Lindisfarnska evanđelja

Izvor: Wikipedia

Lindisfarnska evanđelja (engleski: Lindisfarne Gospels je naziv za ranosrednjovjekovni latinski iluminirani rukopis čiji se tekst sastoji od četiri evanđelja, a koji je izrađen u Lindisfarneu u Northumbriji (današnja sjevernoistočna Engleska) krajem 7. ili početkom 8. vijeka. Rukopis je bogato ilustriran slikama koje se smatraju jednim od najljepših primjeraka tzv. insularne ili hiberno-saksonske umjetnosti, odnosno stila koji je kombinirao anglosaksonske sa motivima keltskog kršćanstva. Tekst je u potpunosti očuvan, kao i knjiga (sa izuzetkom korica), što je rijetkost za rukopise takve starosti.

Pretpostavlja se da je knjigu izradio redovnik Eadfrith u počast svog prethodnika sv. Cuthberta. Tekst evanđelja je ispisan insularnim pismom. Rukopis je originalno bio vezan u zlatom optočene korice koje je izradio redovnik po imenu Billfrith, ali su one izgubljene za vrijeme vikinških napada u 8. vijeku. Dva vijeka kasnije je Aldred Pisar na rubovima stranica dodao staroenglesku glosu - prevodeći tekst od riječi do riječi - te tako načinio prvi engleski prijevod Evanđelja.

Pretpostavlja se da se tekst čuvao u Durhamskoj katedrali sve do Ukidanja samostana u 16. vijeku. Tokom 17. vijeka je došao u posjed Roberta Brucea Cottona, plemića i antikvara koji ga je smjestio u Cottonovu biblioteku. Odatle je u 18. vijeku prešla u Britanski muzej, a od osnivanja Britanske biblioteke 1973. se čuva u njoj.

Izvori[uredi - уреди]

Literatura[uredi - уреди]

  • Calkins, Robert G. Illuminated Books of the Middle Ages. Ithaca, New York: Cornell University Press, 1983.
  • De Hamel, Christopher. A History of Illuminated Manuscripts. Boston: David R. Godine, 1986.
  • Walther, Ingo F. and Norbert Wolf. Codices Illustres: The world's most famous illuminated manuscripts, 400 to 1600. Köln, TASCHEN, 2005.
  • Brown, Michelle P., The Lindisfarne Gospels: Society, Spirituality and the Scribe. London: The British Library, 2003
  • Brown, Michelle P., The Lindisfarne Gospels and the Early Medieval World. London: The British Library, 2010

Eksterni linkovi[uredi - уреди]