Bitka na Neretvi

Neretva početkom marta 1943. godine - borci II proleterske brigade prelaze preko porušenog mosta na Neretvi.

Bitka na Neretvi marta 1943. godine, poznata i kao bitka za ranjenike, je bila najpoznatija bitka Četvrte neprijateljske ofenzive kojom su jugoslovenski partizani izvršili proboj iz osovinskog obruča, rasturivši četničke snage.

Unatoč teškim gubitcima, partizani su sačuvali znatne snage, osigurali sigurnost svom zapovjedništvu i bolnici, te nastavili sa borbama.

Pozadina

Nijemci su, uz pomoć svojih saveznika, htjeli zauzeti Bihaćku republiku, uništiti glavninu partizanskih snaga i Vrhovni štab NOVJ. Sile osovine su okupile devet divizija, šest njemačkih, tri talijanske, te dvije hrvatske divizije i velik broj četničkih i ustaških formacija. Procjenjuje se da je preko 150 000 osovinskih vojnika napalo i opkolilo znato malobrojnije partizanske snage, uz koje su bili i ranjenici. Položaje na levoj obali Neretve držali su četnici.

„Naredio sam prebacivanje svih snaga sa desne na levu obalu Neretve.... Nadam se u Boga da ćemo sprečiti dublji prodor i spasti Hercegovinu ... Ti preduzmi hitno da Nemci posednu i brane desnu obalu Neretve od Konjica do sela Katića i da neprekidno bombarduju njihove položaje.“

(Depeša Zaharija Ostojića Dobroslavu Jevđeviću)

Na osnovu poslednjih vesti, na prostoru gornje Neretve Nemci su takođe stupili u kontakt sa četnicima i ostavili im patrone i ručne granate.

– Ratni dnevnik Vrhovne komande Vermahta od 9. marta 1943.

Tok bitke

Prelaskom preko Neretve, partizani su potpuno razbili četničke snage u Hercegovini

Posledice

Nakon bitke na Neretvi četnici više ne predstavljaju ozbiljnu vojnu silu i skoro su neutralisani zapadno od Drine. Ovo je imalo značajne posljedice nekoliko mjeseci kasnije kada je kapitulirala Italija. Tada su partizanske snage bile jedine u prilici razoružati italijanske garnizone te uspostaviti logističke veze sa zapadnim saveznicima u Italiji. Partizani su time ne samo stekli dodatnu vojnu prevagu u odnosu na četnike, nego i postali dovoljno snažan politički faktor da na Teheranskoj konferenciji budu službeno priznati kao dio savezničke koalicije.

U popularnoj kulturi

1969. godine snimljen je film Bitka na Neretvi koji opisuje ove događaje.

Vidi još

• Operacija Weiss
• Bihaćka republika
• Martovski pregovori 1943.
• Napad NOVJ na Prozor februara 1943.
• Napad NOVJ na Konjic februara 1943.
• Pokolj muslimana Pljevalja, Čajniča i Foče

Vanjske veze

U Wikimedijinom spremniku nalazi se još materijala vezanih uz temu:

Bitka na Neretvi

• Bitka na Neretvi - kratak pregled

Nedovršeni članak Bitka na Neretvi koji govori o bitkama i ratovima treba dopuniti. Dopunite ga prema pravilima Wikipedije.