Vatinska kultura

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Vatinska kultura
Vatin culture.png
Područje Vatinske kulture
Geografija
Kontinent Evropa
Regija Srednja Evropa, Balkan
Zemlja Srbija, Rumunija, Hrvatska, Bugarska, Bosna i Hercegovina
Glavni lokalitet Vatin
Društvo
Jezik indoevropski
Religija indoevropska
Društveno uređenje složeno socijalno izdiferencirano društvo
Period
Istorijsko doba bronzano doba
Nastanak 16. vek pne
Prestanak 13. vek pne
Prethodnici i naslednici
Prethodile su: Nasledile su:
Flag of None.svg Kulture Bakarnog doba Belegiška kultura Flag of None.svg
Flag of None.svg - Dubovačko-žutobrdska grupa Flag of None.svg
Portal:Arheologija

Vatinska kultura je kultura ranog bronzanog doba rasprostranjena u Banatu, Sremu i južnoj Bačkoj, kao i u centralnoj Srbiji.

Nalazišta[uredi - уреди | uredi izvor]

Glavna ahreološka nalazišta su:

Faze[uredi - уреди | uredi izvor]

Milutin Garašanin je Vatinsku kulturu podelio na tri faze:

I faza Pančevačko omoljička faza rano i početak srednjeg bronzanog doba
II faza Vatinsko vršačka faza srednje bronzano doba
III faza Belegiš - Ilandža kraj srednjeg i početak poznog bronzanog doba

Naselja[uredi - уреди | uredi izvor]

Naselja su podizana na obalama reka i brežuljcima. Građene su poluzemunice i nadzemne kuće sa temeljima od kamena i drvenim nadzemnim konstrukcijama.

Sahranjivanje[uredi - уреди | uredi izvor]

Primenjivala se kremacija. Pokojnici su spaljivani sa odećom i nakitom. Ostaci su polagani u urne.

Keramika[uredi - уреди | uredi izvor]

Osnovni keramički oblik je oštro profilisani pehar sa jednom ili dve drške koje nadvisuju obod. Drške su polumesečasto profilisane (ansa lunata) ili imaju rožaste ukrase (ansa kornuta). Ostali oblici:

  • trbušaste amfore sa niskim vratom i poklopcem
  • dvojni sudovi
  • plitke posude
  • zoomorfne vaze

Keramika je ukrašavana kanelovanjem, urezivanjem geometrijskih motiva - poput snopova linija, kružića, voluta, spirala, koji su raspoređeni u horizontalne trake. Pravilnost ornamentike kao i upotreba neke vrste šestara je dodirna tačka sa minojskom i mikenskom kulturom.

Metalni predmeti[uredi - уреди | uredi izvor]

  • pljosnate sekire sa produženim cevastim delom za dršku
  • trougaoni bodeži
  • ukrasne igle
  • narukvice
  • prstenje
  • privesci
  • dugmad

Za nakit su koristili i zlato.

Spoljašnje veze[uredi - уреди | uredi izvor]

Vidi još[uredi - уреди | uredi izvor]

Literatura[uredi - уреди | uredi izvor]

  • Praistorija jugoslovenskih zemalja, Bronzano doba, Sarajevo, 1983.