Apolinarije Laodikijski

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu

Apolinar iz Laodiceje (oko 305/310 - † 390) je bio hrišćanski bogoslov i episkop iz Laodikije u Siriji.

On je, zajedno sa svojim ocem, Apolinarijem Starijim, priređivao Stari Zavet u obliku homerske i pindarske poezije, a Novi Zavet u vidu Platonovskih dijaloga, kada je car Julijan zabranio hrišćanima da uče klasike. Napisao je podrobno opovrgavanje Porfirijevog traktata protiv hrišćana. Smatra se jednim od najučenijih bogoslova svoga vremena. Bio je prijatelj Svetog Atanasija i branilac nikejskog učenja.

U učenju o Trojstvu je odbacio savelijanstvo i troboštvo. Najpoznatiji je po svome žestokom protivljenju Arijanizmu, koji je poricao božanstvo Isusa, što je Apolinarija odvelo njegovom oboženju, odnosno poricanju čovečijeg uma (odnosno racionalne ljudske duše; gr: νους nus) u Hristu. Apolinarije smatra da Hrist nije jednosuštan ljudima po razumu, jer je posedovao božiji, a ne ljudski um. Hrist je različit ali "sličan" ljudima, jer je primio ljudsko telo i dušu, sa izuzetkom čovječjeg uma, kojeg je zamenio Božanski logos.

Apolinarije Laodikijski je smatrao da ova jednosušnost Boga i Hrista ne povlači nužno potpuno jedinstvo jednosušnih, jer i ljudi su po svojoj suštini "jedno i isto", ali time oni ništa manje nisu i različiti. A Božije Trojedinstvo je još nedostižnije. Ipak, njegovo učenje je izvršilo veliki uticaj na monofisitske bogoslove, pa ga neki smatraju osnivačem monofizitstva. [1]

Crkva nije prihvatila ovo učenje jer su implikacije radikalne – ako Hrist nije imao ni razumnu dušu (ili um) ni volju, to bi značilo da nije bio ni stvarni čovek. Pravoverno crkveno učenje glasi da je ovaploćenjem Hristos primio ljudsku prirodu u njenoj celini, uključujući i razumnu dušu i volju, tako da je Apolinarijevo učenje, nazvano Apolinarizam, proglašeno za jeres. [2]

Izvori[uredi - уреди | uredi izvor]