Dušanovo carstvo
| Upozorenje: Nije specificirana vrijednost za "ime_genitiv" | |||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||
Dušanovo carstvo, poznato i kao Srpsko carstvo ili Srpsko-grčko carstvo, je bilo kratkotrajna Balkanska država koja je postojala u srednjem vijeku, od 1346. do 1371. godine.
Dušanova država je stvorena na temelju srednjovjekovne Srpske kraljevine. Dušanovo carstvo je bilo samoproglašena država, i kao takvo nije imalo međunarodno priznanje. Na starim kartama, Dušanova država se naziva "Kraljevina Srbija".
Dušanovo carstvo, u skladu sa srednjovekovnim shvatanjima države, nikada nije bila nacionalna država u današnjem smislu reči, jer su u njoj živeli kao priznati narodi Srbi, Grci, Bugari i Albanci.[1]
Dušanovo carstvo je bilo terotorijalno najprostranija srpska srednjovekovna država te je u moderno doba često služilo za opravdanje raznih velikosrpskih projekata.
[uredi - уреди] Dušanovo carstvo u srpskoj političkoj mitologiji
Dušanovo carstvo ima veoma izraženu ulogu u srpskoj političkoj mitologiji i velikosrpskoj ideologiji. Iako je trajalo svega 25 godina, vekovima je služilo kao opravdanje za pretenzije ka teritorijama koje je privremeno obuhvatalo.
Tokom vekova, "obnova Dušanovog carstva" je postala centralna tema kosovske mitologije, prema kojoj su Srbi bili originalni posednici ovih teritorija Balkana, a njihovo veliko "srpsko carstvo" je propalo na Kosovu polju 1389.[2][3] Činjenica je, međutim, da je kratkotrajno Dušanovo carstvo imalo izrazito multietnički karakter i da je propalo nekoliko decenija ranije.[3] Srpsko carstvo nije ni postojalo u vreme kosovske bitke, a Moravska Srbija je u to vreme bila kneževina.[2]
Srpski državnik Ilija Garašanin u svom Načertaniju 1844. tvrdi da Srbija polaže „sveto pravo istoričesko“ na zemlje Dušanovog carstva iz 14. veka, i da na tom temelju treba ponovo podići veliku srpsku državu.[4] Od 19. vijeka, Dušanovo carstvo je služilo kao izvor legitimiteta raznih projekata srbijanske ekspanzije ka jugu. Tako su uoči balkanskih ratova srpski nacionalisti gajili pretenzije ka Makedoniji, smatrajući je delom "Velike Srbije" iz vremena Dušana Silnog.[5] U vreme raspada SFRJ, učesnici Miloševićevih antibirokratskih revolucija su imali popularni slogan "Mi nećemo ništa novo, samo carstvo Dušanovo."[6][7]
[uredi - уреди] Izvori
- ↑ Dimitrije Bogdanović, Knjiga o Kosovu
- ↑ 2.0 2.1 Ljubinka Trgovčević, The Kosovo Myth in the First World War
- ↑ 3.0 3.1 Branka Magaš, The curse of Kosovo
- ↑ Ilija Garašanin, Načertanije
- ↑ Izveštaj međunarodne komisije o Balkanskim ratovima (str. 25, 26)
- ↑ Suđenje za ubistvo Zorana Đinđića
- ↑ DESET GODINA “ANTIBIROKRATSKE REVOLUCIJE" (3)
[uredi - уреди] Literatura
- John V.A. Fine, Jr., The Late Medieval Balkans, Ann Arbor, 1987.
- George C. Soulis, The Serbs and Byzantium during the reign of Emperor Stephen Dusan (1331–1355) and his successors, Athens, 1995. ISBN 0-88402-137-8
