Rimski diktator

Izvor: Wikipedia
Drevni Rim
Roman SPQR banner.svg

Članak je dio serije:
Politika i uprava
Drevnog Rima


Periodi
Rimsko Kraljevstvo
753. pne.510. pne.

Rimska Republika
510. pne.27. pne.
Rimsko Carstvo
27. pne.476. n.e./1453

Principat
Zapadno Carstvo

Dominat
Istočno Carstvo

Redovni magistrati

Konzul
Pretor
Kvestor
Promagistrat

Edil
Tribun
Cenzor
Guverner

Izvanredni magistrati

Diktator
Magister Equitum
Konzularni tribun

Rex
Triumviri
Decemviri

Titule
Imperator

Legatus
Dux
Officium
Praefectus
Vicarius
Vigintisexviri
Lictor

Magister Militum
Imperator
Princeps senatus
Pontifex Maximus
Augustus
Caesar
Tetrarh

Institucije i pravo
Rimski Ustav

Rimski Senat
Cursus honorum
Rimske skupštine
Kolegijalnost

Rimsko pravo
Rimsko državljanstvo
Auctoritas
Imperium


Druge države
pogledaj  razgovor  uredi

U doba Rimske Republike, kada se, po pravilu usled nadiranja varvara, država nađe u stanju vanredne opasnosti ("krize"), Senat je, isključivo po kriterijumu građanskog ugleda (bonus pater familias), imenovao diktatora sa neograničenim ovlašćenjima, sa mandatom samo dok traje vanredna opasnost, i sa jedinim zadatkom da od države svim raspoloživim sredstvima otkloni vanrednu opasnost i ponovo uspostavi redovno stanje. Prestankom (prevazilaženjem, otklanjanjem) krize diktatoru mandat prestaje, i on se vraća u položaj u kome je bio pre imenovanja, a vrhovnu vlast ponovo preuzima Senat.

Ukoliko imenovani diktator i po prestanku vanredne opasnosti (krize), zloupotrebom neograničenih ovlašćenja i zapovedničke moći, zadrži ovlašćenja, on postaje tiranin, a njegova vlast je tiranija. Ako, da bi zadržao diktatorska ovlašćenja i moć, produžava stanje vanredne opasnosti, provocirajući krize, onda je on terorist, a njegova vlast teror.

Popis rimskih diktatora[uredi - уреди]

Bilješke[uredi - уреди]

  1. M. Junius Pera je bio imenovan kao diktator s ciljem da vodi rimske vojske za vrijeme drugog punskog rata, dok je M. Fabius Buteo bio imenovan od konzula Varona da revidira cenzorske liste i popuni ispražnjena mjesta u Senatu. To je jedini primjer da su dva diktatora služila u isto vrijeme, a po Livijevim navodima, Buteo je govorio protiv toga, tvrdeći da je u pitanju "stvar bez presedana" AUC, XXIII.xxiii.