40. pne.

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu
Vjekovi: 2. vijek pne. - 1. vijek pne. - 1. vijek
Decenije: 70-e pne.  60-e pne.  50-e pne. - 40-e pne. - 30-e pne.  20-e pne.  10-e pne. 

Godine: 43. pne. 42. pne. 41. pne. - 40. pne. - 39. pne. 38 pne. 37 pne.


Godina 40. pne. je bila redovna godina koja počinje u petak u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao Godina konzulstva Kalvina i Poliona ili, rjeđe, godina 714. Ab urbe condita. Oznaka 40. pne. za ovu godinu je u upotrebi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavna metoda za imenovanje godina.


40. pne. po kalendarima
Gregorijanski 40. pne.
Olimpijada 184:4.–185:1.
Ab urbe condita 714.
Seleukidski 272–273.
Islamski 681–680. BH
Hebrejski 3721–3722.
Bizantski 5469–5470.
Koptski -323–-322.
Iranski -661–-660. BP
Hindu kalendari
Vikram Samvat 17–18.
Shaka Samvat N/D
Kali Yuga 3062–3063.
Kineski 2597–2598.
Holocenski kalendar 9961.
p  r  u
Podrobnije: Kalendarska era

Događaji[uredi - уреди | uredi kôd]

  • Rimskom Republikom nominalno upravljaju konzuli Gnej Domicije Kalvin i Gaj Asinije Polion.
  • Fulvijin rat: Nakon neuspjelog pokušaja proboja, branitelji Peruzije se predaju, okončavši time rat. Pobjednički Oktavijan razara grad i stanovnike prodaje u roblje, ali iz obzira prema kolegi-trijumviru Marku Antoniju, odlučuje vođama pobune poštediti život. Markova supruga Fulvija je prognana u Sikion, dok je Markov brat Lucije pomilovan i imenovan guvernerom Hispanije.
  • Nakon iznenadne smrti guvernera Transalpinske Galije Kvinta Fufija Kalena, Oktavijan komandu nad njegovim legijama predaje Salvidijenu Rufu.
  • Partsko Carstvo pod kraljem Pakorom I pokreće veliki rat s ciljem da Rimu oduzme Levant i Malu Aziju. Pakorova vojska, u čijim se redovima nalazi odmetnuti rimski general Kvint Labijen, prelazi Eufrat, prodire u Siriju i tamošnjim rimskim trupama nanosi veliki poraz. Antiohija se predaje Partima.
  • Oktavijan, u nastojanju da otvori opcije za eventualno pomirenje sa Sekstom Pompejem, vođom pobunjene Sicilije, ženi Skriboniju, sestru Sekstovog sljedbenika Lucija Skribonija Libona.
  • Marko Antonije iz Aleksandrije, gdje je boravio na dvoru svoje ljubavnice Kleopatre, putuje u Feniciju, a potom, čuvši za pad Peruzije, plovi za Italiju te se na putu u Ateni sastaje sa izaslanicima Seksta Pompeja.
  • Kvint Labijen na čelu partskih snaga zauzima Kilikija, a zatim nastavlja napredovanje u Maloj Aziji gdje mu se svi gradovi, s izuzetkom Alabande i Milase, predaju bez otpora, Kvint Labijen sebe proglašava "carem" Male Azije.
  • Sicilijanski ustanak: Sekst Pompej sa Sicilije šalje flotu pod admiralom Menasom na Sardiniju, a ona odatle tjera oktavijanskog guvernera Marka Lurija i zauzima glavni grad Karalis. Menasova flota potom zauzima Korziku, te započinje operacije i protiv italijanskog kopna, stavivši pod opsadu današnju Cosenzu u Brutijumu i Turij u Lukaniji.
  • Sicilijanski ustanak: Flota Seksta Pompeja napada i pljačka luke Puteoli i Ostija, poremetivši redovnu opskrbu Rima hranom i drugim potrepštinama. Bijesni građani demonstriraju protiv trijumvira na Forumu, a što prerasta u nerede. Oktavijan ih pokušava ugušiti s Pretorijanskom gardom, ali u tome uspijeva tek kada u pomoć pristignu Antonijeve legije pristigle s Istoka.
  • Partske trupe iz Sirije nastavljaju napredovanje na jug, te zauzimaju cijelu Feniciju i Judeju, s time da se od svih rimskih garnizona odupire jedino Tir, i to zbog toga što Parti nemaju mornaricu.
  • Partske trupe ulaze u Jeruzalem i svrgavaju tamošnjeg pro-rimskog vladara Hirkana II. Na njegovo mjesto je postavljen pro-partski Antigon Hasmonejac. Pro-rimski političari iz Judeje su prisiljeni na bijeg, uključujući Heroda Velikoga, koji utočište nalazi u Rimu kod Marka Antonija.
  • Oktavijan, Marko Antonije i Lepid u Brundiziju sklapaju sporazum kojim je potvrđen Drugi trijumvirat, ali i precizirane teritorijalne sfere uticaja među trijumvirima - Antoniju je potvrđena vlast nad istočnim provincijama Republike, Lepid dobija vlast nad Afrikom i Hispanijom, a Oktavijanu je preostala vlast nad Italijom, Galijom i Ilirikom. Rijeka Drim je određena kao granica Ilirika i Makedonije, odnosnog rimskog Zapada i rimskog Istoka. Oktavijanu je također priznato pravo da koristi titulu "imperator Cezar". Nastojeći cementirati savez sa Antonijem, Oktavijan ugovor njegovo vjenčanje sa svojom nedavno obudovjelom sestrom Oktavijom Mlađom.
  • Grčki filozof Atenodor u Ateni sreće duha te daje jedno od prvih svjedočanstava o fenomenu poltergeista u zapadnoj kulturi.
  • Kineska dinastija Han izdaje rječnik po imenu Ji Jiu Pian koji sadrži prvi poznati opis hidrauličkog čekića u historiji.

Rođenja[uredi - уреди | uredi kôd]

Smrti[uredi - уреди | uredi kôd]