Protesti na trgu Tiananmen

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Kinez privremeno blokira put tenkovima, koji su dan ranije prisilno uklonili prosvjednike s trga. Snimljena 5. lipnja 1989. godine, ovo je jedna od najpoznatijih i najikonskijih fotografija ovog događaja.

Protesti na trgu Tianmen su izraz kojim se opisuju masovne demonstracije koje su se u proljeće 1989. godine odigravale u Pekingu, glavnom gradu NR Kine, a u kojima su njihovi učesnici, uglavnom studenti pekinških univerziteta, od vlade na čelu sa Komunističkom partijom Kine (KPK) zahtijevali dalekosežne političke reforme u smjeru demokratizacije tadašnjeg kineskog društva. Njihovi uzroci se tradicionalno tumače negativnim posljedicama ekonomskih reformi Deng Xiaopinga, a povod za izbijanje je bila smrt bivšeg partijskog čelnika Hu Yaobanga, poznatog kao glavnog zagovornika političkih reformi.

Demonstracije, koje su se odigravale na glavnom pekinškom trgu Tjenanmen su dobile snažnu podršku, te je do maja na ulicama Pekinga znalo demonstrirati i do milion ljudi; istovremeno su pokazale i duboke podjele unutar samog vodstva Partije oko toga da li i kako treba prihvatiti zahtjeve demonstranata. Vodstvo KPK je na kraju u maju odlučilo demonstracije okončati vojnom silom, nakon što je Deng stao na stranu tvrdolinijaša.

Nakon višednevnih priprema su u noći 3/4. juna 1989. jedinice Narodnooslobodilačke armije rastjerali demonstrante i uklonile barikade koristeći vatreno oružje i oklopna vozila, pri čemu je došlo do najvećeg krvoprolića u historiji Pekinga u 20. vijeku, a što se često naziva Tjenanmenski masakr. Pokušaji nastavka demonstracija su krvavo ugušeni sljedećih dana, a uslijedile su masovna hapšenja i čistke, koje su za posljedicu imale nestanak reformatorske struje i kraj nastojanja da se u NR Kini uvede liberalna demokracija zapadnog tipa. Dok se u zapadnom svijetu ti događaji slave kao borba za demokraciju, u Kini, gdje se za njih koristi izraz Incident 4. juna, predstavljaju tabu temu i predmet su izuzetno stroge cenzure u medijima.

V. također[uredi - уреди | uredi izvor]

Vanjske veze[uredi - уреди | uredi izvor]