Živko Slavnić

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu
Živko Slavnić
Rođenje 28. januara 1910.
Senta
Smrt 26. januara 1975.
Sarajevo, BiH
Prebivalište Sarajevo
Državljanstvo SFRJ
Etnicitet Srbin
Polje Biologija, Sistematika
Institucija Prirodno-matematički fakultet u Sarajevu
Univerziteta u Sarajevu
Alma mater Univerzitet u Beogradu
Poznat po Jedan od utemeljitelja Odsjeka za biologiju Prirodno-matematičkog fakulteta UNSA
Religija Pravoslavac

Živko Slavnić je bio jedan od najeminentnijih botaničara 20. vijeka u bivšoj Jugoslaviji. U užoj grupi je utemeljitelja Katedre za biologiju Filozofskog fakulteta (1952.), koja prerasta u Odsjek za biologiju Prirodno-matematičkog fakulteta Univerziteta u Sarajevu – novoformirane visokoškolske institucije (1953./1954.).

Biografija[uredi - уреди | uredi izvor]

Živko Slavnić se rodio u vojvođanskom gradiću Senti, 28. januara 1910. Studije prirodnih nauka je završio na pariskoj Sorboni[1], 1933. godine. Doktorsku disertaciju odbranio je na Univerzitetu u Beču.

Nakon završenih studija, prvo radi u srednjim školama Makedonije, Srbije i Vojvodine, u svojstvu profesora biologije. Bio je profesor Više pedagoške škole u Novom Sadu i naučni saradnik Zavoda za poljoprivredna istraživanja Vojvodine, odakle po preporuci akademika Siniše Stankovića i poziv profesorice Smilje Mučibabić, 1952. prelazi na Univerzitet u Sarajevu, gdje osniva Katedru za botaniku na Filozofskom fakultetu.

Od prve generacije studenata biologije (1953./1954. akademske godine), sve do kraja akademske 1964./1965, zbog nedostatka kadrova, profesor Slavnić predaje Sistematiku viših biljaka, Ekologiju biljaka sa fitogeografijom i Evoluciju sa genetikom, a jedno vrijeme i Fiziologiju biljaka. Više godina je bio Šef Katedre za botaniku, a određeno vrijeme i direktor Biološkog instituta Univerziteta u Sarajevu[2], te saradnik Prirodnjačkog odjeljenja Zemaljskog muzeja BiH u Sarajevu[3]. Jedan je od osnivača i aktivnih realizatora postdiplomskih studija iz biologije na Univerzitetima u Sarajevu i Novom Sadu. Predavao je Biljnu geografiju na Odsjeku za geografiju, kao i Sistematiku viših biljaka na Farmaceutskom fakultetu Univerziteta u Sarajevu[4][3].

Profesor Slavnić je bio mentor velikom broju diplomanata, magistranata i doktoranada, čime je značajno doprinio jačanju i širenju kadrovske baze, ne samo Odsjeka za biologiju PMF-a u Sarajevu, već i drugih visokoškolskih i srednjoškolskih institucija širom bivše Jugoslavije[4][5] Bio je među pokretačima savremenih istraživanja u oblasti botanike, biosistematike, morfologije, ekologije, palinologije, citotaksonomije i kariologije u BiH i Jugosaviji. Pod njegovim vodstvom stasalo je mnoštvo uspješnih – široko afirmiranih naučnika u pomenutim oblastima[6].

Kao priznati naučni djelatnik i dobar poznavalac svjetskih jezika, održavao je međunarodnu saradnju sa najistaknutijim botaničkim institucijama širom Evrope i vodećim ličnostima u tim oblastima. Zahvaljujući uskoj saradnji koju je održavao sa Université Paris–Sud[5][6], prva jednogodisnja stipendija francuske vlade za mlade istraživače u BiH, dodijeljena je jednoj od njegovih suradnica (u oblasti molekularne citogenetike i citotaksonomije).

Bio je Predsjednik Organizacionog odbora Prvog jugoslovenskog simpozijuma sistematičara (Sarajevo, 1971.) i prvi predsjednik Društva biosistematičara.

Preminuo je u Sarajevu, 1975., od moždanog udara.

