William A. Wellman

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu
William Wellman
režiser, glumac
Biografske informacije
Rođenje 29. februar 1896. (1896-02-29)
Brookline, Massachusetts, SAD
Smrt 9. decembar 1975. (dob: 79)
Los Angeles, California, U.S.
Supružnik Helene Chadwick
(1918–1923, razvod)
Margery Chapin
(1925–1926, razvod)
Marjorie Crawford
(1931–1933, razvod)
Dorothy Coonan
(1934–1975, njegova smrt)
Profesionalne informacije
Zanimanje režiser, glumac
Opus
Djelatni period 1919–1958
Znamenita djela
Inspiracija

William Augustus Wellman (29. februar 1896 - 9. decembar 1975) bio je američki filmski režiser, poznat kao tvorac nekih od ključnih ostvarenja klasičnog Hollywooda.

Rodio se u uglednoj aristokratskoj porodici tzv. bostonskih brahmana. Usprkos toga je izbačen iz škole nakon bacanja smrdljive bombe na svog nastavnika, a nakon čega je bio prisiljen zarađivati za život kao trgovac, a potom i profesionalni igrač hokeja na ledu. Za vrijeme prvog svjetskog rata ga je žeđ za pustolovinom odvela u Francusku gdje se priključio Legiji stranaca, odakle je premješten u zrakoplovnu eskadrilu br. 87. U njoj je, leteći na lovačkom aparatu Nieuport 24 zabilježio tri zračne pobjede, prije nego što je 21. marta 1918. godine i sam oboren. Uspio je preživjeti, iako je nakon toga do kraja života šepao. Poslan je u SAD gdje se priključio zrakoplovnim snagama američke vojske gdje je dobio čin poručnika i služio kao instruktor. Stari prijatelj Douglas Fairbanks mu je predložio da ode u Hollywood, što je Wellman na kraju i učinio.

Wellman, koji je zbog sklonosti pijančevanju i tučnjavama stekao nadimak Divlji "Bill" se ispočetka iskušao kao glumac, ali je vidio da se slabo slaže sa svojim kolegama. Umjesto toga je odlučio karijeru nastaviti iza kamera, i relativno brzo napredovao do mjesta režisera. Već 1927. mu je povjeren nijemi ratni spektakl Wings, prvi film koji je dobio Oscara. Wellman je bez problema prošao tranziciju na zvučni film te tokom 1930-ih režirao niz žanrovski raznovrsnih, ali hvaljenih i uticajnih ostvarenja, kao što su gangsterski film The Public Enemy i melodrama A Star Is Born. Iako je prema vlastitim riječima prezirao glumce, čak sedmorica su u njegovim filmovima zaradila Oscare. Posljednji film - ratna drama Lafayette Escadrille - mu je bio djelomično autobiografskog karaktera.

Wellman je uživao reputaciju velikog ženskara, te se ženio i razvodio tri puta prije nego što je 1933. godine prilikom snimanja filma Wild Boys on the Road upoznao plesačicu Dorothy Coonan. S njom se sljedeće godine vjenčao i ostato u braku do smrti; ona mu je rodila četiri sina i tri kćeri.

Izabrana filmografija[uredi - уреди | uredi izvor]

Vanjske veze[uredi - уреди | uredi izvor]