William Lamb, 2. vikont Melbourne

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu
The Right Honourable
Vikont Melbourne
PC  FRS
William Lamb, 2nd Viscount Melbourne by Sir Edwin Henry Landseer.jpg
premijer Ujedinjenog Kraljevstva
Na položaju
18. april 1835 – 30. august 1841
Monarh William IV
Victoria
Prethodi Sir Robert Peel, Bt
Slijedi Sir Robert Peel, Bt
Na položaju
16. jul 1834 – 14. novembar 1834
Monarh William IV
Prethodi Earl Grey
Slijedi Vojvoda od Wellingtona
vođa Opozicije
Na položaju
30. august 1841 – oktobar 1842
Monarh Victoria
Premijer Sir Robert Peel, Bt
Prethodi Sir Robert Peel, Bt
Slijedi Lord John Russell
Na položaju
14. novembar 1834 – 18. april 1835
Monarh William IV
Premijer Sir Robert Peel, Bt
Prethodi Vojvoda od Wellingtona
Slijedi Sir Robert Peel, Bt
Home Secretary
Na položaju
22. novembar 1830 – 16. jul 1834
Premijer Earl Grey
Prethodi Sir Robert Peel, Bt
Slijedi Vikont Duncannon
glavni ministar za Irsku
Na položaju
29. april 1827 – 21. jun 1828
Premijer George Canning
Vikont Goderich
Vojvoda od Wellingtona
Prethodi Henry Goulburn
Slijedi Lord Francis Leveson-Gower
vođa Doma lordova
Na položaju
16. jul 1834 – 14. novembar 1834
Premijer Himself
Prethodi Earl Grey
Slijedi Vojvoda od Wellingtona
Na položaju
18. april 1835 – 30. august 1841
Prethodi Vojvoda od Wellingtona
Slijedi Vojvoda od Wellingtona
Član britanska Parliament
za Leominster
Na položaju
1806–1806
Prethodi John Lubbock
Charles Kinnaird
Slijedi John Lubbock
Henry Bonham
Član British Parliament
za Portarlington
Na položaju
1807–1812
Prethodi Sir Oswald Mosley, Bt
Slijedi Arthur Shakespeare
Član British Parliament
za Peterborough
Na položaju
1816–1819
Prethodi William Elliot
George Ponsonby
Slijedi The Lord Abinger
Sir Robert Heron, Bt
Lični detalji
Rođenje 15. mart 1779. (1779-03-15)
London, Engleska
Smrt 24. novembar 1848. (dob: 69)
Brocket Hall, Hertfordshire, Engleska
Počivalište St Etheldreda's Church, Hatfield
Politička stranka Vigovska stranka
Supružnik/ci Lady Caroline Ponsonby (vj. 1805; umrla 1828)
Djeca 2
Roditelji
Alma mater
Potpis Cursive signature in ink

William Lamb, 2. vikont Melbourne, PC  FRS (15. mart 1779 – 24. novembar 1848) bio je britanski vigovski političar, koji je u dva navrata - 1834. te od 1835. do 1841. godine - služio kao premijer Ujedinjenog Kraljevstva, a koji je najpoznatiji kao mentor i politički savjetnik mlade kraljice Victorije.

Odrastao je u aristokratskoj porodici, a političku karijeru je započeo 1807. godine izborom u Dom komuna. Karakteristika njegove političke aktivnosti bila je sklonost kompromisu i umjerenost, te je od 1827. služio kao ministar za Irsku u torijevskim vladama Georgea Canninga i Lorda Godericha. Kada su vigovci 1830. godine došli na vlast, u vladi Lorda Greya je služio kao ministar unutrašnjih poslova; na tom se mjestu istakao izuzetnim taktom i odmjerenošću, odnosno zalaganjem za blago kažnjavanje sudionika u političkim demonstracijama i neredima koji su izbijali u Britaniji prije izglasavanja Reformskog zakona 1832. godine.

Premijerom je postao nakon što je Grey podnio ostavku 1834. godine; Melbourne je nakon nje prilično nevoljko prihvatio ponudu kralja William IV da sastavi novu vladu. Ubrzo se ispostavilo da ona nema dovoljnu parlamentarnu većinu, ali ni kraljevu naklonost; kralj je Melbournea smijenio i na mjesto premijera postavio konzervativnog vođu Sir Roberta Peela. Melbourne je tako postao posljednji premijer u britanskoj historiji koga je smijenio monarh.

Peel je, međutim, u Parlamentu imao još manju podršku nego Melbourne. Nakon izbora 1835. godine vigovci su dobili većinu, te je Melbourne ponovno imenovan za premijera. Nakon što je godine 1837. umro kralj William, Melbourne se brzo zbližio za mladom kraljicom, postavši njen savjetnik, osoba od povjerenja i prijatelj. Njihov odnos je odnos bio predmetom zlonamjernih glasina sve do 1840. kada se udala za princa Alberta.

Melbourne je u posljednjim godinama u svojim stavovima postao konzervativan, pa čak i reakcionaran, te je iskazivao nezadovoljstvo liberalnim reformama svojih prethodnika kao što su Katolička emancipacija, širenje prava glasa i ukidanje ropstva. Sa druge strane, njegovo je zakonodavstvo bilo relativno progresivno za svoje vrijeme - smanjen je broj kaznenih djela za koje se mogla izreći smrtna kazna, a uvedene su neke od prvih mjera radnog i socijalnog zakonodavstva, a što je, pak, koincidiralo sa pojavom čartističkog pokreta. Pobune u Britanskoj Sjevernoj Americi 1837. i 1838. godine su, pak, dovele do donošenja zakona kojim je današnja Kanada uspostavljena kao jedinstvena admiistrativna i buduća državno-pravna cjelina. Pod Melbourneom se nastavilo širenje Britanskog Imperija - pokrenut je Prvi anglo-afganistanski rat koji je, ispočetka krenuo dobro po Birtance, a također je sklopljen Sporazum iz Waitangija sa maorskim poglavicama, koji je omogućio relativno mirnu kolonizaciju Novog Zelanda.

Melbourne je već 1839. godine razmišljao o ostavci, ali je položaj napustio tek nakon što je izgubio podršku u Parlamentu, koji mu je izglasao nepovjerenje. Nakon toga je na izborima većinu dobila Peelova Konzervativna stranka, a Melbourne neko vrijeme bio vođa opozicije, prije nego što je to mjesto prepustio Lordu Johnu Russellu.

Po Melbourneu je ime dobio današnji grad Melbourne u Australiji.

Vanjske veze[uredi - уреди | uredi izvor]