Bokserski ustanak

Izvor: Wikipedia
Bokserski ustanak
Boxer Rebellion.jpg
Britanski i japanski vojnici se bore sa kineskim trupama za vrijeme bitke kod Tientsina.
Datum jesen 1899 – 7. septembar 1901
Lokacija sjeverna Kina
Rezultat pobjeda saveznika
Zaraćene strane
Savez osam država

Britansko Carstvo Ujedinjeno Kraljevstvo
 Rusija
 Japansko Carstvo
Francuska Francuska
 SAD
 Njemačko Carstvo
Kraljevina Italija (1861–1946) Italija
 Austro-Ugarska


China Qing Dynasty Flag 1889.svg Desna divizija Gardijske armije (pod komandom Yuan Shikaija u Shandongu)

Društvo pravedne harmonije

 Carstvo Qing

Komandanti i vođe
Ujedinjeno Kraljevstvo Velike Britanije i Irske Sir Edward Seymour
Ujedinjeno Kraljevstvo Velike Britanije i Irske Claude Maxwell MacDonald
Ujedinjeno Kraljevstvo Velike Britanije i Irske Alfred Gaselee
Rusko Carstvo Jevgenij Aleksejev
Rusko Carstvo Nikolaj Linevič
Njemačko Carstvo Alfred Graf von Waldersee
Japansko Carstvo Fukushima Yasumasa
Sjedinjene Američke Države Adna Chaffee

China Qing Dynasty Flag 1889.svg Yuan Shikai

Qing Dynasty Car Guangxu

Qing Dynasty Carica majka Cixi
Qing Dynasty Zaiyi
Qing Dynasty Ronglu
Qing Dynasty Nie Shicheng 
Qing Dynasty Ma Yukun
Qing Dynasty Song Qing
Qing Dynasty Dong Fuxiang
Qing Dynasty Ma Anliang
Qing Dynasty Ma Fulu 
Qing Dynasty Ma Fuxiang
Qing Dynasty Ma Fuxing
Qing Dynasty Ma Haiyan
Qing Dynasty Colonel Yao Wang

Snage
50.255 total (ekspedicijske snage)
Rusko Carstvo 100.000 ruskih vojnika za okupaciju Mandžurije

China Qing Dynasty Flag 1889.svg Yuan Shikaijeva Desna divizija Gardijske armije (prethodno poznata koa Novostvorena vojska i Armija pacifikacije)

Qing Dynasty 70.000 carskih trupa
Qing Dynasty uključujući 10.000 muslimanskih Kansu ratnika
Qing Dynasty nekoliko hiljada mandžurskih vojnika Tigrovog i Božanskog korpusa (odanih princu Duanu)
Žrtve i gubici
1.003 stranih vojnika (uglavnom Japanaca i Rusa)[1] 2.000 carskih trupa[1]
nepoznati broj Boksera

32.000 kineskih kršćana i 200 stranih misionara ubijeno od Boskera (u Sjevernoj Kini)[2]
ukupno 100.000 ubijeno od Boksera[3]
ukupno 5.000 civila ubijeno od stranih trupa[3]

Bokserski ustanak ili Iheatuanski ustanak je naziv za oružani sukob koji je izbio na području Sjeverne Kine 1899. kada su pripadnici kineskog nacionalističkog pokreta Društvo pravedne harmonije (na Zapadu poznatog kao "Bokseri", otpočeli s masovnim napadima na ne-Kineze, prvestveno kršćanske misionare, kao i kineske preobraćenike, smatrajući ih petom kolonom evropskih imperijalističkih velesila, koje su prethodnih decenija ishodili niz ponižavajućih privilegija od strane slabe carske dinastije Qing. U junu 1900. su se oko Pekinga počele masovno okupljati okupljati bokserske snage i zahtijevati od carske vlade da se svi stranci likvidiraju ili protjeraju iz Kine. Pod njihovim pritiskom je carica majka Cixi objavila rat evropskim državama, čiji su se građani sklonili u tzv. Legacijsku četvrt u Pekingu, a čije su vlade organizirale tzv. Savez osam država. Saveznički ekspedicioni korpus se iskrcao i nakon žestokih borbi zauzeo Tientsin, a potom 14. augusta i Peking, prisilivši Cixi da otpočne pregovore o miru. Oni su završeni tzv. Bokserskim protokolom kojim je Kina prisiljena saveznicima isplatiti ogromnu ratnu odštetu i proširiti njihove dotadašnje privilegije. Boskerski ustanak je imao značajne posljedice za dalju historiju Kine, s obzirom da je ponižavajući poraz od stranaca potpuno razbio prestiž carske dinastije, ali i kod kineskih intelektualaca stvorio uvjerenje da se Kina zapadnim osvajačima može suprotstaviti jedino ako prihvati njihove moderne ideje kao što su republikanstvo i socijalizam.

Izvori[uredi - уреди]

  1. 1.0 1.1 Singer, Joel David, The Wages of War. 1816–1965 (1972)
  2. Hammond Atlas of the 20th century (1996)
  3. 3.0 3.1 Rummel, Rudolph J.: China's Bloody Century : Genocide and Mass Murder Since 1900 (1991); Lethal Politics : Soviet Genocide and Mass Murder Since 1917 (1990); Democide : Nazi Genocide and Mass Murder (1992); Death By Government (1994), http://www2.hawaii.edu/~rummel/welcome.html.

Vanjske veze[uredi - уреди]