Fašizam

From Wikipedia

Fašizam je naziv za ideologije i pokrete koji smatraju kako je država temelj ljudskog društva, odnosno institucija koja treba u potpunosti nadzirati svaki aspekt društvenog života.

Fašizam je ime dobio po pokretu koga je u Italiji osnovao Benito Mussolini i koji je bio na vlasti do 1922. do 1943. godine. Fašizam je poslužio inspiracija za mnoge druge pokrete u Evropi i svijetu prije drugog svjetskog rata, od kojih je najpoznatiji nacionalsocijalizam koji je vladao Njemačkom od 1933. do 1945. godine.

Fašistički režimi i pokreti su se razlikovali od zemlje do zemlje, ali im je zajednička bilo stavljanje države iznad pojedinca i njegovih prava, politički sistem izgrađen oko jedne stranke i jednog vođe, te korporativni ekonomski sistem kome je cilj bio postići harmoniju između različitih društvenih klasa.

Fašizam se često opisuje kao ekstremni oblik nacionalizma, s obzirom da su većina država u kojima se pojavio bile nacionalne države. U višeetničkim sredinama se fašizam često manifestirao kroz etničku, rasnu i vjersku netoleranciju, čiji je krajnji izraz bio Holokaust.

Prava pojedinca u fašizmu su skroz ukinuta, a nasilje je bilo institucionalizirano kao oruđe unutrašnje, pa i vanjske politike. Bila je dozvoljena samo jedna stranka, a sloboda štampe i izražavanja nisu postojale.

Fašizam je nestao sa historijske scene s krajem drugog svjetskog rata, iako su i poslije nastajali režimi s određenim primjesama fašizma.

Fašizam se danas uglavnom koristi kao pejorativan termin kojim se neki režim, institucija ili pojedinac opisuje kao neopravdano represivan.

Sadržaj/Садржај 1 Izraz fašizam 1.1 Definicije i opseg riječi 1.2 Autoritarna i totalitarna država 1.3 Fašist kao epitet 2 Italijanski fašizam 3 Razlike i sličnosti s nacizmom 3.1 Rasizam 3.2 Religija 3.3 Vanjski poslovi 4 Ekonomsko planiranje 5 Fašizam i religija 5.1 Fašizam i Rimokatolička crkva 5.2 Fašizam i protestantske crkve 6 Fašizam, seksualnost i rodne uloge 7 Eksterni linkovi

[uredi - уреди] Izraz fašizam

[uredi - уреди] Definicije i opseg riječi

Glavni članak: Definicije fašizma

[uredi - уреди] Autoritarna i totalitarna država

[uredi - уреди] Fašist kao epitet

Glavni članak: Fašist (epitet)

[uredi - уреди] Italijanski fašizam

V. također: Fascio i Italijanski fašizam

[uredi - уреди] Razlike i sličnosti s nacizmom

Glavni članak: Nacizam

[uredi - уреди] Rasizam

[uredi - уреди] Religija

[uredi - уреди] Vanjski poslovi

[uredi - уреди] Ekonomsko planiranje

Podrobnije informacije: Ekonomija Italije pod fašizmom

[uredi - уреди] Fašizam i religija

Glavni članaks: Religija u nacističkoj Njemačkoj, Neofašizam i religija, Klerofašizam, Islamofašizam, and Kristofašizam

[uredi - уреди] Fašizam i Rimokatolička crkva

[uredi - уреди] Fašizam i protestantske crkve

[uredi - уреди] Fašizam, seksualnost i rodne uloge

Podrobnije informacije: Rodna uloga

[uredi - уреди] Eksterni linkovi

Ovaj okvir: vidi • diskusija • uredi Političke ideologije
Anarhizam · Fašizam · Feminizam · Komunizam · Komunitarizam · Konzervativizam · Kršćanska demokracija · Liberalizam · Libertarijanizam · Nacionalizam · Socijaldemokracija · Socijalizam · Zelena politika
Odnosi prema političkim stranka: Ideologije stranaka · Stranke po ideologijama