The Great Escape (film)

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
The Great Escape
Režija John Sturges
Producent John Sturges
Scenario James Clavell
W. R. Burnett
Walter Newman (van špice)
Predložak The Great Escape autor:
Paul Brickhill
Uloge Steve McQueen
James Garner
Richard Attenborough
James Donald
Charles Bronson
Donald Pleasence
James Coburn
Muzika Elmer Bernstein
Fotografija Daniel L. Fapp
Walter Riml
Montaža Ferris Webster
Studio Mirisch Company
Distribucija United Artists
Datum(i) premijere
20. jun 1963 (1963-06-20) (London)
Trajanje 165 min.
Zemlja  SAD
Jezik engleski
njemački
francuski
Budžet 3.8 mil. $[1]
Bruto prihod 11,744.471 $

The Great Escape (sh. Veliki bijeg) je američki ratni film snimljen 1963. u režiji Johna Sturgesa, poznat kao jedno od najpopularnijih i najuticajnijih hollywoodskih filmova na temu Drugog svjetskog rata.

Film se temelji na istoimenoj knjizi Paula Brickhilla, australijskog pisca koji je za vrijeme rata bio zarobljen u Njemačkoj te bio pomagač i svjedok događaja vezanih uz znameniti bijega iz logora Stalag Luft III 1944. godine. Radnja je smještena u zarobljenički logor koji su Nijemci 1943. otvorili u svrhu čuvanja "nepopravljivih" zatvorenika koji stalno pokušavaju bježati te u tu svrhu uveli niz strogih sigurnosnih mjera, ali to nije spriječilo britanskog majora Rogera Bartletta (čiji lik tumači Richard Attenborough) da započne planirati masovni bijeg, uvjeren kako će, čak i ako zatvorenici budu pohvatani, sama akcija hvatanja natjerati Nijemce da sa bojišta povuku hiljade tamo daleko korisnijih vojnika. Nominalni protagonist, čiji lik tumači Steve McQueen, je svojeglavi i buntovni američki zrakoplovac koji ispočetka nema previše strpljenja i razumijevanja za Bartlettove planove, ali na kraju postane njihovim sudionikom.

Scenario Jamesa Clavella je u određenim detaljima odstupio od knjige, odnosno historijskih činjenica; osim imena likova i mjesta radnje to se odnosi i na njihovu nacionalnost. Dijelom je to bila posljedica nastojanja da se The Great Escape učini filmičnijim, odnosno komercijalnijim. Lik koji tumači McQueen je tako proizvod fikcije, s obzirom da u vrijeme Velikog bijega u Stalagu III F nije bilo nijednog Amerikanca. Sa druge strane je u film u brojnim detaljima bio izuzetno autentičan, a što su potvrdili i sami preživjeli sudionici događaja. Djelomičan razlog je tome bio što su mnoga imena vezana uz film i sami neko vrijeme u ratu proveli kao zarobljenici - scenarist Clavell i poznati glumac Donald Pleasance koji se pojavljuje u jednoj od sporednih uloga.

The Great Escape je trajao gotovo tri sata, u njemu nije bilo gotovo nijedne ženske uloge, a elemente "prave" akcije dobio tek pred sam kraj (u antologijskoj sceni u kojoj McQueenov lik pokušava motociklom preskočiti ogradu na granici neutralne Švicarske). Najvažniji odmak od tradicionalnog hollywoodskog filma je bio nedostatak konvencionalnog hepi enda, odnosno u tome što se držao historijskih činjenica o sudbini sudionika bijega. The Great Escape je usprkos toga postigao izuzetan uspjeh, a McQueen je postao velika međunarodna zvijezda. Film je, između ostalih, prikazan na Moskovskom filmskom festivalu gdje je McQueen dobio drugu nagradu za najboljeg glumca.

Godine 1988. je snimljen TV film pod naslovom The Great Escape II: The Untold Story, koji je pokušao dati širu pozadinu događaja vezanih uz Veliki bijeg.

Uloge[uredi - уреди | uredi izvor]

Vanjske veze[uredi - уреди | uredi izvor]

  1. Balio, Tino (1987). United Artists: The Company The Changed the Film Industry. University of Wisconsin Press. str. 174. ISBN 9780299114404.