Prva istarska brigada

Iz Wikipedije, slobodne enciklopedije
Idi na navigaciju Idi na pretragu
Prva istarska brigada

[[Datoteka:Prva istarska brigada.jpg|250px|{{{opis_slike}}}]]

Segment Narodnooslobodilačke vojske Jugoslavije
Lokacija osnivanja Istra
Jačina 683 borca
Formacija 3 bataljona
desetina za vezu
prateća četa
Komandanti
Komandant Vitomir Širola





Angažovanje
Bitke Završne operacije JA
Odlikovanja Orden narodnog oslobođenja

Prva istarska narodnooslobodilačka brigada „Vladimir Gortan formirana je 10. aprila 1944. naredbom Operativnog štaba za Istru, a postrojena na Učki još 1. aprila 1944. godine. U sastavu brigade nalazila su se tri bataljona. U trenutku osnivanja, imala je 683 borca. U sastav brigade ušao je i italijanski bataljon „Pino Budicin“. Od 29. avgusta 1944. godine, ušla je u sastav novoformirane 43. istarske divizije NOVJ.

Prva brigada pod tim imenom bila je prvi put formirana 24. septembra 1943. godine, nakon kapitulacije Italije i privremenog oslobođenja Istre od strane NOVJ. Ova brigada razbijena je i rasformirana tokom nemačke nemačke oktobarke ofanzive.

Komandant brigade bio je Vitomir Širola, a politički komesar Dragomir Benčić, obojica narodni heroji.

Borbeni put brigade[uredi - уреди | uredi izvor]

Smotra talijanskog bataljona Pino Budicin kod Vrbovskog u Gorskom Kotaru, pred borbu kod Ogulina 1944.

Brigada je vršila akcije na području cele Istre. Tokom juna 1944. godine, izvršila je napade na neprijateljske garnizone u Lupoglavu, Pićnu i Gračišću, Šumberu i Sv. Nedjelji, a dejstvovanjem u Labinštini, proširila je oslobođenu teritoriju.

Na temelju odluke o izvlačenju partizanskih jedinica iz Istre, noću 23/24. avgusta 1944, brigada je prešla prugu RijekaTrst i, formiranjem 43. istarske divizije, ušla u njen sastav.

Dejstvovala je na području Gorskog kotara, Istre, Slovenačkog primorja i Korduna. U završnim operacijama za oslobođenje Jugoslavije, vodila je borbe u pozadini na komunikaciji SenjOgulinGeneralski Stol, te u području BosiljevoGomirje.

Početkom aprila 1945. godine, izbila je na komunikaciju DelniceLokve, a prema Istri je krenula 25. aprila iz Čabarske Police preko Ilirske Bistrice i Podgrada. U noći 29/30. aprila, uništila je nemački garnizon u Mrakovščini, a 6. maja predao joj se garnizon u Pazinu. Njezine jedinice su 8. maja 1945. svečano ušle u Pulu.

Odlikovanja[uredi - уреди | uredi izvor]

Spomen-ploča posvećena Prvoj istarskoj brigadi u Žminju

Prva istarska brigada je odlikovana Ordenom narodnog oslobodođenja i Ordenom narodnog oslobodođenja, a njezin italijanski bataljon „Pino Budicin“ Ordenom bratstva i jedinstva.

Literatura[uredi - уреди | uredi izvor]

Partizanska spomenica 1941. Segment isključivo posvećen Narodnooslobodilačkoj borbi.