Bat Ye'or

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu
Bat Ye'or
Nema slobodne slike
Rođen/a Gisèle Orebi
1933 (dob: 85–86)
Zamalek, Kairo, Egipat
Nacionalnost Britanka
Etnicitet sefardska Jevrejka
Zanimanje aktivistkinja, pseudohistoričarka, teoretičarka zavjere
Poznat/a po konceptima zimijstva i Evrabije
Vjeroispovjest judaizam
Suprug/a/zi/ge David Littman
Djeca 3

Bat Ye'or (heb. בת יאור, pravim imenom Gisèle Littman, r. Orebi; Kairo, 1933. – ), britanska aktivistkinja i pseudohistoričarka čija djela obiluju revizionizmom[1][2] i teorijama zavjere.[3][4] Rođena je u sefardskoj jevrejskoj porodici u Egiptu i nakon Sueske krize 1956. preselila se u London. Godine 1958. upisala se na institut arheologije Londonskog univerzitetskog koledža i dvije godine kasnije prebacila se na Univerzitet u Ženevi. Studij nikad nije završila, niti je obnašala ikakvu akademsku funkciju.

Ranih 1980-ih Bat Ye'or razvila je koncept zimijstva (fr. dhimmitude), navodnog diskriminiranog statusa Jevreja i kršćana u historijskom islamskom svijetu, za kojeg je tvrdila da je jednak ili čak gori od jevrejskog položaja u srednjovjekovnoj Evropi.[1][2] Ovom konceptu nije se davalo previše pažnje sve dok ga 1985. u svojoj knjizi nije spomenuo Bernard Lewis, nakon čega je bitno populariziran i počeo se širiti u političkoj publicistici. Sam Lewis koncept je spomenuo u negativnom kontekstu, nazvavši ga mitom. Zimijstvo pseudohistorijskim i revizionističkim opisuju i drugi historičari, uključujući jevrejske i izraelske autoritete za taj period, navodeći da je riječ o sistematskoj viktimizaciji i prekrojavanju historije koja se javila uslijed arapsko-izraelskog sukoba.[1][2] Također, ističu se i njeni evidentni politički motivi jer je bila članica Svjetske organizacije Jevreja iz arapskih država (engl. World Organization of Jews from Arab Countries, WOJAC),[2] izraelske lobističke i propagandne organizacije koja je promovirala "izbjeglički" status Jevreja iz arapskih zemalja.[2] Koncept zimijstva vremenom su prihvatili i propagirali razni drugi anti-islamski aktivisti, među kojima su Robert Spencer, Pamela Geller, Daniel Pipes, Irshad Manji, Wafa Sultan, Brigitte Gabriel i dr.

Godine 2005. Ye'or je izdala knjigu u kojoj izlaže distopijski koncept Evrabije (engl. Eurabia) i tvrdi da je Evropska ekonomska zajednica zbog naftne krize 1973. pokleknula pred zahtjevima Arapske lige odnosno pristala na prihvat milijuna Arapa, koji će vremenom zbog visokog priraštaja nadmašiti autohtonu evropsku populaciju i pretvoriti kontinent u arapsku zemlju (Evrabiju).[3][4] Uzimajući u obzir demografske trendove, stručnjaci njen scenarij nazivaju precijenjenom i neostvarivom teorijom zavjere, a njenu prezentaciju evropskih muslimana kao agenata u urotničkom planu svjetske dominacije usporedivom s jevrejskom ulogom iz antisemitskog falsifikata Protokoli sionskih mudraca.[3] Slične konspiracijske teorije i termine istovremeno su razvijali i Oriana Fallaci, Thilo Sarrazin, Melanie Phillips, Mark Steyn, Geert Wilders, Ayaan Hirsi Ali i Niall Ferguson.[3][4] Također, u Zapadnoj Evropi koordinirano ih šire ekstremno desničarske stranke, a u Sjedinjenim Američkim Državama propagiraju ih radikalni kršćani. Od 2009. Ye'or je članica Međunarodnog društva za slobodnu štampu (engl. International Free Press Society, IFPS), ultradesničarske populističke organizacije sa sjedištem u Danskoj.

Opus[uredi - уреди | uredi izvor]

  • Les Juifs en Egypte: Apercu sur 3000 ans d'histoire, Geneve: Avenir, 1971
  • The Dhimmi: Jews and Christians Under Islam, Rutherford: FDU Press, 1985, ISBN 9780838632628
  • The Decline of Eastern Christianity Under Islam: From Jihad to Dhimmitude, Madison: FDU Press, 1996, ISBN 9780838636886
  • Islam and Dhimmitude: Where Civilizations Collide (koautor: David Littman), Madison: FDU Press, 2002, ISBN 9780838639429
  • Eurabia: The Euro-Arab Axis, Madison: FDU Press, 2005, ISBN 9780838640760
  • Verso il Califfato Universale: Come l'Europa è diventata complice dell'espansionismo musulmano, Torino: Lindau, 2009, ISBN 9788871808109
  • Europe, Globalization, and the Coming of the Universal Caliphate, Madison: FDU Press, 2011, ISBN 9781611474923
  • Understanding Dhimmitude: Twenty-one Lectures and Talks on the Position of Non-Muslims in Islamic Societies, New York: RVP Press, 2013, ISBN 9781618613356

Izvori[uredi - уреди | uredi izvor]

  1. 1,0 1,1 1,2 ((en)) Cohen, Mark R. (1986). Islam and the Jews: Myth, Counter-Myth, History. The Jerusalem Quarterly. 38. Jerusalem: Middle East Institute. str. 126-127. i 137. ISSN 0334-4800. 
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 ((en)) Shenhav, Yehouda (2006). The Arab Jews: A Postcolonial Reading of Nationalism, Religion, and Ethnicity. Cultural sitings. Stanford, California: Stanford University Press. str. 151-156. ISBN 9780804752961. OCLC 64098454. 
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 ((en)) Meer, Nasar (2014). "1. Racialization and Religion: Race, Culture and Difference in the Study of Antisemitism and Islamophobia". u: Meer, Nasar. Racialization and Religion: Race, Culture and Difference in the Study of Antisemitism and Islamophobia. Ethnic and Racial Studies. London; New York: Routledge; Taylor & Francis. str. 9. ISBN 9780415715010. OCLC 857524289. 
  4. 4,0 4,1 4,2 ((en)) Bangstad, Sindre (2016). "14. Norwegian Right-Wing Discourses: Extremism Post-Utøya". u: Pratt, Douglas; Woodlock, Rachel. Fear of Muslims?: International Perspectives on Islamophobia. Boundaries of Religious Freedom. 3. Switzerland: Springer. str. 234-235. ISBN 9783319296968. OCLC 950884490. 

Vanjske veze[uredi - уреди | uredi izvor]