Prvi japansko-kineski rat

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Prvi japansko-kineski rat
First Sino-Japanese War.svg
Karta na kojoj su prikazani pokreti trupa i najvažniji okršaji
Datum 1. august 1894 – 17. april 1895
Lokacija Koreja, Mandžurija, Tajvan, Žuto more
Teritorijalne
promjene
Kinesko Carstvo predaje Tajvan, Penghu i poluotok Liaodong Japanskom Carstvu
Zaraćene strane
Qing Dynasty car Guangxu
Qing Dynasty carica majka Cixi
Qing Dynasty Li Hongzhang
Qing Dynasty Liu Kunyi
Qing Dynasty Song Qing
Qing Dynasty Ding Ruchang 
Japansko Carstvo Japan
Snage
630.000 ljudi 240.616 ljudi
Žrtve i gubici
35.000 mrtvih i ranjenih 1132 poginulih,
3758 ranjenih
285 naknadno umrih od rana
11.894 umrlih od bolesti
Prvi japansko-kineski rat
Battle of Songhwan improved.jpg
Japanese name
Shinjitai 日清戦争
Kyūjitai 日清戰爭
Rōmaji Nisshin sensō
Kinesko ime
tradicionalni kineski 甲午戰爭
Pojednostavljeni kineski 甲午战争
Hanyu Pinyin Jiǎwǔ Zhànzhēng
srpskohrvatski prijevod
japanski Japansko–Qing rat
kineski Rat Jiawua – odnosi se na 1894.godinu u
tradicionalnom seksagenarnom ciklusu

Prvi japansko-kineski rat se vodio od 1. augusta 1894. do 17. aprila između Japanskog Carstva na jednoj i carske Kine pod dinastijom Qing na drugoj strani. Uzrok rata bila je kontrola nad Korejom koja je u to vrijeme, pod vlašću dinastije Joseon nominalno bila tributarna država Kineskog Carstva, ali u kojoj je godinama trajala borba između dvije frakcije - konzervativnih tradicionalista koji su se oslanjali na Kinu i reformista koji su nastojali uvesti zapadnu tehnologiju i institucije po uzoru na Japan u vrijeme Meiji revolucije. Neposredni povod je bio seljački Donghak ustanak zbog čijeg gušenja je korejska vlada pozvala kineske trupe u pomoć, a na što je Japan poslao svoje trupe. Na početku sukoba, koji je počeo bez formalne objave, brojčana prednost je bila na kineskoj strani, ali su japanske snage bile bolje naoružane, opremljene, i što je još važnije, obučene zahvaljujući intenzivnom programu modernizacije u prethodnim decenijama. To je najviše došlo do izražaja na moru, pa je tako japanska carska mornarica u odlučujućoj bitci kod ušća rijeke Yalu 17. septembra 1894. nanijela odlučujući poraz brojčano jačoj kineskoj Beiyanškoj floti. S tako stvorenom prednošću na moru, japanske snage su zauzele cijelu Koreju i prodrle duboko u Mandžuriju, zauzele Peskadorske Otoke te se iskcrale na obalu Kine. Ti su porazi natjerali kinesku vladu da sklopi Mir u Shimonosekiju kojim je Japanu predala Tajvan, Peskadore i poluotok Liaodong te priznala Koreju kao dio japanske interesne sfere. Kratkotrajni trijumfalni rat je imao dalekosežne posljedice, učinivši od Japana velesilu, dok je u Kini sramotan poraz izazvao duboko nezadovoljstvo vladavinom dinastije Qing te potakao Bokserski ustanak, a potom i Xinhai revoluciju kojom će ona biti zbačena nepune dvije decenije kasnije.

Vanjske veze[uredi - уреди | uredi izvor]