Srpskoslovenski jezik

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu
Ne poistovećivati sa Slavenosrpskim jezikom.
Stranica Marijinskog jevanđelja, najstarijeg sačuvanog rukopisa na staroslovenskom jeziku u kome se javljaju srpske crte
Temnićki natpis
Miroslavljevo jevanđelje

Srpskoslovenski jezik je naziv za srpsku redakciju staroslovenskog jezika. Ova norma srpskog književnog jezika se koristila do ulaska ruskoslovenskog u upotrebu u XVIII veku. Ranije je smatrano da se ova norma razvila u Zeti i Zahumlju, na prostoru sa koga potiču najstariji sačuvani spomenici stvarani ovom redakcijom, ali se danas, na osnovu nekih jezičkih pojava[1], smatra da se ona razvila mnogo istočnije, bliže prvim centrima slovenske pismenosti na Balkanskom poluostrvu, Ohridu i Preslavu. Srpskoslovenski jezik uključuje tri redakcije, odnosno ustaljena pravopisa:

Najstariji sačuvani pisani spomenici, sa kraja XII veka, već tada svedoče o postojanju srpske redakcije. Pored srpske redakcije staroslovenskog, u upotrebi je tokom ovog perioda bio i narodni jezik (nazvan i starosrpski jezik), koji se mahom javlja u pismima i pravnim dokumentima, a ponekad i u književnim delima. Najstariji sačuvani spomenik pisan narodnim jezikom je povelja bana Kulina (11801204) upućeno Dubrovčanima, iz 1189. godine.

Pozajmljenice iz ovog jezika, kao i staroslovenskog uopšte, nazivaju se crkvenoslovenizmi.

Najstariji sačuvani spomenici[uredi - уреди | uredi izvor]

Najstariji spomenici staroslovenskog jezika sa srpskim crtama, pisani glagoljicom:

Najstariji spomenici staroslovenskog jezika sa srpskim crtama, pisani ćirilicom:

Najstarije sačuvane knjige srpske redakcije staroslovenskog jezika:

Vidi još[uredi - уреди | uredi izvor]

Reference[uredi - уреди | uredi izvor]

  1. Jedna od njih je prelazak glasa l u dvoglas lu (npr. slnce postaje slunce), koji i danas postoji u govorima Srba u tom kraju, a nije postojao u zapadnim srpskim govorima, iako se javlja u najstarijim sačuvanim pisanim spomenicima. (Jovan Deretić, „Istorija srpske književnosti“ (četvrto izdanje), Beograd, 2007. ISBN 978-86-86003-45-4 )

Literatura[uredi - уреди | uredi izvor]

Spoljašnje veze[uredi - уреди | uredi izvor]