Peshawar

Izvor: Wikipedia
Pešavar
پشاور (urdu)
Osnovni podaci
Država  Pakistan
Pokrajina Hajber-Pahtunva
Stanovništvo
Stanovništvo 3.055.254 (2010)
Gustina stanovništva 1.354 st./km²
Položaj
Koordinate 34°00′N 71°30′E / 34, 71.5
Nadmorska visina 510 m
Površina 2.257 km²
Pešavar na karti Pakistan
Pešavar
Pešavar
Pešavar (Pakistan)
Ostali podaci
Gradonačelnik Hadži Gulam Ali
Poštanski kod 25000
Pozivni broj 092

Pešavar (paštu: پېښور‎; hindko: پِشور; urdu: پشاور‎; eng. Peshawar; perz. پیشاور „pogranični grad“) je glavni grad pakistanske provincije Hajber-Pahtunva sa 3.055.254 stanovnika (2010). Takođe je administrativni i ekonomski centar teritorije Plemenska područja pod federalnom upravom.[1]

Pre podele Britanske Indije zvao se Purušapura, od sanskritske reči Pušpapura, što je značilo „grad cveća“.

Pešavar se nalazi u velikoj dolini blizu istočnog ulaza u klanac Hajber, između iranske visoravni i doline Inda. To je strateška lokacija na raskršću puteva koji vode ka Centralnoj Aziji i južnoj Aziji.

Pešavar ima jedan državni i jedan privatni univerzitet. Pored grnčarije, u gradu se proizvode tekstil i cipele.

Klima[uredi - уреди]

Klimatski dijagram Pešavara

Pešavar po Kepenovoj klasifikaciji ima polusuvu klimu sa vrlo vrućim letima i blagim zimama. Zima počinje sredinom novembra i traje do kasnog marta. Letnji meseci su od maja do septembra. Srednje najviše dnevne temperature u toku leta prelaze 40°C, dok je srednja minimalna temperatura 25°C. Srednja minimalna dnevna temperatura u tomu zime je 4°C, a maksimalna 18,35°C.

Za razliku od većeg dela Pakistana Pešavar ne leži u zoni monsuna. Kiše ima i u leto i u zimu.

Istorija[uredi - уреди]

Džamija Al-Zaruni u Pešavaru

Pešavar su osnovali pre oko 2.000 godina kraljevi Gandhara i duže vreme je trgovački centar između indijskog potkontinenta, Avganistana i centralne Azije. Grad je bio istočna granica Kušanskog carstva pod Kaniškom. 1275. godine grad je posetio Marko Polo.

Babur, osnivač Mogulskog carstva, sagradio je u Pešavaru utvrđenje 1530. godine. Kasnije je, tokom izgradnje puta DelhiKabul i stvaranjem vrtova pod Šer Kan Surijem, započeo razvoj Pešavara.

Godine 1834. u Pešavar su upali Siki pod vođstvom Maharadže Randžit Singa i zapalili su veliki deo grada. Siki su upravljali gradom preko 30 godina. Nakon raspada Sikskog carstva, zbog svađa u porodici Maharadža, Britanci su preuzeli kontrolu.

Pred teroristički napad 11. septembra 2001. godine Osama Bin Laden je razgovarao u jednom pešavarskom hotelu, u kome su, imeđu ostalih, bili smešteni i teroristi.

Demografija[uredi - уреди]

Građani Pešavara su većinom Paštuni. Paštuni čine značajanu nacionalnu grupu i većinski narod u pakistanskoj provinciji Hajber-Pahtunva. Paštuni žive i u Avganistanu, gde su takođe značajna etnička grupa. Druga najveća grupa su Hindkovanci. Pored njih, u gradu žive desetine hiljada Tadžika, Hazara, Uzbeka, Persijanaca i drugih.

Izbeglice[uredi - уреди]

Zbog Avganistanskog građanskog rata i sovjetske invazije, veliki broj izbeglica se slivao u Pešavar. Na mestu ranijeg kampa za izbeglice Nasir Bag i Kača Garni[2] 2002. godine je nastala nova zajednica, Regi Lalma.

Od 2007. godine, napravljeni su novi kampovi za prihvat izbeglica u Pešavaru. U delu grada Hajatabad nalazi se puno izbeglica iz Avganistana.[3]

Izvori[uredi - уреди]

  1. "Administrative System". Government of the Federally Administered Tribal Areas. http://www.fata.gov.pk/index.php?link=3. pristupljeno 12. 12. 2007.. 
  2. UNHCR januar 2006 Avgani u Pešavaru Kača Garni strana 15
  3. UNHCR januar 2006 Avgani u Pešavaru Hajatabad strana 16

Spoljašnje veze[uredi - уреди]