Državni sekretar SAD, ili češće američki državni sekretar je šef američkog Državnog sekretarijata (Stejt departmenta), u čijoj nadležnosti su inostrani poslovi. Državni sekretar je član Kabineta predsednika SAD i najviši je po rangu kabinetski sekretar.
U početku postojanja republike, položaj državnog sekretara bio je normalna stepenica na putu ka Beloj kući - državni sekretari koji su postali američki predsednici su Tomas Džeferson, Džejms Medison, Džejms Monro, Džon Kvinsi Adams, Martin van Bjuren i Džejms Bjukenen. Sadašnji državni sekretar, Kondoliza Rajs, tvrdi da nema takvih ambicija.
Stejt department obavlja sledeće finkcije: čuva i koristi Veliki pečat Sjedinjenih država, obavlja diplomatske protokolarne funkcije za Belu kuću, izdaje razna saopštenja, formalno prihvata predsedničke ostavke i odgovara na upite. Osim toga, državni sekretar obavlja funkcije po naredbi predsednika, u skladu sa Ustavom, koje se tiču prepiske, naredbi ili instrukcija američkim izaslanicima u inostranstvu, kao i pregovore sa predstavnicima stranih zemalja. Sekretar je i predsednikov glavni savetnik po pitanju američke spoljne politike, a u poslednjim decenijama usmerava, koordinira i nadzire međusobnu saradnju ostalih sekretarijata u aktivnostima koje se sprovode u inostranstvu.
Kao član Kabineta sa najvišom pozicijom, državni sekretar je američki četvrti zvaničnik po ovlašćenjima nakon predsednika - ispred njega su samo potpredsednik SAD, predsednik Predstavničkog doma i predsednik Senata.
Po američkom zakonu, ostavka predsednika je punovažna samo ukoliko je predsednik pismeno podnese državnom sekretaru. To se dogodilo samo jednom, u avgustu 1974., kada je predsednik Ričard Nikson podneo ostavku tadašnjem državnom sekretaru Henriju Kisindžeru.
Zakletva koju polažu američki potpredsednik, državni sekretar i drugi zvaničnici u federalnoj vladi: "Svečano izjavljujem da ću podržavati i štititi Ustav Sjedinjenih država od svih neprijatelja, stranih i domaćih, da ću prema njemu gajiti istinsku veru i odanost, da ovu obavezu preuzimam slobodnom voljom, bez ikakvih rezervi ili namere da je izbegnem, i da ću dobro i savesno izvršavati dužnosti koje preuzimam."
Spisak američkih državnih sekretara [uredi - уреди]
| # |
Slika |
Ime |
Država porekla |
Trajanje mandata |
Aktuelni predsednik |
| Početak |
Kraj |
| 1 |
 |
Tomas Džeferson |
Virdžinija |
26. septembar 1789. |
31. decembar 1793. |
Džordž Vašington |
| 2 |
 |
Edmund Randolf |
Virdžinija |
21. januar 1794. |
20. avgust 1795. |
Džordž Vašington |
| 3 |
 |
Timoti Pikering |
Masačusets |
10. decembar 1795. |
12. maj 1800. |
Džordž Vašington, Džon Adams |
| 4 |
 |
Džon Maršal |
Virdžinija |
13. jun 1800. |
4. februar 1801. |
Džon Adams |
| 5 |
 |
Džejms Medison |
Virdžinija |
2. maj 1801. |
3. mart 1809. |
Tomas Džeferson |
| 6 |
 |
Robert Smit |
Merilend |
6. mart 1809. |
1. april 1811. |
Džejms Medison |
| 7 |
 |
Džejms Monro |
Virdžinija |
2. april 1811. |
30. septembar 1814.
