Petrikon

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Jump to navigation Jump to search
Naselja ranog srednjeg veka na području današnjeg Novog Sada.

Petrikon ili Petrik je bio srednjovekovno utvrđenje na području današnjeg Petrovaradina.

Istorija[uredi - уреди | uredi izvor]

U antičko doba, na prostoru današnjeg Petrovaradina je postojao rimski Kuzum, koji je stradao u vreme najezde Huna u 5. veku. Kuzum je kasnije obnovila Vizantija pod imenom Petrikon. Prema jednoj tvrdnji, ovo utvrđenje je obnovljeno u vreme cara Justinijana I Velikog između 535. i 555. godine.[1] Međutim, prema drugoj tvrdnji, naziv Petrikon se prvi put pominje u 12. veku.[2]

Vizantinci su područjem današnjeg Srema i Petrovaradina vladali u više navrata. Prvi put je Vizantija uspostavila kontrolu nad ovim prostorom do kraja 5. veka. Potom je tu formirana vizantijska provincija Panonija, koja je obuhvatala istočne i centralne delove današnjeg Srema. Vizantijsku vlast u Sremu osporavali su Istočni Goti i Gepidi, koji su se sukobljavali oko kontrole nad ovim područjem.

U drugoj polovini 6. veka, vizantijsku Panoniju osvajaju Avari, koji vladaju tim prostorima do kraja 8. veka. Potom područje današnjeg Petrovaradina ulazi u sastav Franačke države Karla Velikog, zatim u sastav Bugarskog carstva, a nakon toga u sastav Samuilovog (Makedonskog) carstva. U vreme cara Samuila je Sremom upravljao vojvoda Sermon, čiji su zlatnici nađeni u 19. veku u jednom petrovaradinskom vinogradu.

Vizantija ponovo uspostavlja kontrolu nad Sremom 1018. godine, nakon čega Vizantinci u Sremu formiraju novu pokrajinu pod nazivom Tema Sirmijum. U borbama između Ugarske i Vizantije, tvrđava Petrikon dolazi pod kontrolu Ugarske, ali je potom ponovo zauzima Vizantija. Od 1181. godine ovo područje je pod upravom Ugarske, čime se okončala i prisutnost Vizantije na prostoru današnjeg Petrovaradina. U 13. veku, tokom ugarske vlasti, tvrđava se pominje pod novim imenom - Petrovaradin.

Literatura[uredi - уреди | uredi izvor]

  • Enciklopedija Novog Sada, knjiga 20, Novi Sad, 2002. (odrednice: Petrovaradin, Petrovaradinska tvrđava)
  • Veljko Milković, Petrovaradin i Srem - misterija prošlosti, Novi Sad, 2003.
  • Radenko Gajić, Petrovaradinska tvrđava - Gibraltar na Dunavu, Sremski Karlovci, 1993.
  • Agneš Ozer, Petrovaradinska tvrđava - vodič kroz vreme i prostor, Novi Sad, 2002.

Reference[uredi - уреди | uredi izvor]

Vidi još[uredi - уреди | uredi izvor]