Razlike između izmjena na stranici "Horor film"

Idi na navigaciju Idi na pretragu
Obrisana 22 bajta ,  prije 6 godina
m/м
robot kozmetičke promjene
m/м (robot kozmetičke promjene)
 
__SADRŽAJ__
== 1890. - 1960. ==
Prvi filmovi koji se mogu smatrati hororima jesu neka nema, kratkometražna ostvarenja [[Žorž Melijes|Žorža Melijesa]] iz sredine 90ih 19-og veka, među kojima se kao prvi horor film ikada izdvaja ''[[Le Manoir du diable|Đavolja kuća]]'' (Đavolja kuća) iz 1896. godine. Tri godine kasnije, pojavljuju se prvi japanski filmovi strave i užasa, a [[1910]]. i prvi horor-blokbaster - ''Frankenštajn''.
Prvi dugometražni filmovi ove vrste se pojavljuju sa '''Kvazimodom''' - prvim ''dugometražnim'' čudovištem u istoriji filma, junakom romana ''Zvonar Bogorodičine crkve u Parizu'' [[Viktor Igo|Viktora Igoa]]. Dvadesete godine prošlog veka su period kada nastaju neka od najpoznatijih imena iz sveta filma: ''Doktor Džekil i Gopsodin Hajd'' (1920), ''Nosferatu'' (1922) - prva adaptacija [[Abraham Stoker|Bram Stokerovog]] romana ''[[Drakula]]'', ''Fantom iz opere'' (1925), ''Fantomska kočija'' (1927). To je doba kada stvaraju prve holivudske zvezde horor filma - Lon Čejni Stariji, [[Bela Lugoši]] i [[Boris Karlof]]. Godine 1941. pojavljuje se film ''Vukodlak'' - ne prvi te vrste, ali svakako od najvećeg uticaja na režisere današnjih [[akcioni horor|akcionih horora]].
1950e godine u žanr strave i užasa donose nove teme, kao što su: invazija vanzemaljaca, napad zombija, mutiranje insekata i reptila, ali i čoveka usled nuklearnog zagađenja (Drugi svetski rat). Tada se horor prvi put grana na dva žanra: ''apokaliptični horor'' (koji danas spada u naučnu fantastiku) i ''demonski horor'' koji je danas evoluirao u nekoliko vrsta. [[Kristofer Li]] 1957. godine glumi u ''Prokletstvu Frankenštajna'', a prve savremene horor filmove počinje da stvara Terens Fišer.
 
== 1960. - 1980. ==
 
Ovo je period kada nastaju najkvalitetniji i najnagrađivaniji horor filmovi. Horor žanr do tada nije smatran ''jakom'' kategorijom, mnogi filmovi su bili nepravedno potcenjivani i smatrani popularnom zabavom publike. Šezdesetih godina se pojavljuju veoma uspešne filmske adaptacije mračnih priča [[Edgar Alan Po|Edgara Alana Poa]], a prvim savremenim horor-blokbasterima počinju da se grade, odnosno završavaju karijere. Naime, nagrađivanim [[psihološki horor|psihološkim hororom]] [[Rozmarina beba]] iz 1968. godine [[Roman Polanski]] postaje svetski poznat i priznat režiser, što samo potvrđuje filmom [[Stanar (film)|Stanar]] - njegovim trećim hororom, snimljenim nekoliko godina kasnije. Filmovima [[Psiho (film)|Psiho]] i [[Ptice (film)|Ptice]], karijera [[Alfred Hičkok|Alfreda Hičkoka]] dostiže vrhunac. Još jedan uticajan film bio je [[Noć živih mrtvaca]] iz 1968. godine koji je kasnije doživeo brojne rimejkove.
 