|
Džejms Medison |
| 28. februar 1815. |
3. mart 1817. |
| 8 |
 |
Džon Kvinsi Adams |
Masačusets |
5. mart 1817. |
3. mart 1825. |
Džejms Monro |
| 9 |
 |
Henri Klej |
Kentaki |
7. mart 1825. |
3. mart 1829. |
Džon Kvinsi Adams |
| 10 |
 |
Martin Van Buren |
Njujork |
28. mart 1829. |
23. maj 1831. |
Endru Džekson |
| 11 |
 |
Edvard Livingston |
Luizijana |
24. maj 1831. |
29. maj 1833. |
Endru Džekson |
| 12 |
 |
Luis Meklejn |
Delaver |
29. maj 1833. |
30. jun 1834. |
Endru Džekson |
| 13 |
 |
Džon Forsajt |
Džordžija |
1. jul 1834. |
3. mart 1841. |
Endru Džekson, Martin van Bjuren |
| 14 |
 |
Danijel Vebster |
Masačusets |
6. mart 1841. |
8. maj 1843. |
Vilijam Henri Harison, Džon Tajler |
| 15 |
 |
Ejbel P. Apšur |
Virdžinija |
24. jul 1843. |
28. februar 1844. |
Džon Tajler |
| 16 |
 |
Džon Kalhun |
Južna Karolina |
1. april 1844. |
10. mart 1845. |
Džon Tajler |
| 17 |
 |
Džejms Bjukenen |
pensilvanija |
10. mart 1845. |
7. mart 1849. |
Džejms Noks Polk |
| 18 |
 |
Džon Klejton |
Delaver |
8. mart 1849. |
22. jul 1850. |
Zakari Tejlor, Milard Filmor |
| 19 |
|
Danijel Vebster |
Masačusets |
23. jul 1850. |
24. oktobar 1852. |
Milard Filmor |
| 20 |
 |
Edvard Everet |
Masačusets |
6. novembar 1852. |
3. mart 1853. |
Milard Filmor |
| 21 |
 |
Vilijam L. Mersi |
Njujork |
7. mart 1853. |
6. mart 1857. |
Frenklin Pirs |
| 22 |
 |
Luis Kas |
Mičigen |
6. mart 1857. |
14. decembar 1860. |
Džejms Bjukenan |
| 23 |
 |
Džeremaja S. Blek |
Pensilvanija |
17. decembar 1860. |
5. mart 1861. |
Džejms Bjukenan |
| 24 |
 |
Vilijam Suard |
Njujork |
5. mart 1861. |
4. mart 1869. |
Abraham Linkoln, Endru Džonson |
| 25 |
 |
Elihu B. Vošburn |
Ilinois |
5. mart 1869. |
16. mart 1869. |
Julisiz Simpson Grant |
| 26 |
 |
Hamilton Fiš |
Njujork |
17. mart 1869. |
12. mart 1877. |
Julisiz Simpson Grant |
| 27 |
 |
Vilijam M. Everts |
Njujork |
12. mart 1877. |
7. mart 1881. |
Raderford Hejz |
| 28 |
 |
Džejms G. Blejn |
Mejn |
7. mart 1881. |
19. decembar 1881. |
Džejms Garfild, Čester Artur |
| 29 |
 |
Frederik T. Frilinghajzen |
Nju Džerzi |
19. decembar 1881. |
6. mart 1885. |
Čester Artur |
| 30 |
 |
Tomas F. Bejerd |
Delaver |
7. mart 1885. |
6. mart 1889. |
Stiven Grover Klivlend |
| 31 |
|
Džejms G. Blejn |
Mejn |
7. mart 1889. |
4. jun 1892. |
Bendžamin Harison |
| 32 |
 |
Džon V. Foster |
Indijana |
29. jun 1892. |
23. februar 1893. |
Bendžamin Harison |
| 33 |
 |
Volter Grešam |
Ilinois |
7. mart 1893. |
28. maj 1895. |
Stiven Grover Klivlend |
| 34 |
 |
Ričard Olni |
Masačusets |
10. jun 1895. |
5. mart 1897. |
Stiven Grover Klivlend |
| 35 |
 |
Džon Šerman |
Ohajo |
6. mart 1897. |
27. april 1898. |
Vilijam Mekinli |
| 36 |
 |
Vilijam R. Dej |
Ohajo |
28. april 1898. |
16. septembar 1898. |
Vilijam Mekinli |
| 37 |
 |
Džon Hej |
Distrikt Kolumbija |
10. septembar 1898. |
1. jul 1905. |
