Garnet Wolseley

Izvor: Wikipedija
Prijeđi na navigaciju Prijeđi na pretragu
Garnet Wolseley
Garnetov portret
Biografski podaci
Datum rođenja 4. jun 1833.
Mjesto rođenja Dublin (Irska)
Datum smrti 21. septembar 1913.
Mjesto smrti Menton (Francuska)
Nacionalnost Britanac
Puno ime Garnet Joseph Wolseley
Titule Baron, Vikont
Knjige Narrative of the War with China in 1860, Soldier’s Pocket-book for Field Service
Vojna karijera
Godine u službi 18521900
Čin Feldmaršal
Ratovi Drugi anglo-burmanski rat, Krimski rat, Indijski ustanak 1857, Drugi opijumski rat, Treći Ašantski rat, Anglo-Zulu rat, Anglo-egipatski rat,

Mahdijev ustanak

Važnije bitke Opsada Sevastopolja, Bitka kod Tel el Kabira
Vojska Britanska armija
Rod vojske pješadija
Nagrade Orden svetog Patrika, Orden svetog Mihaela i svetog Georgija, Legija časti

Garnet Wolseley punim imenom Garnet Joseph Wolseley (Dublin, 4. jun 1833. - Menton, 26. mart 1913.) bio je feldmaršal Britanske armije, sudionik brojnih kolonijalnih ratova Britanskog Imperija širom svijeta, i ključan čovjek za modernizaciju Britanske armije.[1]

Biografija

[uredi | uredi kod]

Wolseley je rođen u vojničkoj porodici otac mu je bio major. U vojsku je ušao sa činom podporučnika 1852. Srčano se borio u Drugom anglo-burmanskom ratu, Krimskom ratu i Indijskom ustanku, često je ranjavan (izgubio je jedno oko) ali i odlikovan. Wolseley je sa 25 godina postao najmlađi potpukovnik Britanske armije. Kao štabni oficir Jamesa Hope Granta otplovio je za Kinu 1860. u Drugi opijumski rat. Svoje impresije iz tog rata opisao je u knjizi Priča o ratu sa Kinom 1860 (Narrative of the War with China in 1860) koja mu je objavljena 1862.[1]

Krajem 1861. zaoštrila se situacija sa Sjedinjenim Američkim Državama zbog Afere Trent, zbog tog je Britanska vlada poslala Wolseleya u Kanadu da ojača obranu te kolonije u slučaju rata sa Sjedinjenim Državama. Wolseley je 1870. komandirao kampanjom duž Crvene rijeke u kojoj je trebao pješice preći preko 950 km divljine kako bi ugušio ustanak Luisa Riela, koji je proglasio republiku u Manitobi. Uspjeh te kampanje i knjiga Vojnički terenski notes (Soldier’s Pocket-book for Field Service, objavljena 1869) u kojoj je miniciozno opisao što dobar oficir mora raditi na terenu, doveli su do njegovog unapređenja u generala i premještanja na visok položaj u Ministarstvu rata.[1]

Kako se proslavio kao vrlo efikasan komandant i sve kasnije vlade angažirale su Wolseleya da riješi problem u koji je zapalo Britansko Carstvo. Tako je 1873. poslan je u Zapadnu Afriku da vodi kaznenu ekspediciju protiv Kraljevine Ašanti, što je on uspješno obavio i razorio njenu prijestolnicu Kumasi.[1] Dvije godine kasnije poslan je u južnoafričku Koloniju Natal kako bi natjerao koloniste da se odreknu nekih političkih prava, da bi se stvorila Južnoafrička Unija. Nakon katastrofalnih poraza koje je pretrpila Britanska vojska u borbama sa plemenom Zulu 1879. - Wolseley je postavljen za komandanta snaga u Južnoj Africi. Nakon što je porazio i smirio Zulue, uputio se u Koloniju Transvaal, da uguši pobunu Bura.[1]

Nakon tog se vratio u londonsko Ministarstvo rata, i radio na reformi vojske, sve dok ga nije prekinuo nacionalistički ustanak u Egiptu pod vodsvom Ahmeda Urabija. U svojoj najbriljantnijoj kampanji Wolseley je brzo zauzeo Sueski kanal i nakon noćnog marša, iznenadio i porazio Urabija u Bitci kod Tel el Kabira - 13. septembra 1882. Za taj čin ga je premijer William Gladstone nagradio titulom barona.[1]

U Egipat se vratio 1884. kako bi organizirao i vodio ekspediciju duž Nila kako bi spasio svog prijatelja generala Charlesa Gordon, kog su Mahdijevi ustanici opkolili u sudanskom Kartumu. Do Kartuma se probio 28. januara 1885., dva dana nakon što je grad pao i Gordon poginuo.

Zbog tih napora Wolseley je nagrađen titulom vikonta. (nakon njegove smrti to perstvo je nasljedila njegova kći jedinica).[1]

Izvori

[uredi | uredi kod]
  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 Garnet Wolseley, 1st Viscount Wolseley (engleski). Encyclopædia Britannica. Pristupljeno 15.07.2020. 

Vanjske veze

[uredi | uredi kod]