1961

Izvor: Wikipedia
Ovo je članak o godini 1961.
Milenijum: 2. milenijum
Vijekovi: 19. vijek20. vijek21. vijek
Decenija: 1930-e  1940-e  1950-e  – 1960-e –  1970-e  1980-e  1990-e
Godine: 1958 1959 196019611962 1963 1964
1961 u drugim kalendarima
Gregorijanski 1961
MCMLXI
Ab urbe condita 2714
Islamski 1380 – 1381
Iranski 1339 – 1340
Hebrejski 5721 – 5722
Bizantski 7469 – 7470
Koptski 1677 – 1678
Hindu kalendari
 - Vikram Samvat 2016 – 2017
 - Shaka Samvat 1883 – 1884
 - Kali Yuga 5062 – 5063
Kineski
 - Kontinualno 4597 – 4598
 - 60 godina Yin Metal Vo(l)
(od kineske N. g.)
Holocenski kalendar 11961
p  r  u
Podrobnije: Kalendarska era

Godina 1961 (MCMLXI) bila je redovna godina koja počinje u nedjelju.

Događaji[uredi - уреди]

Januar/Siječanj[uredi - уреди]

+ Ubijen Patrice Lumumba (objavljeno 13. 2.).
+ Milovan Đilas uslovno pušten iz zatvora.

Februar/Veljača[uredi - уреди]

+ U padu putničkog aviona kod Brisela poginule 73 osobe, uključujući američki klizački tim.

Mart/Ožujak[uredi - уреди]

April/Travanj[uredi - уреди]

+ 33. dodela Oskara - najbolji film "Apartman".
  • 22.4. - "Generalski puč" u Alžiru, neuspešan pokušaj zbacivanja de Gola od strane protivnika alžirske nezavisnosti.
  • 24.4. - Švedski brod "Vasa" izvučen iz vode nakon 333 godine.
  • 27.4. -  Sijera Leone nezavisan od UK.
  • 29.4. - 8.5. - EuroBasket 1961 u Beogradu: SSSR 1, Jugoslavija 2, Bugarska 3. Prva medalja za jugoslovensku košarku na većim takmičenjima.
  • april - Savezno izvršno veće objavljuje Belu knjigu o albansko-jugoslovenskim odnosima 1948-61 (odgovor na albanske optužbe).

Maj/Svibanj[uredi - уреди]

Jun/Juni/Lipanj[uredi - уреди]

Jul/Juli/Srpanj[uredi - уреди]

  • 3.7. - Prvi let prototipa Soko G-2 Galeb.
  • 25.7. - Kenedi se obraća naciji: "nećemo biti isterani iz Berlina", podstiče građane da grade atomska skloništa.

Avgust/August/Kolovoz[uredi - уреди]

Septembar/Rujan[uredi - уреди]

  • 1. 9. - U Beogradu počela prva konferencija nesvrstanih zemalja sa predstavnicima 25 zemalja i 40 antikolonijalnih i oslobodiliačkih pokreta.
  • 1. 9. - SSSR nastavlja nuklearne testove, pojačan strahovi zbog Berlinske krize.
  • 10. 9. - Trkač F1 Wolfgang Von Trips udario u tribinu u Monci, poginuo on i 14 gledalaca.
  • 14. 9. - Zbog prosovjetskih stavova u vezi Berlina i UN, SAD će odložiti odluku u vezi pomoći Jugoslaviji. Ubrzo zatim američki departman odbrane otkriva da se devet Jugoslovena obučava u Teksasu i da je Jugoslaviji prodavana vojna oprema i nakon što se Tito 1957. odrekao američke vojne pomoći[1].
  • 14. 9. - Vojna vlada u Turskoj osudila 15 članova vlade oborene prošle godine na smrt.
  • 17. 9. - Obešen bivši turski premijer Adnan Menderes, prethodne godine zbačen vojnim udarom.
  • 18. 9. - Na putu za Katangu poginuo Dag Hammarskjöld, generalni sekretar UN.
  • 21. 9. - Tajni izveštaj CIA: raketni jaz postoji, ali u korist SAD a ne SSSR kako se mislilo.
  • 28. 9. -  Sirija se vojnim udarom otcepila od UAR (Egipat zadržao naziv do 1971).
  • 30. 9. - Organizacija za evropsku ekonomsku saradnju (OEEC) postaje Organizacija za ekonomsku saradnju i razvoj (OECD).