Vilijam Mekinli, Teodor Ruzvelt |
| 38 |
 |
Elahju Rut |
Njujork |
19. jul 1905. |
27. januar 1909. |
Teodor Ruzvelt |
| 39 |
 |
Robert Bejkon |
Njujork |
27. januar 1909. |
5. mart 1909. |
Teodor Ruzvelt |
| 40 |
 |
Filender Noks |
Pensilvanija |
6. mart 1909. |
5. mart 1913. |
Vilijam Hauard Taft |
| 41 |
 |
Vilijam Dženings Brajan |
Nebraska |
5. mart 1913. |
9. jun 1915. |
Vudro Vilson |
| 42 |
 |
Robert Lensing |
Njujork |
24. jun 1915. |
13. februar 1920. |
Vudro Vilson |
| 43 |
 |
Bejnbridž Kolbi |
Njujork |
23. mart 1920. |
4. mart 1921. |
Vudro Vilson |
| 44 |
 |
Čarls Evans Hjuz |
Njujork |
5. mart 1921. |
4. mart 1925. |
Voren Harding, Kalvin Kulidž |
| 45 |
 |
Frenk B. Kelog |
Minesota |
5. mart 1925. |
28. mart 1929. |
Kalvin Kulidž, Herbert Huver |
| 46 |
 |
Henri L. Stimson |
Njujork |
28. mart 1929. |
4. mart 1933. |
Herbert Huver |
| 47 |
 |
Kordel Hal |
Tenesi |
4. mart 1933. |
30. novembar 1944. |
Frenklin Ruzvelt |
| 48 |
 |
Edvard Stetinijus mlađi |
Virdžinija |
1. decembar 1944. |
27. jun 1945. |
Frenklin Ruzvelt, Hari Truman |
| 49 |
 |
Džejms F. Barnz |
Južna Karolina |
3. jul 1945. |
21. januar 1947. |
Hari Truman |
| 50 |
 |
Džordž Maršal |
Pensilvanija |
21. januar 1947. |
20. januar 1949. |
Hari Truman |
| 51 |
 |
Din Ečeson |
Merilend |
21. januar 1949. |
20. januar 1953. |
Hari Truman |
| 52 |
 |
Džon Foster Dals |
Njujork |
21. januar 1953. |
22. april 1959. |
Dvajt Ajzenhauer |
| 53 |
 |
Kristijan Herter |
Masačusets |
22. april 1959. |
[20. januar]] 1961. |
Dvajt Ajzenhauer |
| 54 |
 |
Din Rask |
Džordžija |
21. januar 1961. |
20. januar 1969. |
Džon Kenedi, Lindon Džonson |
| 55 |
 |
Vilijam Rodžers |
Merilend |
22. januar 1969. |
3. septembar 1973. |
Ričard Nikson |
| 56 |
 |
Henri Kisindžer |
Distrikt Kolumbija |
22. septembar 1973. |
20. januar 1977. |
Ričard Nikson, Džerald Ford |
| 57 |
 |
Sajrus Vens |
Njujork |
23. januar 1977. |
28. april 1980. |
Džimi Karter |
| 58 |
 |
Edmund Maski |
Mejn |
8. maj 1980. |
18. januar 1981. |
Džimi Karter |
| 59 |
 |
Aleksander Hejg |
Konektikat |
22. januar 1981. |
5. jul 1982. |
Ronald Reagan |
| 60 |
 |
Džordž Šulc |
Kalifornija |
16. jul 1982. |
20. januar 1989. |
Ronald Regan |
| 61 |
 |
Džejms Bejker |
Teksas |
25. januar 1989. |
23. avgust 1992. |
Džordž H. V. Buš |
| 62 |
|
Lorens Iglberger |
Florida |
8. decembar 1992. |
19. januar 1993. |
Džordž H. V. Buš |
| 63 |
 |
Voren Kristofer |
Kalifornija |
20. januar 1993. |
17. januar 1997. |
Bil Klinton |
| 64 |
 |
Medlin Olbrajt |
Distrikt Kolumbija |
23. januar 1997. |
19. januar 2001. |
Bil Klinton |
| 65 |
 |
Kolin Pauel |
Virdžinija |
20. januar 2001. |
26. januar 2005. |
Džordž V. Buš |
| 66 |
 |
Kondoliza Rajs |
Kalifornija |
26. januar 2005. |
20 januar 2009 |
Džordž V. Buš |
| 67 |
 |
Hilari Klinton |
Njujork |
21. januar 2009. |
|
Barak Obama |
