Farmakologija

Izvor: Wikipedia

Farmakologija (grč. φάρμακον - lek, otrov; λόγος - nauka) je grana medicine koja proučava lekove[1], njihove fizičke i hemijske karakteristike[2][3], primenu u lečenju, u farmakoterapiji, kao i metabolizam leka.[4] Slobodno se može reći da se ona bavi uzajamnim dejstvima lekovitih supstanci i živog organizma s osnovnim ciljem da se unapredi lečenje bolesnog čoveka. Pored toga što je značajna za medicinu, značajna je i za farmaciju te predstavlja i jednu od ključnih dodirnih tačaka medicine sa farmacijom. NJenu osnovu čine farmakokinetika koja izučava dejstvo (reakciju) organizma na lek i hemijske promene leka i farmakodinamika koja se bavi delovanjem leka na organizam.

Podela[uredi - уреди]

Farmakologijom kao medicinskom disciplinom se bave farmakolozi. Među njenim poddisciplinama su:

Poddiscipline su:

Farmakologija nije isto što i farmacija, iako se ova dva termina vrlo često miješaju.

Historija[uredi - уреди]

Prvi put se kao naučna disciplina pominje u 19. vijeku. U početku, farmakologija se isključivo bavila proučavanjem djelovanja uglavnom biljnih ekstrakta. Naime, prvi farmakolozi su se bavili najviše biljnim lijekovima (strihinin, digitalis) od kojih se mnogi i danas koriste. Početkom 20. vijeka dolazi do revolucije u farmakologiji odkrićima koja su imala ogroman značaj. Pojavljuju se novisintetski lijekovi. Paul Ehrlich je odkrio da se neka jedinjenja arsena mogu koristiti u tretmanu sifilisa, Gerhard Domagk odkriva prve antibakterijske lijekove, sulfanomide, potom razvoj penicilina u drugom svjetskom ratu i mnoga drua otkrića. Danas je farmkologija moderna i razvijena nauka, sa velikim brojem poddisciplina, a farmakološka industrija predstavlja jedan od unosnijih poslova.

Reference[uredi - уреди]

  1. Keith Parker; Laurence Brunton; Goodman, Louis Sanford; Lazo, John S.; Gilman, Alfred (2006). Goodman & Gilman's The Pharmacological Basis of Therapeutics (11 izd.). New York: McGraw-Hill. ISBN 0071422803. http://books.mcgraw-hill.com/medical/goodmanandgilman/. 
  2. Lide David R., ur. (2006). CRC Handbook of Chemistry and Physics (87th izd.). Boca Raton, FL: CRC Press. 0-8493-0487-3. http://www.hbcpnetbase.com. 
  3. Susan Budavari, ur. (2001). The Merck Index: An Encyclopedia of Chemicals, Drugs, and Biologicals (13th izd.). Merck Publishing. ISBN 0911910131. http://www.merckbooks.com/mindex/online.html. 
  4. David L. Nelson, Michael M. Cox (2005). Principles of Biochemistry (4th izd.). New York: W. H. Freeman. ISBN 0-7167-4339-6. http://www.whfreeman.com/newcatalog.aspx?disc=Biochemistry&course=Introduction%2bto%2bBiochemistry&isbn=071677108X&detail=toc. 

Spoljašnje veze[uredi - уреди]