Clyde

Izvor: Wikipedia
Clyde
Uisge Àir
EastGlasgow.JPG
Rijeka Clyde kod Glasgowa
Lokacija
Države  Ujedinjeno Kraljevstvo
Pokrajine  Škotska
Gradovi Greenock, Port Glasgow, Glasgow, Lanark, Bothwell
Hidrografija
Izvor
  – aps. visina
  – koordinate
Masiv Lowther (Južni Lanarkshire)
278 m
55° 24′ 23″ N, 3° 39′ 8″ W
Ušće
  – aps. visina
  – koordinate
  – vrsta
Dumbarton
m
55° 57′ 30″ N, 4° 42′ 30″ W
estuarij
Dužina 170 km
Vodopadi Falls of Clyde
Hidrologija
Sliv
  – površina
atlanski
4,000 km²
Ulijeva se u Atlanski ocean (Firth of Clyde)
Transport
Plovnost do Glasgowa
Luke Glasgow, Port Glasgow i Greenock

Clyde čita se Klajd (škotsko-gelski: Abhainn Chluaidh) je najpoznatija i najznačajnija rijeka na zapadu Škotske duga oko 170 km.[1]

Geografske karakteristike[uredi - уреди]

Clyde je kod svog izvora u močvarnom kraju Južnih visoravni bistar i pun riba. Od tamo teče prema sjeveru kroz dolinu omeđenu riječnim terasama nekih 48 km, sve do periferije Biggara. Tu naglo mijenja smjer i skreće na sjeverozapad, i u dužini od 24 km, ima pad od 30 metara, pa ima brojne slapove. Još su veći oni kod sela New Lanark zvani - Falls of Clyde, gdje rijeka u dužini od 6,4 km ima pad od 75 m.[1]

Taj hidroenergetski potencijal koristio se početkom 19. vijeka za pokretanje predionica pamuka, a danas za rad manjih hidroelektrana.[1]

Kod sela Crossford (Južni Lanarkshire), rijeka ulazi u široku dolinu, poznatu po uzgoju konja pasmine - Clydesdale. U svom toku od Hamiltona prema sjeveru, Clyde je bio poznat po rudnicima ugljena i teškoj industriji.[1] Nakon povećanja trgovine sa Novim svijetom u 18. vijeku, tadašnji širok i preplitki Clyde je jaružanjem produbljen, pa je postao plovan do Glasgowa, koji je ubrzo postao veliki industrijski grad i najveći svjetski centar brodogradnje.[1]

Sliv rijeke Clyde na karti Škotske

Nekad slavna brodogradilišta - Clydesida, koja su se prostirala u dužini od 32 km ispod Glasgowa, nisu izdržala međunarodnu konkurenciju koja se pojavila nakon Drugog svjetskog rata. Rijeka doseže svoj estuarij - Firth of Clyde, probijajući se kroz brdovit kraj, kod gradova Dumbarton i Greenock.

Od Dumbartona se Estuarij Firth of Clyde proteže u dužinu od nekih 105 km, sve do malog otoka Ailsa Craig.[1]

Atraktivni estuarij je dugo vremena bio neobično popularna turistička destinacija. Najveće luke u Estuariju Firth of Clyde su Glasgow, Port Glasgow i Greenock.[1]

Sliv Clydea velik je oko 4,000 km², i proteže se najvećim dijelom po Central Lowlandsu, točnije po teritoriju regija Južni Lanarkshire, Argyll i Ayrshire.

Izvori[uredi - уреди]

  1. 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6 "River Clyde" (engleski). Encyclopædia Britannica. http://www.britannica.com/EBchecked/topic/122667/River-Clyde. pristupljeno 08. 12. 2014. 

Vanjske veze[uredi - уреди]