Kongresi KPJ-SKJ

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu

Kongresi Saveza komunista Jugoslavije (do 1952. godine Komunistička partija Jugoslavije) bili su skupovi na kojima su se sastajali delegati partijskih organizacija i odlučivali o politici i programu Saveza komunista Jugoslavije. Na kongresima su birani članovi Centralnog komiteta (ranije do 1926. godine Centralno partijsko veće), članovi Izvršnog komiteta (do 1952. godine Politički biro), kao i članovi Predsedništva SKJ. Pored kongresa SKJ, održavani su i kongresi republičkih i pokrajinskih organizacija Saveza komunusta.

U svojoj istoriji SKJ je od 1919. do 1990. godine imao ukupno 14 kongresa (13 redovnih i 1 vanredni). Od ukupno 14 kongresa, samo četiri su održana pre Drugog svetskog rata i dolaska KPJ na vlast. Od ta četiri predratna kongresa, dva su održana ilegalno u inostranstvu, pošto je KPJ u Kraljevini Jugoslaviji delovala kako ilegalna partija, jer je 1920. godine bila zabranjena.

U periodu od Četvrtog (održan 1928) do Petog kongresa (održan 1948) prošlo je ukupno dvadeset godina, pa su u tom periodu održavane razne partijske konferencije, koje su imale značaj kongresa. Od tih partijskih konferencija najznačajnija je Peta zemaljska konferencija, održana oktobra 1940. godine u Zagrebu.

Poslednji vanredni kongres Saveza komunsita Jugoslavije održan je januara 1990. godine i na njemu je došlo do sukoba između vladajućih struktura republičkih organizacija SKJ što je prouzrokovalo raspad Saveza komunista. Republičke organizacije SKJ nastavile su posle ovog kongresa da deluju samostalno, a ubrzo potom su se reformisale i promenile imena (vidi Političke partije nastale raspadom SKJ).

Kongresi KPJ i SKJ[uredi - уреди | uredi izvor]

kongres datum održavanja mesto održavanja
Prvi kongres 20. - 23. april 1919. Beograd
Drugi kongres 20. - 25. jun. 1920. Vukovar
Treći kongres 14. - 22. maj 1926. Beč, Austrija
Četvrti kongres 5. - 16. novembar 1928. Drezden, Nemačka
Peti kongres 21. - 28. jul 1948. Beograd
Šesti kongres 2. - 7. novembar 1952. Zagreb
Sedmi kongres 22. - 26. april 1958. Ljubljana
Osmi kongres 7. - 13. novembar 1964. Beograd
Deveti kongres 11. - 15. mart 1969. Beograd
Deseti kongres 27. - 30. maj 1974. Beograd
Jedanaesti kongres 20. - 23. jun 1978. Beograd
Dvanaesti kongres 26. - 29. jun 1982. Beograd
Trinaesti kongres 25. - 28. jun 1986. Beograd
Četrnaesti (vanredni) kongres 20. - 22. januar 1990. Beograd

Literatura[uredi - уреди | uredi izvor]

  • Pregled Istorije Saveza komunista Jugoslavije. „Institut za izučavanje radničkog pokreta“, Beograd 1963. godina.
  • Hronologija Radničkog pokreta i SKJ 1919-1979. „Institut za savremenu istoriju“ Beograd i „Narodna knjiga“ Beograd, 1980. godina.
  • Istorija Saveza komunista Jugoslavije. Izdavački centar „Komunist“ Beograd, „Narodna knjiga“ Beograd i „Rad“ Beograd, 1985. godina.