Milorad Ekmečić

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Milorad Ekmečić
Biografske informacije
Rođenje 10. april 1928.
Prebilovci, Kraljevina SHS (danas Federacija BiH, BiH)
Smrt 29. august 2015. (dob: 86)
Obrazovanje
Alma mater Sveučilište u Zagrebu
Opus
Književni pravac srpski nacionalizam
Književne vrste historija

Milorad Ekmečić (Prebilovci, Kraljevina SHS, 4. oktobar 1928Beograd, Srbija, 29. avgust 2015) je bio srpski istoričar, akademik i član Senata Republike Srpske.

Biografija[uredi - уреди | uredi izvor]

Rođen je u Prebilovcima, opština Čapljina, 4. oktobra 1928. godine, od oca Ilije i majke Kristine. Osnovnu školu (četiri razreda) završio je u Čapljini, a gimnaziju u Mostaru 1947, uz oslobađanje od mature. Rat je proveo do 1943. u Čapljini, a nakon gubitka i drugog roditelja — u Prebilovcima na slobodnoj teritoriji. Od oktobra 1944. do jula 1945. bio je u NOV. Upisao opštu istoriju na Sveučilištu u Zagrebu, gde diplomira 1952. godine. Iste je godine izabran za asistenta na novootvorenom Filozofskom fakultetu u Sarajevu, ali je zbog bolesti na dužnost stupio nekoliko meseci kasnije. Proveo godinu dana na istraživačkom radu u arhivima u Zagrebu, Beogradu, Zadru, kao i nekoliko meseci u Beču.

Doktorsku disertaciju „Ustanak u Bosni 1875—1878.“ odbranio je na Sveučilištu u Zagrebu 1958. i ona je do sada doživela tri izdanja i nepotpun prevod na nemački jezik (u izdanju Instituta za istoriju jugoistočne Evrope u Gracu).

Nakon specijalizacije u Prinstonu (SAD) od godinu dana, nastavio sa radom na Filozofskom fakultetu u Sarajevu sve do izbijanja rata. Krajem 1980-ih je postao jedan od najistaknutijih predstavnika srpskih nacionalista i pobornika politike Slobodana Miloševića. [1] Godine 1990. je bio među glavnim pristašama novoosnovane Srpske demokratske stranke.

Rat u BiH ga je zatekao u Sarajevu, gde je boravio na početku opsade U maju 1992. uhapšen je od strane muslimanskih „Zelenih beretki“ zajedno sa porodicom, pri čemu je navodni motiv otmičara bila razmena, odnosno nastojanje da Srbi iz Ilidže u zamenu za njegovo puštanje propuste konvoj sa muslimanskom decom kroz njihove teritorije.[2] Ekmečić je uspeo da pobegne i zarobljeništva u sarajevskoj Osnovnoj školi Vratnik, odnosno pređe na tetitoriju Republike Srpske. Nakon toga je od septembra 1992. do penzionisanja 1. oktobra 1994. bio redovni profesor Filozofskog fakulteta u Beogradu.

Za dopisnog člana Akademije nauka i umjetnosti BiH izabran 1973, a za redovnog 1981. godine. Član Srpske akademije nauka i umetnosti van radog sastava postao 16. novembra 1978; u radni sastav preveden 1. jula 1992. godine. Dopisni član je i Crnogorske akademije nauka i umjetnosti od 1993, kao i član van radnog sastava Akademije nauka i umjetnosti Republike Srpske od 1996. godine. Milorad Ekmečić je član Senata Republike Srpske u drugom sazivu od 2009. godine.

Nagrade[uredi - уреди | uredi izvor]

Dana 1. novembra 2010. godine predsjednik Republike Srpske Rajko Kuzmanović ga je odlikovao Ordenom časti sa zlatnim zracima.[3] Dobitnik je Kočićeve nagrade 2004. godine, a decembra 2011. dobio je Orden Svetog Save.[4]

Bibliografija[uredi - уреди | uredi izvor]

  • Istorijske i strateške osnove Republike Srpske, naučni skup: Republika Srpska - 15 godina opstanka i razvoja, Akademija nauka i umjetnosti Republike Srpske, Banjaluka (26. i 27. juni 2007)
  • Srbija između Srednje Evrope i Evrope. - Beograd : Politika : BMG, 1992. - 129 str. ; 21-{cm}-. - (Biblioteka Srpsko pitanje)
  • Ratni ciljevi Srbije : 1914-1918. - Beograd : Politika : BMG, 1992. - 229str. ; 21-{cm}-. - (Biblioteka Srpsko pitanje)
  • Živa reč Milorada Ekmečića / Milorad Ekmečić ; (razgovore vodio) Miloš Jevtić. - Gornji Milanovac : Dečje novine, 1990. - 139 str. : ilustr. ; 20 -{cm}-. - (Odgovori / Miloš Jevtić ; 11) (Biblioteka Razgovori)
  • Stvaranje Jugoslavije: 1790-1918. - Beograd : Prosveta, 1989. - 2 knj. (662 ; 842 str.) ; 24 -{cm}-
  • Ratni ciljevi Srbije 1914., Beograd 1973. (2. izd. - Beograd: Prosveta, 1990. - 550str. ; 25-{cm}-. Biblioteka Istorijsko-memoarska dela )
  • Istorija Jugoslavije sa Vladimirom Dedijerom, Ivanom Božićem i Simom Ćirkovićem, " Prosveta ", Beograd, 1972. (prevod: History of Yugoslavia, Njujork 1974;
  • Ustanak u Bosni: 1875-1878, Sarajevo 1960 (-{II}- izd. 1973, -{III.}- izmenjeno izd. - Beograd : Službeni list SRJ : Balkanološki institut SANU, 1996. - 428str.; 25 -{cm}-.);
  • Osnove građanske diktature u Evropi između dva rata, Sarajevo 1965;

Zbirke studija:

  • Ogledi iz istorije, " Službeni list ", Beograd, 1999. pp. 498
  • Radovi iz istorije Bosne i Hercegovine XIX veka, BIGZ, Beograd, 1997. pp. 483.

Izvori[uredi - уреди | uredi izvor]

Spoljašnje veze[uredi - уреди | uredi izvor]