Sedamdesetih godina u bioskope izlaze čuveni [[Isterivač đavola]] sa glumačkom ekipom koju čine [[Elen Berstin]], [[Linda Bler]], [[Maks fon Sidou]] i drugi, kao i film [[Isijavanje]] - [[Stenli Kjubrik|Stenlija Kjubrika]]. To je doba novih tema u ovom žanru - sada postaju popularni ''zlo dete'', ''isterivanje đavola'', kao i teme tada nastalih [[splater filmova|splater filmova]]. Najpoznatiji iz tog perioda su, pored pomenuta dva, i ''Alis, slatka Alis'' sa [[Bruk Šilds]], ''Predskazanje'' sa [[Gregori Pek|Gregorijem Pekom]], ''Brda imaju oči'', ''Teksaški masakr motornom testerom'', ''[[Keri (film iz 1976)|Keri]]'', kao i ''[[Noć veštica (film iz 1978)|Noć veštica]]'' i ''Petak 13'' koji su imali velik finansijski uspeh. Kanadski reditelj Dejvid Kronenberg tada stiče međunarodnu slavu, iako je njegove ''splatere'' kritika loše ocenila.
 
Poslednji od kritike hvaljeni film pre nego što nastupi ''doba loših horora'' jeste [[Osmi putnik]] - [[Ridli Skot|Ridlija Skota]]. Osvojio je brojne nagrade kritike, ali i veliku finansijsku dobit. [[Američki filmski institut]] ga je proglasio 33. najboljim filmom svih vremena. [[Sigorni Viver]] je za ulogu poručnika Riplija nominovana za [[Oskar za najbolju glavnu glumicu]].
 
== 1980. - 2000. ==
Period od 80ih do sredine 90ih godina prošlog veka se smatra periodom loših horor filmova, odnosno dobom [[slešer film|slešera]]. Slešeri su filmovi u kojima je glavni lik psihopata, serijski ubica, sa kojim najčešće dolaze u susret tinejdžeri, uglavnom u napuštenim kućama ili letnjim kampovima. Naime, ovi filmovi strave i užasa su snimani velikom brzinom, a za njihovo snimanje su izdvajane minimalne sume novca, i glavni cilj režisera bio je velik komercijalni uspeh za kratko vreme. Neki od horora 70ih su tada doživeli nastavke, poput filmova: ''Noć veštica'', ''Petak 13'' koji je imao čak 11 nastavaka, ''Strah u Ulici brestova''...
Snimanje slešera se nastavlja i u drugoj polovini 90ih, ali sa dva izuzetka: 1992. godine izlazi dobitnik tri Oskara, gotički horor [[Drakula (film iz 1992)|Drakula]] sa glumačkom ekipom koju čine [[Entoni Hopkins]], [[Kijanu Rivs]], [[Vinona Rajder]], [[Monika Beluči]] i [[Gari Oldman]], a koji potpisuje [[Fransis Ford Kopola]]. Dve godine kasnije pojavljuje se visokobudžetni gotički horor [[Intervju sa vampirom]] sa [[Tom Kruz|Tomom Kruzom]], [[Bred Pit|Bredom Pitom]], [[Antonio Banderas|Antonio Banderasom]]om i [[Kirsten Danst]] u glavnim ulogama. Film je bio nominovan za dva Oskara, a njegova zarada danas iznosi preko 220 miliona dolara.
 
Kasnih devedesetih se snimaju brojne parodije na temu horora iz 80ih godina. Četiri poslednja velika horora prošlog veka bila su ''[[Anakonda (film)|Anakonda]]'', ''Znam šta se radili prošlog leta'', ''[[Vrisak (film)|Vrisak]]'' i veliki bioskopski hit - film [[Mumija (film iz 1999)|Mumija]] sa [[Rejčel Vajs]] i Brendanom Frejzerom u glavnim ulogama.
 
== 2000. - 2010. ==
Početak te decenije nije obeležen prevelikim brojem horor filmova. Slešeri su imali još dva velika uspeha pre nego što su polako počeli biti smenjivani nekim drugim podžanrovima horora: to su bila dva blokbastera, koja su napunila bioskope širom sveta - [[Poslednja ekskurzija]] i [[Pogrešno skretanje]]. 2001. godine pojavljuje se prvi veliki psihološki horor posle ''Isijavanja'' iz 70ih godina prošlog veka - to je bio film [[Duhovi u nama]], španskog režisera [[Alehandro Amenabar|Alehandra Amenabara]], sa [[Nikol Kidman]] u glavnoj ulozi. Usledili su filmovi ''[[Duhovi prošlosti]]'' sa [[Mišel Fajfer]], ''Rupa'' i ''Prsten'', ''[[Pakt sa vukovima]]'' sa [[Monika Beluči|Monikom Beluči]], ''[[Zora živih mrtvaca]]'', ''Amitivilski užas'', ''[[28 dana kasnije]]'', ''[[Van Helsing (film)|Van Helsing]]'' sa [[Hju Džekmen|Hjuom Džekmenom]], ''Ogledala'', zatim parodija na horor filmove - ''Mrak film'', ali i dva slešera, koja su ostvarila znatnu zaradu: ''Hostel'' i ''Testera''.
 