Djela[uredi - уреди | uredi izvor]

Naučni opus obuhvata oko 60 naučnih radova, među kojima je i značajan broj monografija, što ga svrstava u trojicu pionira i velikana jugoslovenske fitocenologije prve polovine XX stoljeća. Gotovo cijeli doprinos nauci o biljnim zajednicama ostvario je u prvih petnest godina svog radnog vijeka, tj. izmedu 1939. i 1954. godine, nakon čega se, do kraja života, posvećuje proučavanju infraspecijske bioraznolikosti endemičnih bh. vrsta. U okviru tog angažmana, opisao je oko dvadeset za nauku novih taksonomskih kategorija.[7][8][9][10][11]

Predvodio je timove istraživača u realizaciji više značajnih naučnih projekata.[12][13]

Značajan doprinos u edukaciji mladih kadrova ostvario je u inspirativnim konsultacijama i publikovanjem nekoliko skripata. Za bh. osnovnoškolce je (u grupi autora) publikovao udžbenike, o čijem kvalitetima svjedoči dvadesetak izdanja.[14][15][16][17][18][19]

Nagrade i priznanja[uredi - уреди | uredi izvor]

Reference[uredi - уреди | uredi izvor]

  1. http://www.sorbonne-universites.fr/.
  2. Dizdarević M. et al., Ur. (1977): 30 godina Biološkog instituta Univerziteta u Sarajevu. Godišnjak Biološkog instituta Univerziteta u Sarajevu, Posebno izdanje: 30, Sarajevo.
  3. [1]
  4. Lakušić R., Šilić Č., Kutleša Lj., Šoljan D. (1990): Životni put i naučno djelo prof. Dr Živka Slavnića (1910-1975). Naučnoi skup „Populacija, vrsta i biocenoza", Rezimei: 1-10
  5. [2].
  6. Lakušić R., Šilić Č., Kutleša L., Šoljan D. (1990): Životni put i naučno djelo prof. dr Živka Slavnića (1910 – 1975). Bilten Društva ekologa Bosne i Hercegovine, Serija B, br. 5: 9-13, Sarajevo.
  7. Slavnić Ž. et Bjelčić Ž. (1963): Glavna biljnogeografska obilježja sjeverozapadne Bosne. Glasn. Zemalj. muzeja Bosne i Hercegovine, Prirodne nauke, 2:41-59, Sarajevo.
  8. Slavnić Ž. (1965): Cardamine bulbifera L. u bosansko-hercegovačkoj flori. Godišnjak Biološkog instituta Univerziteta u Sarajevu, 18:217-221., Sarajevo.
  9. Slavnić Ž. (1966): O infraspecijskim oblicima bosanske zvončike (Symphyandra hofmanni Pant.). Glasn. Zemalj. muzeja Bosne i Hercegovine, nova serija 5:105-108, Sarajevo.
  10. Slavnić Ž. (1966): O infraspecijskim oblicima vrste Knautia sarajevensis(Beck) Szabó. Acta Bot. Croat., 25:51-60, Zagreb.
  11. Slavnić Ž. (1969): O morfološkoj varijabilnosti sendtnerovog pucavca (Silene sendtneri Boiss.). Acta Bot. Croat., 28:337-348, Zagreb.
  12. Slavnić Ž. (1972): O ontogenetskom razviću nekih predstavnika naše flore. Naučnoistraživački projekat, Biološki institut Univerziteta u Sarajevu, Sarajevo.
  13. Slavnić Ž. (1973): Sistematska istraživanja nekih predstavnika bosansko-hercegovačke flore i faune. Naučnoistraživački projekat, Biološki institut Univerziteta u Sarajevu, Sarajevo.
  14. Lakušić R., Šilić Č., Kutleša L., Šoljan D. (1990): Životni put i naučno djelo prof. dr Živka Slavnića (1910 – 1975). Bilten Društva ekologa Bosne i Hercegovine, Serija B, br. 5: 9-13, Sarajevo.
  15. Šenk O., Slavnić Ž., Berberović Lj., Bećarević J. (1966): Živi svijet i njegov razvoj – Biologija za VII razred osnovne škole. Zavod za izdavanje udžbenika, Sarajevo.
  16. Mučibabić S., Slavnić Ž., Marinković M., Bećarević J. (1969): Živi svijet u svojoj sredini – Poznavanje prirode za VI razred osnovne škole. Zavod za izdavanje udžbenika, Sarajevo.
  17. Slavnić Ž., Korene Z. (1973): Živi svijet u svojoj sredini – Biologija za VI razred osnovne škole. Zavod za izdavanje udžbenika, Sarajevo.
  18. Korene Z., Jugo A., Slavnić Ž. (1973-1990): Biologija: Živi svijet u svojoj sredini: za peti razred osnovne škole. "Veselin Masleša", Sarajevo.
  19. Korene Z., Jugo A., Slavnić Ž. (1989): Biologija: za peti razred osnovne škole: sa biološkim praktikumom. "Veselin Masleša", Sarajevo.