Metarski sistem

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
(Preusmjereno sa Metrični sistem)
  Države koje su metarski sistem službeno usvojile
  Države koje metarski sistem još nisu službeno usvojile (SAD, Mianmar i Liberija)
»Metarski sistem je za sve narode za sva vremena.« (Condorcet, 1791). Četiri svakodnevna uređaja za mjerenje koji imaju metarske kalibracije: mjerna traka kalibrirana u centrimetrima, termometar kalibriran u Celsiusovim stupnjevima, uteg od jednog kilograma i električni multimetar koji mjeri volte, ampere i ome.

Metarski sistem, naziv za decimalni sistem mjerenja koji se zvanično koristi u SI sistemu mjerenja. Metarski sistem se razvio nakon pada francuske monarhije. Nacionalini savjet republike je 1795. poništio dotada vrijedne mjere koje su se u čitavoj Francuskoj razlikovale. Stare mjere su zamijenjene jedinicama metarskog sistema.

Jedinica dužine[uredi - уреди | uredi izvor]

Metar je definisan kao desetmilionski dio dužine razmaka između pola i ekvatora. Podjela metra podliježe decimalnom sistemu sa latinskim i grčkim prefiksima.

Jedinica mase[uredi - уреди | uredi izvor]

Kao jedinica mase je definisan kilogram. Jedan kilogram je jednak prototipu normnog kilograma, čuvanog u Internacinalnom Uredu za Težine i Mjerenja (International Bureau of Weights and Measures ). Manja jedinica je gram koja po staroj definiciji odgovara težini jednog kubnog centimetra vode na temperaturi od 4 °C, kada voda ima najveću gustoću (anomalija vode). Nova definicija gram označuje kao hiljaditi dio normne jedinice kilograma (po SI-u) ili kao 1×10-3 kg.

Jedinica zapremine[uredi - уреди | uredi izvor]

Kao jedinica zapremine je definisan jedan litar što odgovara 1000 kubičnih centimetara.

Istorija[uredi - уреди | uredi izvor]

Poslije uvođenja metarskog sistema mjere, u Francuskoj je napravljen jedan štap dužine od jednog metra od spoja platine i iridijuma čije su kopije podijeljene po cijelom svijetu kao standard. Za standardiziranje težine je napravljen jedan cilindar od platine težine 1000 g (1 kg kao norma).

Na početku se Francuzi nisu htjeli pomiriti sa novim jedinicama koje su se tek 1840. probile u čitavoj zemlji. U Velikoj Britaniji metarski sistem je uveden tek 1864. godine paralelno sa britanskim Imperial Units sistemom. Godine 1866. metarski sistem je uveden i u SAD, a u Njemačku tek 1870/1871. godine.

Metarski sistem je prenešen na elektricitet, magnetizam, temperaturu itd. i od 1921. vrijedi kao Internationalni Sistem za mjeru (SI).

Vidi još[uredi - уреди | uredi izvor]