Sabbioneta

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
(Preusmjereno sa Sabbioneta, Mantua)
Idi na navigaciju Idi na pretragu
Sabbioneta
Centar grada Piazza Ducale
Centar grada Piazza Ducale
Koordinate: 44°59′N 10°29′E / 44.983°N 10.483°E / 44.983; 10.483
Država  Italija
Regija Lombardija
Provincija Mantova
Frazione Breda Cisoni, Ca' de Cessi, Commessaggio Inferiore, Ponteterra, Villa Pasquali
Vlast
 - Gradonačelnik Marco Pasquali
Površina
 - Ukupna 37.4 km²[1]
Visina 18 metara[1]
Stanovništvo (2017)
 - Grad 4159[1]
 - Gustoća 111.1 st/km²[1]
Vremenska zona UTC+1 (UTC+2)
Poštanski broj 46018
Pozivni broj 0375
Karta
Sabbioneta na karti Italije
Sabbioneta
Sabbioneta
Pozicija Sabbionete u Italiji

Sabbioneta (lokalno: Subiùnèda) je talijanski gradić i općina (comune) od 4159 stanovnika[1] u Mantovskoj provinciji u Lombardiji.

Geografija[uredi - уреди | uredi izvor]

Sabbioneta leži nedaleko od desne obale rijeke Po, udaljena 30 km sjeverno od Parme, 33 km od Mantove i 47 km od Cremone.[2] Sabbioneta je zajedno sa Mantovom 2008. uvrštena na UNESCO-vu listu mjesta svjetske baštine u Evropi kao izvrstan primjer planiranog grada, izgrađena u mahu po želji njenog vladara.[3]

Historija[uredi - уреди | uredi izvor]

Piazza Garibaldi u centru grada
Galleria degli Antichi

Sabbioneta je grad podignut između 1556. i 1591. po nalogu Vespasiana Gonzage, njenog prvog kneza, sa svrhom da mu služi kao prijestolnica male kneževine.[4] Sabbioneta je zbog naprednih inženjerijskih ideja izgrađena prvenstveno kao utvrda. Njena dva trga smještena asimetrično su jezgra oko koje se nalaze reprezentativne građevine.[4] Jedan od tih trgova, Piazza d'Armi (zvan i Piazza del castello), podignut u drugoj polovici 16. vijeka, bio je centar privatnog života vladara. U davna vremena imao je poligonalnu formu, s jednom otvorenom stranom i tri zatvorene međusobno povezanim zgradama. Na zapadu je stajala drevna Rocca (danas srušena), utvrda do koje je Vespasiano napravio svoj dom Palazzo del Giardino (Palača u vrtu), zapravo periferijsku vilu koja je naknadno opasana bedemima. To je bilo mjesto gdje se volio povlačiti kako bi se odmorio od političkih problema i u miru čitao, učio i povremeno odlazio na dvor. Iza nje se prostire veličanstveni talijanski vrt sa fontanama, jezercima i sjenicama. Iz vile se malim puteljkom dolazilo do Gallerie degli Antichi (Galerija antike), duge kolonade koja zatvara istočnu stranu trga.[4] U galeriji se kao i u vili nalazila Vespasianova kolekcija antičkih skulptura i lovačkih trofeja.[4]

Za razliku od njega, drugi trg Piazza Ducale (Knežev trg) bio je centar javnog života kneževine i mjesto na kom se održavao sajam.[4] Na tom potpuno pravokutnom prostoru, nalaze se tri najvažnije građevine kneževine. Na zapadu Palazzo Ducale, političko-dministrativni centar kneževine. Na suprotnoj istočnoj strani nalazio se Palazzo della Ragione tj. rezidencija generalnog vikara (drugi čovjek nakon kneza), zatvor i razni uredi.[4] Na sjeveru, između plemićkih palača leži katedrala Santa Maria Assunta, a u neposrednoj blizini mali oratoriji San Rocco i San Sebastiano, izgrađeni nešto kasnije. U sredini između dva trga nalazi se Teatro all'Antica, podignut između 1588. i 1590. po projektu Vincenza Scamozzija iz Vicenze, jedan od prvih sa svim potrebnim prostorijama za glumce.[4] Svi preostali gradski blokovi bili su namjenjeni stanovanju i kasnije su najviše mijenjani, a svoj današnji izgled dobili su u 18. vijeku.[4] Sabbioneta je poznata i po prvoj židovskoj štampariji koju je 1551. osnovao Tobia di Lazzaro Foà. Štamparija je između 1551. i 1590. odštampala puno knjiga na hebrejskom.[5]

Znamenitosti[uredi - уреди | uredi izvor]

Mantova i Sabbioneta
Flag of UNESCO.svg Svjetska baštinaUNESCO
Sabbioneta01.jpg
 Italija
Registriran: 2008. (32. zasjedanje)
Vrsta: kulturno dobro
Mjerilo: ii, iii
Ugroženost: ne
Referenca: UNESCO

Izvori[uredi - уреди | uredi izvor]

Vanjske veze[uredi - уреди | uredi izvor]