Socijaldemokratija

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
(Preusmjereno sa Socijaldemokracija)
Jump to navigation Jump to search
Segment serije o politici
Socijalizam
Red flag waving transparent.png

Struje

Kršćanski socijalizam
Komunizam
Demokratski socijalizam
Libertarijanski socijalizam
Revolucionarni socijalizam
Socijaldemokracija

Utjecaji

Anarhizam
Marksizam
Internacionalizam
Sindikalizam
Utilitarijanizam
Utopijski socijalizam

Ideje

Klasna borba
Demokracija
Egalitarijanizam
Jednakost ishoda
Proleterska revolucija
Socijalna pravda

Glavna pitanja

Historija socijalizma
Kritike socijalizma
Socijalističke ekonomije
Socijalistička država

Ljudi i organizacije

Popis socijalista
Prva Internacionala
Druga Internacionala
Socijalistička Internacionala

Politički portal ·  p  r  u 

Socijaldemokratija je politička filozofija koja je nastala krajem 19. vekа kao struja u marksističkom pokretu. Moderna socijaldemokratija se razlikuje od klasične socijaldemokratije ili demokratskog socijalizma koji zagovara kao krajnji cilj demokratsko prevazilaženje ekonomskog kapitalizma i uspostavljanje društveno-ekonomskog sistema utemeljenog na direktnoj demokratiji u politici i ekonomiji, te na demokratski planiranoj proizvodnji. U pitanju je, dakle, sistem proizvodnje i raspodele koji bi bio u skladu sa potrebama svake pojedinke i svakog pojedinca, te društva kao celine, i koji bi uzimao u obzir nosive kapacitete i uslove regeneracije životne sredine.

Umesto ovoga, moderne socijaldemokrate nastoje da samo umereno reformišu kapitalizam demokratskim putem kroz državne propise i kroz stvaranje programa i organizacija sa podrškom države koji rade na umekšavanju nepravdi koje nanosi neregulisani model kapitalizma (liberalni model kapitalizma). Socijaldemokratija se smatra umerenom strujom u socijalističkom pokretu.

Umerena levičarska stranka u matičnom političkom toku države sa tržišnom ekonomijom i glasačkim telom mahom u srednjoj klasi mogla bi biti opisana kao socijaldemokratska stranka, dok bi stranka sa radikalnijim ciljevima i glasačkim telom mahom među radničkom klasom i intelektualcima i istorijom učešća u emancipatorskim pokretima bližim krajnjoj levici mogla biti opisana kao stranka demokratskog socijalizma i neo-marksizma.

Socijalistička internacionala, svetska organizacija socijaldemokratskih i demokratsko-levičarskih stranaka ističe sledeće principe:

  • sloboda – ne samo građanske slobode, već i sloboda od diskriminacije i sloboda od zavisnosti, kako od vlasnika sredstava za proizvodnju, tako i od nosilaca zloupotrebljavane političke moći, drugo,
  • jednakost i socijalna pravda – ne samo pred zakonom već i ekonomska i socijalno-kulturna jednakost, i jednake mogućnosti za sve uključujući i one sa fizičkim, mentalnim ili društvenim hendikepom, i, treće,
  • solidarnost – jedinstvo i saosećanje prema žrtvama nepravde i nejednakosti. Ovi ideali su opisani u više pojedinosti u Deklaraciji principa Socijalističke internacionale.


Vidi još[uredi - уреди | uredi izvor]


Popis znamenitih socijaldemokrata[uredi - уреди | uredi izvor]

Povezano[uredi - уреди | uredi izvor]


Reference[uredi - уреди | uredi izvor]

  1. Martti Ahtisaari: a New Kind of President for an Era of Change by Jaakko Iloniemi
  2. Commission for Racial Equality: Clement Attlee Lecture: Trevor Phillips's speech, 21 April 2005
  3. Eduard Bernstein Reference Archive
  4. Rubén Berríos Martínez
  5. UXL Newsmakers: Rodrigo Borja Cevallos
  6. Encyclopædia Britannica: Willy Brandt
  7. Hjalmar Branting: The Nobel Peace Prize 1921
  8. The Canadian Encyclopedia: Social Democracy
  9. Fernando Henrique Cardoso: Harry Walker Lecturing Agency
  10. Government of Sweden: Governments and Prime Ministers since 1900
  11. BBC News: Profile of Helen Clark
  12. The Canadian Encyclopedia: Social Democracy
  13. Kemal Derviş: Curriculum Vitae
  14. The Canadian Encyclopedia: Social Democracy
  15. The Federal Authorities of the Swiss Confederation: Ruth Dreifuss
  16. BBC News: Bulent Ecevit: Survivor finally falls
  17. Encyclopædia Britannica: Tag Erlander
  18. Anthony Giddens: Biography
  19. Voice of America News: Gorbachev Says Russia Reversing Democratic Freedoms, US Acting Unilaterally
  20. Encyclopædia Britannica: Per Albin Hansson
  21. Eurasia Daily Monitor: Ilves wins Estonia's Presidency
  22. History of the Social Democratic Populist Party (of Turkey)
  23. Paul Keating: Australian Launch of the International Year for the World's Indigenous People
  24. George Bush (41) Presidential Library and Museum: The Diary of Friedrich Kellner
  25. Social Democracy in Neoliberal Times: The Left and Economic Policy Since 1980, Ch. 4, p.80
  26. Everything for Sale: The Virtues and Limits of Markets.
  27. Germany: What is Oskar Lafontaine up to?
  28. New Democratic Party: Jack's Biography
  29. Julius Leber: A Biography
  30. The Canadian Encyclopedia: Social Democracy
  31. Encyclopædia Britannica: Wilhelm Liebknecht
  32. Mandela is 'greatest political hero'
  33. Encyclopædia Britannica: Olaf Palme
  34. Encyclopædia Britannica: Andreas Papandreou
  35. Encyclopædia Britannica: Göran Persson
  36. The Columbia Encyclopedia, Sixth Edition: Plekhanov, Georgi Valentinovich
  37. Poul Nyrup Rasmussen
  38. The Guardian: Is this the face of France's first Madame la Présidente?
  39. The Monthly: Howard's Brutopia: What the Prime Minister doesn't want to talk about by Kevin Rudd
  40. The President of the Republic of Estonia: August Rei
  41. BBC News: Profile: Manuel Rosales
  42. Encyclopædia Britannica: Giuseppe Saragat
  43. Prime Ministers of New Zealand: Michael Joseph Savage
  44. CNN: Gerhard Schröder: Upstart at the chancellor's gate, 2000
  45. Encyclopædia Britannica: Throvald Stauning
  46. Norway.org: Jagland steps down
  47. CBC: A new brand of Canadian social democracy
  48. José Luis Rodríguez Zapatero: President of the Government and Secretary General of the PSOE (Spanish Socialist Workers' Party)

Vanjske veze[uredi - уреди | uredi izvor]