Bitka kod Lalakaona

Izvor: Wikipedia
Bitka kod Lalakaona
Segment bizantsko-arapskih ratova
Datum 3. septembar 863
Lokacija rijeka Lalakaon, Paflagonija, Asia Minor
Rezultat odlučujuća bizantska pobjeda
Zaraćene strane
Emirat Melitene Bizantsko Carstvo
Komandanti i vođe
Omar al-Aqta 
(?)Karbeas 
(?)Mihailo III
Petronas Patrikios
Nasar

Bitka kod Lalakaona (grčki: Μάχη τοῦ Λαλακάοντος) ili Bitka kod Po(r)sona (grčki: Μάχη τοῦ Πό(ρ)σωνος)[1] se odograla 863. za vrijeme bizantsko-arapskih ratova u Paflagoniji (današnja sjeverna Turska) između bizantske vojske pod vodstvom Petronasa Patrikiosom, ujakom cara Mihaila III [2] na jednoj, te arapske vojske pod Omarom al-Aktom, emirom Melitene (današnja Malatya) na drugoj strani. Do nje je došlo nakon što je Omar, poznat po nizu uspješnih pohoda protiv Bizantinaca u prethodnim decenijama, pokrenuo veliki pohod na bizantska područja na obali Crnog mora; dok je Omar uspio rastjerati manje bizantske koje su ga nastojale zaustaviti, Bizantinci su tokom njegovog pohoda uspjeli mobilizirati tri velike vojske. One su se 2. septembra uspjele spojiti kod rijeke Lalakaon i Omaru zapriječiti put, te ga opkoliti. Dan kasnije se Omar pokušao probiti, ali je u bitci poginuo, a njegova vojska sasvim uništena, s izuzetkom malog kontingenta na čelu sa njegovim sinom koji je uspio pobjeći, ali je ubrzo nakon toga zarobljen.

Bizantinci su taj događaj shvatili kao veliku pobjedu, odnosno odmazdu za pljačku Amoriona 838. godine, pa je ona predstavljala značajnu inspiraciju za bizantsku književnost, uključujući Pjesmu Armorija. Kasniji događaji su opravdali taj stav, jer su Bizantinci pobjedu iskoristili kako bi prodrli u Armeniju i zauzeli niz dotadašnjih arapskih područja u Maloj Azij; time je u značajnoj mjeri eliminirana dotadašnja prijetnja koju su Arapi sa istočnih granica predstavljali Carstvu, odnosno bizantsko-arapski ratovi ušli u novu višedecenijsku fazu, u kojoj će Bizant biti u ofanzivi. Eliminacija arapske opasnosti je Bizantu omogućila da se koncentrira na svog sjevernog susjeda Bugarsku, pa je nedugo nakon bitke pod pojačanim vojnim i diplomatskim pritiskom došlo do pokrštavanja Bugara koji će otada biti čvrsto vezani za pravoslavlje.

Fusnote i izvori[uredi - уреди]

  1. Jenkins 1987, p. 163.
  2. Arapski izvori navode da je i sam car bio prisutan; bizantski izvori ne, što se ponekad tumači njegovom omrznutošću među kasnijim bizantskim piscima.

Literatura[uredi - уреди]