Oktobar/Listopad[uredi - уреди]

+ Vojni vladar Turske Cemal Gürsel i formalno postaje predsednik.
+ Suočavanje američkih i sovjetskih tenkova u Berlinu.
  • 30.10. - Sovjeti detonirali Car bombu, sa 50 megatona najjaču u istoriji.
  • 31.10. - Staljinovo telo uklonjeno iz Lenjinovog mauzoleja.
  • oktobar - Nenad Popović, zadužen za ekonomske poslove u sekretarijatu inostranih poslova, bivši izvršni direktor MMF i zamenik direktora Međunarodne banke za obnovu i razvoj, prebegao u SAD[1].
  • oktobar - XXII Kongres KP Sovjetskog Saveza - odsutni predstavnici Jugoslavije i Albanije, kineski predstavnik napustio ranije.

Novembar/Studeni[uredi - уреди]

+ U Kongou masakrirano 11 italijanskih letača UN-a[2].

Decembar/Prosinac[uredi - уреди]

+ SSSR prekida diplomatske odnose sa Albanijom.
+ Čarke između Indonežana i Holanđana u Zapadnoj Papui, Sukarno preti da će je zauzeti silom, ako bude trebalo.
  • 19.12. - Predali se Portugalci u Indiji, čime je posle 456 godina okončana njihova vlast nad delovima potkontinenta.
  • 30.12. - Kongo: posle krvave kampanje okončana secesija u Južnom Kasaiju.

Tokom/tijekom godine[uredi - уреди]

  • Barbie dobila Kena.
  • Polemika Ćosić - Pirjevec o odnosu republika i federacije.
  • Otkriven prvi kvazar.
  • Fudbaler godine Dragoslav Šekularac (prema "Novostima").
  • Osnovani Dubrovački trubaduri, beogradske Iskre i Siluete.
  • Protržišne reforme u Jugoslaviji - promene u bankarskom sistemu, samoupravna preduzeća zadržavaju 55 umesto 25 % prihoda, kurs: 750 dinara za američki dolar[1] ("mini reforma" 1961).
  • Slaba žetva zbog suše, tokom leta vrlo nizak vodostaj Dunava, najesen poplave u Sloveniji i Hrvatskoj[1].
  • Spomenici: Spomenik streljanim đacima u Kragujevcu i Maršalu Titu u Titovom Užicu.
  • Bruno Parma iz Ljubljane svetski juniorski šahovski prvak.
  • Krenuo otvoreni kop rude bakra u Majdanpeku, kao i koncentrator i topionica.

1961. u temama[uredi - уреди]

Rukovodstvo FNRJ:

  • Televizija. TV serije: "Na tajnom kanalu", "En-den-dinus", "Serafimov klub" (TV Beograd).

Rođenja[uredi - уреди]

Smrti[uredi - уреди]

Glavni članak: :Kategorija:Umrli 1961.

Dani sećanja[uredi - уреди]

Nobelove nagrade[uredi - уреди]

Reference[uredi - уреди]

  1. 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6 Collier's Year Book za 1961. (Microsoft Encarta 2004)
  2. Congo, Part 1; 1960-1963, Air Combat Information Group
  3. John F Kennedy and Vietnam, historylearningsite.co.uk
  4. Fidel Castro Speaks on Marxism-Leninism, walterlippmann.com

Literatura/Spoljne veze[uredi - уреди]



Vidi takođe: Godišnji kalendar - Dnevni kalendar