Gradnja zauzima prostor oko Krušoglavskog potoka, potoka Mrtve strane i Građanske reke, koja nastaje od ova dva potoka. Sada je selo razbijenog tipa u kome se izdvajaju mahale: Gornja, Šurumenska, Donja, Veselinska, Lazina i Džangalska mahala. Nešto je zbijenija u delu Šurumenske mahale. U Gradnju se najlakše stiže iz Vlasa, a moguće je doći terenskim vozilom iz Vladičinog Hana, preko Jagnjila i Sreška, ali po suvom vremenu.
Gradnja je ime dobilo po nekadašnjem gradu, koji je po predanju bio blizu ušća Građanske reke u Veternicu, a njegovi stanovnici imali njive u današnjoj mahali Carinske Luke u Vlasu. U početku, selo je bilo zbijenog tipa. Kuće su bile pored reke, u blizini škole i crkve a kolibe i trle po bregovima gde su sada kuće. Vremenom je ljudima dosadilo da žive na dve lokacije, pa su se premestili ka Mrtvoj strani, Lazini, Laništu, Lajkovici i niz reku, bliže svojim njivama, pašnjacima i šumi. U dolini Krušoglavskog potoka postoji crkvište gde je nekada bila crkva Svete Petke, a legenda kaže da je tu nekada ranije bio manastir. Inače selo ima dva groblja, jedno kod crkve, a drugo u Lazini, a pored Građanske reke, na mestu zvanom Vučjak su ostaci starog groblja. Godine 1861. Gradnja je imala oko 40 kuća, a 1903. imala je oko 75 kuća. Najstarije familije u Gradnji su Šikoparci, koji su poreklom iz Prištine, Dželepci, Grnčarci, Dželasinci, Veselinci, Džangalci, Kaluđerci, Ružićevci, Šurumenci, Ćosinci, Kartavelci, Todorovci , Ramčinci, Kolarovi, Baglamarci.
U Gradnji su se ljudi bavili poljoprivredom, naročito ratarstvom,stočarstvom i voćarstvom. Od najstarijih vremena u selu je bilo vrednih zanatlija poznatih u celoj Poljanici, a posebno su bili istaknuti kolari, kovači i limari (klonferi), o čemu govore mnoga prezimena i nadimci u selu. Ranije su se stanovnici vodom snabdevali iz poznatih kladenaca, kao što su Sveta Petka, Duruk, Dulan, Gornji kladanac, Krušje, Kartavelski i Šurumenski kladanac. Sada je u većini kuća voda dovedena lokalnim vodovodima. Od lekovitih izvora bio je poznat izvor Vodica u Parčevinoj strani, a verovalo se da leči oči i rane.
Ima četvororazrednu osnovnu školu, najstariju u Poljanici, koja je radila još u tursko vreme, ali joj sada preti zatvaranje zbog drastičnog smanjenja broja đaka.
U Gradnji je crkva posvećena Svetom Nikoli. Seoska slava (litije) u Gradnji je Sveta Trojica i Sveti Todor, a mahala Lazina slavi Svetog Marka.
U naselju Gradnja živi 194 punoletna stanovnika, a prosečna starost stanovništva iznosi 42,5 godina (43,6 kod muškaraca i 41,5 kod žena). U naselju ima 82 domaćinstva, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 3,01.
Ovo naselje je velikim delom naseljeno Srbima (prema popisu iz 2002. godine), a u poslednja tri popisa, primećen je pad u broju stanovnika.