Veoma uspešan psihološki horor 2010. godine bio je [[Crni labud (film)|Crni labud]], za koji je Natali Portman osvojila [[Oskar za najbolju glavnu glumicu]], a koji je zaradio više od 225 miliona dolara u bioskopima širom sveta. Godinu dana kasnije akcioni horor ''Vukodlak'' sa [[Entoni Hopkins|Entonijem Hopkinsom]], [[Benisio del Toro|Benisiom del Torom]] i [[Emili Blant]] dobija ''Oskar za najbolju šminku''.
 
== Poznati stvaraoci horora ==
Prvi veliki režiser filmova strave i užasa bio je [[Alfred Hičkok]]. Iako je do svoja dva kultna horor filma imao veoma ostvarenu karijeru, oni su mu doneli ogromnu slavnu i uspeh. Film [[Psiho (film)|Psiho]] je bio nominovan za četiri, a [[Ptice (film)|Ptice]] za jednog [[Oskar|Oskara]]a. [[Roman Polanski]] filmom ''Odbojnost'' sa [[Katrin Denev]], započinje svoju trilogiju ''Užasi stana'', koju nastavlja i danas popularnom [[Rozmarina beba|Rozmarinom bebom]] sa [[Mija Farou|Mijom Farou]], a završava filmom [[Stanar (film)|Stanar]] sa [[Izabel Ađani]]. Sa ova tri filma ušao je u [[Holivud]] kao jedan od najboljih ne-američkih režisera na svetu. Danas su dva najuspešnija režisera horor filmova [[Giljermo del Toro]] i [[Tim Berton]], koji u sve svoje filmove dodaje svoju specifičnu notu morbidnosti. Njegovi najuspšeniji horor filmovi su ''[[Svini Tod: Pakleni berberin iz ulice Flit]]'', ''[[Mrtva nevesta]]'' i ''[[Uspavana dolina (film)|Uspavana dolina]]''.
 
== Podela horor filmova ==
* [[Splater film]] - horor koji zastrašuje scenama nasilja i mučenja.
Primer: ''Hostel'', ''Testera'', ''Brda imaju oči'', ''Amitivilski užas''...
* [[Slešer film]] - film čiji je glavni lik psihopata ili serijski ubica, koji najčešće ubija tinejdžere koji tokom raspusta provaljuju u napuštene ''uklete'' kuće ili borave u letnjim kampovima.
Primer: ''Petak 13'', ''[[Noć veštica (film iz 1978)|Noć veštica]]'', ''[[Poslednja ekskurzija]]''...
* [[Akcioni horor]] - filmovi sa vampirima, vukodlacima, zombijima; imaju elemente akcionog filma i avanture.
Primer: ''[[Van Helsing (film)|Van Helsing]]'', ''[[Mumija (film iz 1999)|Mumija]]'', ''[[Povratak mumije]]''...
* [[Psihološki horor]] - horor koji izaziva strah muzikom, kadrovima ili činjenicama koje zaključuje publika, a koje glavni junak ne može da shvati; to su filmovi koji treba da uplaše gledaoca bez upotrebe fizičkog nasilja.
Primer: ''[[Rozmarina beba]]'', ''[[Crni labud (film)|Crni labud]]'', ''[[Duhovi u nama]]''...
* [[Gotički horor]] - film sa elementima horora i ljubavne drame, često adaptacija nekog romana.
Primeri: ''[[Intervju sa vampirom]]'', ''[[Drakula (film iz 1992)|Drakula]]'', ''Pusti pravog unutra''...
 

Navigacijski meni