Ernest Rutherford

Izvor: Wikipedia
Ernest Rutherford
Ernest Rutherford, 1st Baron Rutherford of Nelson
Rođenje 30. august 1871. (1871-08-30)
Brightwater, Novi Zeland
Smrt 19. oktobar 1937. (dob: 66)
Cambridge, Engleska
Prebivalište Novi Zeland, UK, Kanada
Državljanstvo Ujedinjeno Kraljevstvo
Etnicitet Britanac
Institucija McGill University
University of Manchester
Alma mater University of Canterbury
Cambridge University
Istaknuti studenti Alexander MacAulay
Ernest Walton
Robert William Boyle
Cecil Powell
Nazir Ahmed
Poznat po Otac nuklearne fizike
Rutherfordov model
Rutherfordovo raspršivanje
Rutherfordova spektroskopija raspršivanja
otkriće protona
Rutherford (jedinica)
skovao izraz 'umjetna dezintegracija'

Ernest Rutherford (kasnije poznat i kao Baron Rutherford od Nelsona) (30.8. 1871. - 19.10. 1937.) je novozelandski fizičar poznat kao utemeljitelj nuklearne fizike.

Bio je profesor na fakultetu u Montrealu; pročelnik odjela za fiziku Sveučilišta u Manchesteru (od 1907.), a od 1919. direktor Cavendisheva laboratorija u Cambridgeu. Godine 1903. izabran za člana (1925.-1930. za predsjednika) Royal society. Nobelovu nagradu za kemiju dobio 1908. godine. Isprva se bavio proučavanjem radioaktivnih raspada. Prvi je uočio da se zračenje radija sastoji od dviju vrsta zraka, koje je nazvao alfa-zrake i beta-zrake te gama-zračenje. Zajedno sa Frederickom Soddyem uveo je pojam vremena poluraspada i formulirao zakone radioaktivnog raspada. Proučavanjem raspršivanja alfa-čestica na atomima Rutherford je došao do zaključka da atom čija je veličina 10-8 cm nije kompaktan djelić materije, nego složen od pozitivne jezgre (veličine 10-12 cm) i elektrona koji kruže oko nje. Rutherford je prvi upotrijebio riječ proton za pozitivno naelektriziranu česticu u jezgri atoma.

Od njega potječe i formula (nazvana njegovim imenom) za raspršivanje alfa-čestica na atomima; kasnije (1925. godine), Rutherford je utvrdio i odstupanje od te formule do kojeg dolazi kod vrlo bliskih sudara alfa-čestice i jezgre, kad nuklearno međudjelovanje postaje mnogo važnije od električnog.

Godine 1919. Rutherford je, bombardirajući dušik alfa-česticama izveo prvu pretvorbu (transmutaciju) jednog elementa u drugi. Tako je izvršena prva nuklearna reakcija.