Veliko Rudare

Veliko Rudare | |
---|---|
Osnovni podaci | |
Država | ![]() |
Pokrajina | Kosovo i Metohija |
Upravni okrug | Kosovskomitrovački |
Opština | Zvečan |
Stanovništvo | |
Geografija | |
Koordinate | 42°55′03″N 20°50′35″E / 42.9175°N 20.8431°E |
Nadmorska visina | 544 m |
Koordinate: 42° 55′ 03" SGŠ, 20° 50′ 35" IGD
Veliko Rudare arhaično Donje Rudare (albanski: Rudar i Madh) je naselje u opštini Zvečan na Kosovu i Metohiji. Atar naselja se nalazi na teritoriji katastarske opštine Veliko Rudare površine 1059 ha, po opštinskim procenama 919 ha. Selo Veliko Rudare nalazi se na 2 kilometra istočno od Zvečana na polovini brda ispod najvišeg vrha brda Sokolica (914 m), a danas je najvećim delom koncentrisano pored magistralnog puta Priština – Kraljevo.
Pominje se u Svetostefanskoj povelji Kralja Milutina iz 1313. godine kao Rudare, i u turskom popisu iz 1455. godine kao Rudarije i najveće selo u Zvečanskoj nahiji sa popisanih 79 hrišćanskih kuća. U kasanijim popisima broj hrišćanskih kuća se smanjuje, a naročito posle velike seobe 1690. godine. Po narodnim predanjima u ovom selu povećanje broja srpskog stanovništva započinje krajem XVIII veka vraćanjem ljudi na svoja vekovna ognjišta. Iako je izgradnjom metalurških kapaciteta jedan deo kvalitene zemlje oduzet od meštana Velikog Rudara iz godine u godinu raste broj stanovnika ovog naselja. Selo nema školu, deca odlaze u osnovnu školu Vuk Karadžić u Zvečanu. Selo je dobro povezano jer kroz selo prolazi magistralni put Priština – Kraljevo i put prema manastiru Sokolici, ali neke ulice u selu nisu asfaltirane. Selo je povezano na gradski vodovod, a delovi imaju seoski vodovod. Većina domaćinstava ima fiksne telefone.
Nakon 1999.godine seosko groblje Opštine Kosovska Mitrovica i Zvečan počinju da koriste kao gradsko, budući da se pravoslavno groblje nalazi u južnom, Albancima naseljenom delu Kosovske Mitrovice. NI nakon 20 godina Opštine nisu našle mogućnost da se nova lokacija odredi za groblje, tako da se otkupljuju kontinuirano imanja i groblje širi. Za više od 20 godina sahranjeno je na hilhade umrlih, i groblje se neviđenom brzinom širi ka naselju i kućama, dok je nekima već došlo do samog dvorišta, što uveliko zabrinjava meštane, jer rešenje još nije ni na vidiku, niti lokalna vlast to razmatra.
Naselje ima srpsku etničku većinu.
Broj stanovnika na popisima:
- popis stanovništva 1948. godine: 539
- popis stanovništva 1953. godine: 520
- popis stanovništva 1961. godine: 545
- popis stanovništva 1971. godine: 577
- popis stanovništva 1981. godine: 610
- popis stanovništva 1991. godine: 628
- opštinska procena 2011. godine: 882