- Grafik promene broja stanovnika tokom 20. veka
|
|
Stanovništvo prema polu i starosti [2]
|
|---|
|
m |
|
|
ž |
| ? |
0 |
|
|
0 |
| 80+ |
5 |
|
|
4 |
| 75-79 |
7 |
|
|
10 |
| 70-74 |
9 |
|
|
12 |
| 65-69 |
7 |
|
|
12 |
| 60-64 |
4 |
|
|
5 |
| 55-59 |
5 |
|
|
4 |
| 50-54 |
6 |
|
|
7 |
| 45-49 |
14 |
|
|
11 |
| 40-44 |
5 |
|
|
3 |
| 35-39 |
8 |
|
|
5 |
| 30-34 |
8 |
|
|
9 |
| 25-29 |
4 |
|
|
3 |
| 20-24 |
6 |
|
|
12 |
| 15-19 |
4 |
|
|
14 |
| 10-14 |
5 |
|
|
12 |
| 5-9 |
9 |
|
|
7 |
| 0-4 |
5 |
|
|
6 |
| prosek |
43.6 |
|
|
41.5 |
Domaćinstva
Broj domaćinstava po popisima od 1948-2002.
| Godina popisa |
1948. |
1953. |
1961. |
1971. |
1981. |
1991. |
2002. |
| Broj domaćinstava |
117 |
122 |
125 |
117 |
105 |
97 |
82 |
|
Domaćinstva po broju članova po popisu od 2002.
| Broj članova |
1 |
2 |
3 |
4 |
5 |
6 |
7 |
8 |
9 |
10 i više |
Prosečan broj članova |
| Broj domaćinstava |
21 |
24 |
9 |
11 |
7 |
4 |
3 |
- |
3 |
- |
3.01 |
|
Domaćinstva
Broj domaćinstava po popisima od 1948-2002.
| Godina popisa |
1948. |
1953. |
1961. |
1971. |
1981. |
1991. |
2002. |
| Broj domaćinstava |
92 |
13 |
69 |
9 |
1 |
- |
111 |
|
Domaćinstva po broju članova po popisu od 2002.
| Broj članova |
1 |
2 |
3 |
4 |
5 |
6 |
7 |
8 |
9 |
10 i više |
Prosečan broj članova |
| Broj domaćinstava |
20 |
69 |
21 |
1 |
- |
|
|
|
|
|
|
|
Stanovništvo prema delatnosti koju obavlja
| Pol |
Ukupno |
Poljoprivreda, lov i šumarstvo |
Ribarstvo |
Vađenje rude i kamena |
Prerađivačka industrija |
Proizvodnja i snabdevanje... |
Građevinarstvo |
Trgovina |
Hoteli i restorani |
Saobraćaj, skladištenje i veze |
| Muški |
48 |
18 |
- |
- |
15 |
- |
4 |
- |
1 |
1 |
| Ženski |
46 |
13 |
- |
- |
30 |
- |
- |
1 |
- |
- |
| Oba |
94 |
31 |
- |
- |
45 |
- |
4 |
1 |
1 |
1 |
| Pol |
Finansijsko posredovanje |
Nekretnine |
Državna uprava i odbrana |
Obrazovanje |
Zdravstveni i socijalni rad |
Ostale uslužne aktivnosti |
Privatna domaćinstva |
Eksteritorijalne organizacije i tela |
Nepoznato |
| Muški |
- |
1 |
- |
3 |
- |
3 |
- |
- |
2 |
| Ženski |
- |
- |
- |
1 |
- |
- |
- |
- |
1 |
| Oba |
- |
1 |
- |
4 |
- |
3 |
- |
- |
3 |
- ↑ Knjiga 9, Stanovništvo, uporedni pregled broja stanovnika 1948, 1953, 1961, 1971, 1981, 1991, 2002, podaci po naseljima, Republički zavod za statistiku, Beograd, maj 2004, ISBN 86-84433-14-9
- ↑ Knjiga 2, Stanovništvo, pol i starost, podaci po naseljima, Republički zavod za statistiku, Beograd, februar 2003, ISBN 86-84433-01-7
- Rista T. Nikolić, Poljanica i Klisura, izdanje 1905. godine, strana 152. (Srpski etnografski zbornik, Beograd, knjiga IV, Srpska kraljevska akademija).
Za ostale upotrebe, pogledajte Gradnja.
Srbija
