Pseudomaurski stil

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu
Obnovljena Gradska vijećnica u Sarajevu
Zgrada Vijećnice i hotel Posavina u Brčkom
Beledija u Odžaku

Pseudomaurski arhitektonski stil se pojavio na području Bosne i Hercegovine krajem 19. vijeka sa dolaskom austrougarske vladavine.[1]

Austrougarski period je period intezivne gradnje, čime nova uprava zadovoljava potrebe vlasti i potrebe stanovništva. Pseudomaurska arhitektura ili kako je historičari arhitekture još zovu - arhitektura eklektike u Bosni i Hercegovini je interpretacija orijentalnog sloga, maurske athitektura ili pseudoorijentalni izraz. Maursko doba u Španiji (VII-X vijek) postaje izvor ideja i inspiracije austrougarskim arhitektima koji su djelovali na prostorima Bosne i Hercegovine. Među svjetski poznatim spomenicima ovog razdoblja u Španiji najdominantnije mjesto zauzima Alhambra ili Crvena tvrđava u Granadi i Velika džamija u Cordobi.

Pseudomaurski stil je bio baziran na historicizmu kao nastavak razvoja renesansne klasične arhitekture, koja je okončana sa pojavom moderne Formalne karakteristike ovog stila su: potkovičasti lukovi, ornamentika u štuku, lukovičaste kupole i dekoracija horizontalnih linija eksterijera u karakterističnim bojama.[2]

Reprezentativni objekti[uredi - уреди | uredi izvor]

Arhitekta Josip Vancaš[3] već 1888. godine pseudomaurski stil primijenjuje na zgradi Muhamedanske gradske čitaonice u Sarajevu. Na vakufskoj zgradi (hotel Central), koristi plitku čipkastu dekoraciju, a otvore prozora završava potkovičastim lukovima.

Sinagoge[uredi - уреди | uredi izvor]

Pri izgradnji jevrejskih hramova krajem 19. i početkom 20. stoljeća, korišten je Pseudomaurski stil , obzirom da je u svom određenju nosio vezu sa stilskim uzorima u Španiji u doba Kalifata. Najveći broj bosanskih Jevreja Španiju je smatrao zemljom svog porijekla.

Reference[uredi - уреди | uredi izvor]

Literatura[uredi - уреди | uredi izvor]

  • Nedžad Kurto: Sarajevo 1492-1992, Oko, Sarajevo.
  • Ibrahim Krzović: Arhitektura secesije u Bosni i Hercegovini“, Kulturno naslijeđe, Sarajevo
  • Jela Božić, arhitekt Josip pl. Vancaš: Značaj i doprinos arhitekturi Sarajeva u periodu austrougarske uprave, doktorska disertacija, Sarajevo, 1989.