Samanidska Monarhija

Samanidska Monarhija Sāmāniyān (سامانیان) ←   819. – 999.   →     → Lokacija Samanidske Monarhije Karta Samanidske Monarhije Glavni grad Balh, Buhara, Samarkand, Herat Jezik/ci perzijski Religija sunitski islam Vlada Monarhija Emir  • 819.-855. Jahja ibn Asad (prvi)  • 999. Abd al-Malik II. (zadnji) Historija Srednji vijek  • Uspostavljena 819.  • Ukinuta 999.

Samanidska Monarhija (perz. سامانیان; Sāmānijān) je naziv za iransku državu koja u 9. i 10. vijeku prostirala na području Velikog Irana i Centralne Azije. Samanidska dinastija imenovana je prema Asadu Samankodi, zoroastrijskom plemiću koji je prešao na sunitski islam, a uz Tahiride se smatra prvom autohtonom iranskom dinastijom nakon arapskog osvajanja Iranske visoravni u 7. vijeku. Samanidi se također smatraju potomcima sasanidskog vladara Bahrama Čobina odnosno mihranske dinastije, jedne od sedam slavnih iranskih starovjekovnih plemićkih kuća. Samanidi su oblikovali političku upravu po uzoru na Abasidski Kalifat, a prijestolnice su im bile smještene u Balhu, Buhari, Samarkandu i Heratu. Njihov politički utjecaj još je više ojačao nakon što su 900. godine uspješno pokorili susjednu iransku Safaridsku Monarhiju, a održali su se još točno stotinu godina kada ustankom nastaje Gaznavidska Monarhija. Samanidski period ostalo je upamćen prije svega po bogatoj umjetničkoj i znanstvenoj ostavštini: grad Buhara je veličinom i slavom bio ravan Bagdadu, samanidski vladari promicali su korištenje perzijskog jezika, a neki od značajnijih učenjaka iz tog razdoblja bili su Rudaki i Avicena.

Literatura

• (en) Samanid Dynasty. Encyclopædia Britannica. 2011. 
• (en) Bosworth, Clifford Edmund (15. 7. 1987.). Asad B. Sāmānḵodā. Encyclopædia Iranica. New York. Arhivirano iz originala na datum 2011-08-14. Pristupljeno 2012-02-24. 
• (en) Frye, Richard Nelson (1975). „4. The Sāmānids”. The period from the Arab invasion to the Saljuqs. The Cambridge History of Iran. IV. Cambridge, U.K.: Cambridge University Press. DOI:10.1017/CHOL9780521200936.005. ISBN 9780521200936. 
• (de) Nagel, Tilman (1998). Die islamische Welt bis 1500.. München: Oldenbourg Wissenschaftsverlag. ISBN 3-486-53011-9. 
• (en) Shahmiri, Cyrus (2011). Samanid Dynasty. Iran Chamber. 

Ostali projekti

U Wikimedijinoj ostavi ima još materijala o temi: Samanidska Monarhija