Småland

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Småland
Pozicija Smålanda na karti Švedske
U sastavu Švedske
Upravni oblik pokrajina
Površina 29330 km²
Stanovništvo 720.358
Gustoća 25 stanovnika na km²

Småland (latinski: Smolandia) je jedna od 25 švedskih historijskih pokrajina (švedski: landskap) na jugu zemlje, koja danas više nema nikakvu administrativnu funkciju, ali se njeni stanovnici još uvijek identificiraju sa njom.

Geografske karakteristike[uredi - уреди | uredi izvor]

Småland se proteže od Baltika na istoku do pokrajina Halland i Västergötland na zapadu, Östergötland na sjeveru i do Skånea i Blekingea na jugu.[1]

Småland ima površinu od 29 330 km²[2] na kojoj živi 720,358 stanovnika.

Danas njen teritorij administrativno podpada najvećim dijelom pod grofovije Kronoberg, Jönköping, Kalmar, i manjim dijelom pod Halland i Östergötland.[2]

Småland je nizinski kraj najviše brdo Tomtabacken dosiže visinu od 377 metara.[2]

Småland je najveća tradicionalna pokrajina južne Švedske.[1] Valoviti teren na sjeveru, uzdiže se do šumom obrasle uzvisine od oko 300 metara, na jugu je situacija drugačija - tamo teren liči na plato koji nije viši od 100 metara. Čak se i obala razlikuje, dok je na sjeveru - strma i duboko razvedena, sa brojnim otocima, južno od Oskarshamna je niska sa plitkim uvalama i sa svega nekoliko otoka.

Velik dio terana pokriven je šumama, i brojnim vrištinama, barama, močvarama i jezerima. Po šumama prevladavaju četinari i breze, ali po jugu ima puno bukvi dok u priobalju i pored Jezera Vättern na sjeverozapadu ima hrastova i brijestova.[1]

Historija[uredi - уреди | uredi izvor]

Ime pokrajine Småland, znači "Puno malih zemalja", a odnosi se na to da je nastala dugotrajnim spajenjem manjih jedinica i tako rasla.[1]

Privreda[uredi - уреди | uredi izvor]

Unatoč relativno lošem tlu - poljoprivreda je dobro razvijena, a i stočarstvo, osobito na istoku, gdje se proizvodi glavnina smålandske pšenice. Pored tog uzgaja se zob, raž i krumpir. Voćarstvo prevladava u Urshultu kraju na južnoj obali Jezera Åsnen i u okolici gradića Gränna, na obali Jezera Vättern poznatog po kruškama i pepermint bombonima koje tu zovu - polkagrisar.[1]

Vodeća industrija pokrajine je drvnoprerađivačka, koja proizvodi namještaj, šibice i papir. Småland je širom svijeta jako poznat po predmetima od stakla, koje se proizvode manufakture Orrefors i Kosta.[1]

Pored Jönköpinga, Kalmara i Växja, koji su administrativni centri svojih grofovija, veći urbani centri Smålanda su; Ljungby, Nässjö, Nybro, Oskarshamn, Värnamo, Västervik, Vetlanda i Huskvarna, grad poznat po proizvodnji kućanskih aparata.[1]

Izvori[uredi - уреди | uredi izvor]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 "Småland" (engleski). Encyclopædia Britannica. http://www.britannica.com/EBchecked/topic/549291/Smaland. pristupljeno 22. 04. 2015. 
  2. 2,0 2,1 2,2 "Småland" (švedski). Johmenvisst. http://www.johmenvisst.se/smaland/fakta.php. pristupljeno 24. 04. 2015. 

Vanjske veze[uredi - уреди | uredi izvor]