko u borbene akcije u rejon Tikveša i Đevđelije, sa zadaćom da na sebe privuče što više neprijateljskih snaga s ciljem olakšanja proboja Prvoj i Drugoj borbenoj grupi.

Tako je započeo period vojnih operacija širokih razmera koje su izvršili makedonski partizani, poznat pod imenom Februarski pohod. Uspešno sprovođenje pohoda imalo je velik politički i vojni značaj za razvoj NOB-a u Makedoniji.

Nakon tzv. Prolećne ofanzive koja je usledila nakon Februarskog pohoda 1944. godine, bile su formirane krupne slobodne teritorije čime su bili obezbeđeni uslovi za održavanje Prvog zasedanja ASNOM-a.

Izvori[uredi - уреди | uredi izvor]

Spoljašnje veze[uredi - уреди | uredi izvor]