Đakovica

Izvor: Wikipedia
Đakovica noću.

Đakovica (albanski Gjakova/Gjakovë, ćirilica Ђаковица) je grad i istoimena općina na Kosovu koji se nalazi na 42.39° North, 20.43° East.

Đakovica predstavlja sjedište okruga Gjakova.

Grad i okolno područje je teško stradao za vrijeme kosovskog rata, kada je veliki broj albanskih civila ubijen i protjeran. Po povlačenju srpskih snaga, svi Srbi i Crnogorci, kao i veliki broj Roma, su proterani.[1]

Ime[uredi - уреди]

Ime grada dolazi od albanske riječi gjak ("krv").

Istorija[uredi - уреди]

Balkanski rat[uredi - уреди]

Srpski i crnogorski oficiri u Đakovici 1913. godine.

Đakovica se pominje među gradovima koji su stradali od srpske i crnogorske vojske tokom balkanskog rata. The New York Times prenosi da su ljudi na vešalima visili sa obe strane puta, i da je put za Đakovicu bio kao „aleja vešala“.[2] U području Đakovice su delovale crnogorske policijsko-vojne formacije pod nazivom Kraljevski žandarmerijski kor, u narodu poznatije kao krilaši, koje su počinile mnoge zloupotrebe položaja i nasilja, uglavnom nad nehrišćanskim stanovništvom.[3]

U Đakovici je sprovođeno i nasilno pokrštavanje katolika u srpsku pravoslavnu veru. Bečki Neue Freie Presse (od 20. marta 1913.) izveštava da je 7. marta pravoslavni sveštenik uz pomoć vojske nasilno pokrstio oko 300 đakovičkih katolika u pravoslavnu veru, a da je franjevac Pater Angelus, koji je odbio da se odrekne svoje vere, bio je mučen i potom ubijen bajonetom. Istorijski institut u Prištini navodi da je Crna Gora pokrstila preko 1.700 Albanaca u srpsku pravoslavnu veru u oblasti Đakovice marta 1913.[4] Savremeni albanski istoričar Zef Mirdita govori o "sistematskom progonu katoličkog klera" i ubistvima katoličkih prvaka.[5] On navodi podatak da je iz đakovačke oblasti tokom 1913. godine prevedeno u pravoslavlje oko 12.000 Albanaca katolika. Kasnije, zbog protesta zapada na pokrstavanje katolika, Crna Gora je popustila, i svi su vratili nazad svoju veru.[5]

Kosovski rat[uredi - уреди]

Djakovica nakon ratnih razaranja 1999.

Đakovica je jedan od gradova najteže pogođenih nasiljem u kosovskom ratu 1999.[6] Srpske vlasti su vršile sistematsko proterivanje stanovnika Đakovice u Albaniju, praćeno nasiljem, oduzimanjem dokumenata i spaljivanje kuća.[7] Naoružane jedinice su išle od vrata do vrata isterujući Albance iz njihovih domova.[8] Od početka NATO bombardovanja SRJ, skoro svakoga dana se dešavalo po neko ubistvo, a bilo je i nekoliko masovnih ubistava.[6] Policajci su ostavljali tela ubijenih na ulici, stvarajući atmosferu straha i ne dozvoljavajući rodbini da ih sahrani.[7]

1. i 2. aprila 1999. godine su počinjeni neki od najtežih zločina. Tokom policijske racije u naselju Ćerim ubijeno je preko 50 osoba.[6] 1. aprila uveče srpska policija je pobila žene i decu, sklonjene u jednom podrumu u Ulici Miloša Gilića, a zatim spalila njihova tela. Od 20 utvrđenih žrtava, 12 je bilo dece.[6][9] Procenjuje se da je između 24. marta i 2. aprila 1999. godine ubijeno oko 200 žitelja Đakovice, u nizu operacija “čišćenja” koje su po kućama sprovodili pripadnici VJ, srpske policije i paravojnih formacija.[6] Takođe, tokom progona u okolini Đakovice aprila 1999. godine, pripadnici srpske policije i VJ su ubili veliki broj ljudi, a tela najmanje 287 osoba su nakon rata nađena u masovnim grobnicama u Batajnici, u blizini Beograda.[9]

Oko 75 odsto stanovništva je raseljeno iz grada za vreme rata.[6] Spaljen je i stari grad u Đakovici, zajedno s džamijom Hamudi.

Po povlačenju srpskih snaga, svi Srbi i Crnogorci, kao i veliki broj Roma, su proterani.[1]

Naseljena mjesta[uredi - уреди]

Naseljena mjesta u opštini Đakovica:


Slavni ljudi[uredi - уреди]

Izvori[uredi - уреди]

Vanjske veze[uredi - уреди]